Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 6

Devanagari script

ततः स सहसा देवि विस्मयं परमं गतः । अहो रूपमहो धैर्यमहो कान्तिरहो वयः

Transliteration

tataḥ sa sahasā devi vismayaṃ paramaṃ gataḥ | aho rūpamaho dhairyamaho kāntiraho vayaḥ

Translation

అప్పుడు అతడు, ఓ దేవీ, అకస్మాత్తుగా పరమ ఆశ్చర్యానికి లోనయ్యాడు— “అహో, ఎంత సౌందర్యం! అహో, ఎంత ధైర్యం! అహో, ఎంత కాంతి! అహో, ఎంత యౌవనం!”

Word by Word

• ततः: then
• ततः: सम्बन्ध/वाक्योपपादक
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; क्रम/परिणामसूचक (then)

• सः: he
• सः: कर्ता (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन

• सहसा: suddenly
• सहसा: क्रियाविशेषण (Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: सहसा (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; क्रियाविशेषणम् (suddenly)

• देवि: O goddess
• देवि: सम्बोधन (Vocative)
• Type: Noun
• Root: देवी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; सम्बोधन (8th/सम्बोधन), एकवचन

• विस्मयम्: astonishment
• विस्मयम्: कर्म (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: विस्मय (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग; द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन

• परमम्: supreme
• परमम्: विशेषण (Adjectival)
• Type: Adjective
• Root: परम (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग; द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; विशेषणम् विस्मयस्य

• गतः: attained
• गतः: कर्ता (Subject/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: √गम् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्तरि कृदन्तः (past active participle); पुल्लिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; ‘went/attained’

• अहो: ah!
• अहो: सम्बन्ध/वाक्योपपादक
• Type: Indeclinable
• Root: अहो (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; विस्मयादिबोधक-निपातः (exclamation)

• रूपम्: beauty/form
• रूपम्: विषय (Topic)
• Type: Noun
• Root: रूप (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन

• अहो: ah!
• अहो: सम्बन्ध/वाक्योपपादक
• Type: Indeclinable
• Root: अहो (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; विस्मयादिबोधक-निपातः

• धैर्यम्: steadfastness
• धैर्यम्: विषय (Topic)
• Type: Noun
• Root: धैर्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन

• अहो: ah!
• अहो: सम्बन्ध/वाक्योपपादक
• Type: Indeclinable
• Root: अहो (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; विस्मयादिबोधक-निपातः

• कान्तिः: radiance
• कान्तिः: विषय (Topic)
• Type: Noun
• Root: कान्ति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन

• अहो: ah!
• अहो: सम्बन्ध/वाक्योपपादक
• Type: Indeclinable
• Root: अहो (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; विस्मयादिबोधक-निपातः

• वयः: youth/age
• वयः: विषय (Topic)
• Type: Noun
• Root: वयस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन

Speaker

Śiva (Īśvara)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Devī (addressed as 'devi')

Visual Art Cues

Scene: A sudden pause in a coastal sacred landscape: a figure arrested in wonder, eyes widened, body slightly leaning forward, as if struck by an unseen force; the maiden’s presence is implied by the gaze and the radiance around her.

Characters & Entities

• Nārada
• the maiden (kanyā)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

True spiritual power is portrayed as a harmony of inner discipline (tapas, dhairya) and luminous presence (kānti).

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

It continues the origin narrative that grounds Yogeśvarī’s sanctity in Prabhāsa Kṣetra.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it is an exclamation of praise and wonder within the story.