Previous Sutra
Next Sutra

Sutra 30

यस्तूपनतान् हत्वा बद्ध्वा वा भूमिद्रव्यपुत्रदारानभिमन्येत तस्योद्विग्नं मण्डलमभावायोत्तिष्ठते ॥ कZ_०७.१६.३० ॥

yastūpanatān hatvā baddhvā vā bhūmidravyaputradārānabhimanyeta tasyodvignaṃ maṇḍalamabhāvāyottiṣṭhate

ผู้ใดเมื่อผู้อื่นยอมสวามิภักดิ์แล้วกลับฆ่าหรือจองจำ หรือยึดถือเอาแผ่นดิน ทรัพย์สิน บุตร และภรรยาของเขาเป็นของตน—รัฐวงรอบโดยรอบย่อมตื่นตระหนกและลุกขึ้นเพื่อให้เขาพินาศ

यःwho (he)
यः:
TypePronoun
Rootयद्
Formsarvanāma-prātipadika; puṃliṅgaḥ; prathamā-vibhaktiḥ; ekavacanam
तुbut/indeed
तु:
TypeParticle
Rootतु
Formnipātaḥ
उपनतान्the submitted/surrendered persons
उपनतान्:
TypeParticiple (Verbal adjective)
Rootउप-√नम्
Formkṛdantaḥ (kta); puṃliṅgaḥ; dvitīyā-vibhaktiḥ; bahuvacanam; ‘those who have submitted/surrendered’
हत्वाhaving killed
हत्वा:
TypeGerund
Root√हन्
Formktvānta (absolutive)
बद्ध्वाor having bound/imprisoned
बद्ध्वा:
TypeGerund
Root√बन्ध्
Formktvānta (absolutive)
वाor
वा:
TypeParticle
Rootवा
Formnipātaḥ (vikalpa)
भूमि-द्रव्य-पुत्र-दारान्land, wealth, sons, and wives
भूमि-द्रव्य-पुत्र-दारान्:
TypeNoun (compound)
Rootभूमि/द्रव्य/पुत्र/दार
Formsamāsaḥ; puṃliṅgaḥ; dvitīyā-vibhaktiḥ; bahuvacanam; objects of ‘abhimanyeta’
अभिमन्येतshould claim/appropriate (as his own)
अभिमन्येत:
TypeVerb
Rootअभि-√मन्
Formlaṅ? (actually optative: विधिलिङ्); parasmaipada; prathama-puruṣaḥ; ekavacanam
तस्यof him/of that person
तस्य:
TypePronoun
Rootतद्
Formsarvanāma-prātipadika; puṃliṅgaḥ/napuṃsakaḥ; ṣaṣṭhī-vibhaktiḥ; ekavacanam
उद्विग्नम्alarmed/agitated
उद्विग्नम्:
TypeAdjective/Participle
Rootउद्-√विज्
Formkṛdanta (kta); napuṃsakaliṅgaḥ; prathamā-vibhaktiḥ; ekavacanam; agrees with ‘मण्डलम्’
मण्डलम्the political circle (of states)
मण्डलम्:
TypeNoun
Rootमण्डल
Formnapuṃsakaliṅgaḥ; prathamā-vibhaktiḥ; ekavacanam
अभावायfor destruction/ruin
अभावाय:
TypeNoun
Rootअभाव
Formpuṃliṅgaḥ; caturthī-vibhaktiḥ; ekavacanam; prayojana (dative of purpose)
उत्तिष्ठतेrises up/sets itself in motion
उत्तिष्ठते:
TypeVerb
Rootउद्-√स्था
Formlaṭ; ātmanepada; prathama-puruṣaḥ; ekavacanam
U
upanata (submitted subjects)
M
maṇḍala (circle of states)

FAQs

Mishandling surrendered populations—through executions, imprisonment, or predatory confiscation—creates regional alarm and coordinated opposition, endangering the conqueror’s survival.

Stabilize newly submitted areas through restraint, protection of persons and property, and predictable governance to prevent external coalition-building.