Maitreya Upanishad 5 — Verse 5

Sanskrit (Devanagari)

भावाभावविहीनोऽस्मि भासाहीनोऽस्मि भास्म्यहम् । शून्याशून्यप्रभावोऽस्मि शोभनाशोभनोऽस्म्यहम् ॥५॥

Padapatha (Word Split)

भाव-अभाव-विहीनः अस्मि । भासा-हीनः अस्मि । भास्मि अहम् । शून्य-अशून्य-प्रभावः अस्मि । शोभन-अशोभनः अस्मि अहम् ॥

IAST Transliteration

bhāvābhāvavihīno ’smi bhāsāhīno ’smi bhāsmy aham | śūnyāśūnyaprabhāvo ’smi śobhanāśobhano ’smy aham ||5||

Translation

నేను భావ-అభావాలకు అతీతుడను; వస్తువైపు భాస లేకున్నా నేను స్వయంగా ప్రకాశిస్తాను. నేను శూన్య-అశూన్యాలకు ఆధారమైన ప్రభావం; నేను శోభన-అశోభనాలకు అతీతుడు.

Academic Translation

I am devoid of being and non-being; I am without (objectified) appearance/light, yet I shine. I am the ground/power of the empty and the non-empty; I am the beautiful and the unbeautiful.

Verse Context

• Self-luminosity of consciousness (svayaṃ-prakāśatva); transcendence of sat/asat predicates; non-dual ground of phenomena
• Mahavakya: Supports mahāvākya purport by negating all ontological predicates (sat/asat) and affirming self-luminosity—consistent with ‘प्रज्ञानं ब्रह्म’ (Prajñānam brahma) as consciousness itself.
• Yajur
• Kṛṣṇa Yajurveda (often linked with Maitrāyaṇī tradition; later recensional circulation) Shakha
• Chandas: Anuṣṭubh-śloka (classical śloka meter; post-Vedic style)