Adhyaya 74

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि शाकल्येश्वरमुत्तमम् । दैत्यसूदनवायव्ये धनुषां त्रिंशता स्थितम्

ఈశ్వరుడు పలికెను—తదనంతరం, ఓ మహాదేవి, దైత్యసూదనానికి వాయవ్య (ఉత్తర-పడమర) దిశలో ముప్పై ధనుస్సుల దూరంలో ఉన్న ఉత్తమ శాకల్యేశ్వరుని దర్శించవలెను।

Verse 2

शाकल्येन महादेवि पूजितं सर्वकामदम् । शाकल्योनाम राजर्षिर्यत्र तप्त्वा महत्तपः

ఓ మహాదేవి, ఇది శాకల్యునిచే పూజింపబడినది, సర్వకామఫలప్రదము. అక్కడ శాకల్య నామక రాజర్షి మహత్తపస్సు ఆచరించాడు।

Verse 3

समाराध्य महादेवं प्रत्यक्षीकृतवान्भवम् । लिंगेऽवतारयामास प्रसन्नं तं महेश्वरम्

మహాదేవుని సమ్యకంగా ఆరాధించి అతడు భవుని ప్రత్యక్షం చేసెను; ప్రసన్నుడైన ఆ మహేశ్వరుని లింగంలో అవతరింపజేసి (ప్రతిష్ఠించి) యుండెను।

Verse 4

तस्मिन्दृष्टे वरारोहे सप्तजन्मकृतं नृणाम् । पापं प्रणश्यते शीघ्रं तमः सूर्योदये यथा

ఓ వరారోహే, ఆ శాకల్యేశ్వరుని దర్శనమాత్రముచేతనే మనుష్యుల ఏడు జన్మలలో చేసిన పాపము త్వరగా నశించును—సూర్యోదయమున చీకటి తొలగినట్లు।

Verse 5

तत्राष्टम्यां चतुर्द्दश्यां स्नापयेत्पयसा शिवम् । पूजयेच्च विधानेन गन्धपुष्पादिभिः क्रमात्

అక్కడ అష్టమి మరియు చతుర్దశి రోజున పాలతో శివునికి అభిషేకం చేయాలి. తరువాత విధి ప్రకారం క్రమంగా గంధం, పుష్పాలు మొదలైనవాటితో పూజించాలి.

Verse 6

हिरण्यं तत्र दातव्यं सम्यग्यात्राफलेप्सुभिः । चत्वारि तस्य नामानि कथ्यमानानि मे शृणु

అక్కడ యాత్ర ఫలాన్ని సంపూర్ణంగా కోరువారు బంగారాన్ని దానంగా ఇవ్వాలి. ఇప్పుడు ఆ దేవుని నాలుగు నామాలను నేను చెప్పుచున్నాను, వినుము.

Verse 7

आदौ कृतयुगे देवि कीर्तितो भैरवेश्वरः । ततः सावर्णिमनुना सम्यगाराधितः प्रिये

హే దేవీ! ఆది కృతయుగంలో ఆయన ‘భైరవేశ్వరుడు’ అని కీర్తింపబడెను. తరువాత, హే ప్రియే, సావర్ణి మనువు ఆయనను సమ్యకంగా ఆరాధించెను.

Verse 8

सावर्णिकेश्वरं नाम त्रेतायां तस्य संज्ञितम् । ततस्तु द्वापरे देवि गालवेन महात्मना । सम्यगाराधितस्तत्र लिंगरूपीवृषध्वजः

త్రేతాయుగంలో ఆయన ‘సావర్ణికేశ్వరుడు’ అనే నామంతో ప్రసిద్ధి పొందెను. తరువాత ద్వాపరయుగంలో, హే దేవీ, మహాత్ముడు గాలవుడు అక్కడ లింగరూపంగా నిలిచిన వృషధ్వజ ప్రభువును సమ్యకంగా ఆరాధించెను.

Verse 9

तृतीयं तस्य देवस्य गालवेश्वरसंज्ञितम् । कलौ युगे तु संप्राप्ते शाकल्योनाम वै मुनिः

ఆ దేవుని మూడవ నామం ‘గాలవేశ్వరుడు’ అని ప్రకటించబడింది. కలియుగం వచ్చినప్పుడు ‘శాకల్య’ అనే ముని ఉన్నాడు.

