Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 71

तस्योत्पत्तिं विदित्वैवं सुभद्रा हृष्टमानसा । बालमंके समारोप्य अरोदीदार्तया गिरा

tasyotpattiṃ viditvaivaṃ subhadrā hṛṣṭamānasā | bālamaṃke samāropya arodīdārtayā girā

ఇలా బాలుని జన్మకారణం తెలిసి సుభద్ర హృదయానందంతో నిండింది. బాలుణ్ని ఒడిలో ఎత్తుకొని, భావోద్వేగంతో కంపించే స్వరంతో ఆమె ఏడ్చింది.

तस्यof him/its
तस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे/नपुंसकलिङ्गे, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचनम्; सर्वनाम-रूपम् (genitive singular of 'tad')
उत्पत्तिम्origin, birth
उत्पत्तिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootउत्पत्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचनम् (accusative singular)
विदित्वाhaving known
विदित्वा:
Kriya-viseshana (Adverbial participle/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootविद् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्तम् (absolutive/gerund), ‘having known’
एवम्thus
एवम्:
Kriya-viseshana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्ययम्; प्रकारवाचक-क्रियाविशेषणम् (adverb: thus)
सुभद्राSubhadrā
सुभद्रा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसुभद्रा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचनम् (nominative singular)
हृष्टमानसाwith delighted mind
हृष्टमानसा:
Karta (Subject qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootहृष्ट-मानस (प्रातिपदिक; हृष्ट (कृदन्त) + मानस (प्रातिपदिक))
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा, एकवचनम्; विशेषणम् (agreeing with सुभद्रा)
बालम्the child
बालम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootबाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया, एकवचनम् (accusative singular)
अङ्केon (her) lap
अङ्के:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootअङ्क (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचनम् (locative singular)
समारोप्यhaving placed (on)
समारोप्य:
Kriya-viseshana (Adverbial participle/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootसम्-आ-रुह् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्तम् (absolutive/gerund), ‘having placed/caused to mount’
अरोदीत्she wept
अरोदीत्:
Kriya (Main action/क्रिया)
TypeVerb
Rootरुद् (धातु)
Formलङ् (Imperfect/past), प्रथमपुरुषः (3rd person), एकवचनम्; परस्मैपदम्
आर्तयाwith distressed
आर्तया:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootआर्त (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचनम्; विशेषणम् (qualifying गिरा)
गिराvoice, speech
गिरा:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootगिर् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, तृतीया, एकवचनम् (instrumental singular)

Narrator

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Listener: Frame-audience

Scene: Subhadrā, now joyful, lifts the child onto her lap; tears flow as her voice trembles—an intimate vātsalya moment in the sacred field.

S
Subhadrā
K
Kṛṣṇa (context)
D
Dadhīci (context)
P
Prabhāsakṣetra

FAQs

Divine knowledge turns confusion into relief; yet devotion still expresses itself through heartfelt emotion.

Prabhāsakṣetra, as the sacred narrative space where revelation and transformation occur.

None; it narrates an emotional response following divine clarification.