Verse 10

यत्र सिद्धिमनुप्राप्त ऐश्वर्यं चाणिमादिकम् । शाकल्येश्वरनामेति ततः ख्यातं तुरीयकम्

అక్కడ సిద్ధిని పొందీ అణిమాది ఐశ్వర్యములను సంపాదించినందున, అది నాల్గవ నామంగా ‘శాకల్యేశ్వర’ అని ప్రసిద్ధి పొందింది।

Verse 11

एवं चातुर्युगं नाम तस्य लिंगस्य कीर्तितम् । पापघ्नं पुण्यदं नॄणां कीर्त्तितं सर्वकामदम्

ఇలా ఆ లింగానికి ‘చాతుర్యుగ’ అనే నామసమూహం ప్రకటించబడింది. దీని కీర్తన-స్మరణ పాపాలను నశింపజేసి, మనుష్యులకు పుణ్యాన్ని ప్రసాదించి, సమస్త కోరికలను నెరవేర్చుతుంది.

Verse 12

तस्यैव देवदेवस्य क्षेत्रोत्पत्तिं शृणु प्रिये

ప్రియమా, ఇప్పుడు ఆ దేవదేవుని పవిత్ర క్షేత్రోత్పత్తిని వినుము; నేను దానిని యథార్థంగా వివరిస్తాను.

Verse 13

अष्टादशधनुर्देवि समंतात्परिमण्डलम् । महापापहरं देवि तत्र क्षेत्रनिवासिनाम्

దేవీ, ఆ క్షేత్రం అన్ని దిశలలో పద్దెనిమిది ధనుస్సుల మేరకు వృత్తాకార పరిమండలంగా విస్తరించింది. దేవీ, అందులో నివసించువారికి మహాపాపాలను అది హరిస్తుంది.

Verse 14

कृमिकीटपतंगानां तिरश्चामपि मोक्षदम् । यत्र कूपादितोयेषु जलं सारस्वतं स्मृतम्

ఇది కృమి, కీటక, పతంగములు మరియు ఇతర తిర్యక్ ప్రాణులకూ మోక్షాన్ని ప్రసాదిస్తుంది. అక్కడ బావులు మొదలైన జలస్రోతసులలోని నీరు ‘సారస్వత’ (సరస్వతీ సమాన పవిత్రం) అని స్మరించబడుతుంది.

Verse 15

यत्र तत्र नरः स्नात्वा स्वर्गलोके महीयते । अश्वमेधसहस्रस्य वाजपेयशतस्य च

ఎవడు అక్కడ స్నానం చేస్తాడో, వాడు స్వర్గలోకంలో గౌరవింపబడతాడు. ఆ పుణ్యం సహస్ర అశ్వమేధ యాగాలు, శత వాజపేయ క్రతువుల ఫలంతో సమమని చెప్పబడింది.

Verse 16

तत्फलं समवाप्नोति तस्य लिंगस्य दर्शनात् । सोमपर्वणि संप्राप्ते यस्तत्र शुचिरात्मवान्

ఆ పవిత్ర లింగాన్ని దర్శించడమే ఆ ఫలాన్ని ప్రసాదిస్తుంది. సోమపర్వం వచ్చినప్పుడు అక్కడ శుచిగా, ఆత్మసంయమంతో ఉండేవాడు ఆ పుణ్యాన్ని పొందుతాడు.

Verse 17

अघोरं च जपेत्सम्यगाज्यहोमसमन्वितम् । तल्लिंगस्य समीपस्थो यावन्मासावधिः प्रिये

మరియు ఆజ్యహోమంతో కూడి ‘అఘోర’ మంత్రాన్ని సక్రమంగా జపించాలి. ఓ ప్రియే, ఆ లింగ సమీపంలో ఒక మాసం వరకు నివసించాలి.

Verse 18

महापातकयुक्तोऽपि युक्तो वाऽप्युपपातकैः । स सर्वां लभते सिद्धिमुत्तमां वरवर्णिनि

ఓ వరవర్ణినీ, మహాపాతకాలతో కూడినవాడైనా లేదా ఉపపాతకాల మలినంతో ఉన్నవాడైనా—అతడూ అక్కడ సంపూర్ణమైన, ఉత్తమమైన సిద్ధిని పొందుతాడు.

Verse 19

कामिकं तत्स्मृतं लिंगं सर्वकामफलप्रदम् । अघोर वक्त्रं देवस्य तत्रस्थं भैरवं महत्

ఆ లింగం ‘కామిక’ అని స్మరించబడుతుంది; అది సమస్త కోరికల ఫలాన్ని ప్రసాదిస్తుంది. అక్కడ దేవుని అఘోర-వక్త్ర స్వరూపమైన మహా భైరవుడు నివసిస్తున్నాడు.

Verse 20

भैरवेश्वरनामेति पूर्वं ख्यातमभूद्भुवि । अस्मिन्युगे तु संप्राप्ते शाकल्येश्वरनामकम्

పూర్వకాలంలో భూమిపై ఇది ‘భైరవేశ్వర’ అనే నామంతో ప్రసిద్ధి పొందింది. అయితే ఈ యుగంలో ఇది ‘శాకల్యేశ్వర’ అనే నామంతో ప్రసిద్ధమైంది.