Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 24

Devanagari script

दिव्यगन्धानुलिप्तांगो दिव्याभरणभूषितः । संस्थितः पूर्वतस्तस्य दीप्यमानः स्वतेजसा

Transliteration

divyagandhānuliptāṃgo divyābharaṇabhūṣitaḥ | saṃsthitaḥ pūrvatastasya dīpyamānaḥ svatejasā

Translation

దివ్య సుగంధాలతో లేపబడిన దేహముతో, దివ్యాభరణాలతో అలంకృతుడై, ఆ ధామానికి తూర్పు దిశలో నిలిచి తన స్వతేజస్సుతో ప్రకాశించుచుండెను।

Word by Word

• दिव्य-गन्ध-अनुलिप्त-अङ्गः: whose limbs are anointed with divine fragrance
• दिव्य-गन्ध-अनुलिप्त-अङ्गः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: दिव्य (प्रातिपदिक) + गन्ध (प्रातिपदिक) + अनुलिप्त (कृदन्त; √लिप् (धातु) अनु-) + अङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; बहुव्रीहिः (दिव्यगन्धेन अनुलिप्तानि अङ्गानि यस्य)

• दिव्य-आभरण-भूषितः: adorned with divine ornaments
• दिव्य-आभरण-भूषितः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: दिव्य (प्रातिपदिक) + आभरण (प्रातिपदिक) + भूषित (कृदन्त; √भूष् (धातु))
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम्; समासः—तत्पुरुषः (दिव्यैः आभरणैः भूषितः)

• संस्थितः: standing/placed
• संस्थितः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: संस्थित (कृदन्त; √स्था (धातु) सम्-)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; भूतकृदन्त (past participle), स्थित-अर्थे

• पूर्वतः: to the east/in front
• पूर्वतः: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: पूर्वतः (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्यय (adverb: in front/eastward)

• तस्य: of him/of that
• तस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम

• दीप्यमानः: shining
• दीप्यमानः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: दीप्यमान (कृदन्त; √दीप् (धातु) शानच्)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; वर्तमानकृदन्त (present participle, आत्मनेपद-भाव)

• स्व-तेजसा: by his own splendor
• स्व-तेजसा: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: स्व (प्रातिपदिक) + तेजस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (स्वं तेजः)

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating to the sages (contextual attribution within Māhātmya narration)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Ṛṣis (Naimiṣāraṇya assembly)

Visual Art Cues

Scene: At a radiant shrine in Prabhāsa, a divine personage stands to the east, body anointed with celestial perfumes, ornamented with divine jewelry, emitting self-born brilliance that illuminates the precinct.

Characters & Entities

• Śaṅkara (Śiva)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Divine presence is self-luminous; purity (fragrance) and sacred adornment signify inner radiance manifesting in a tīrtha.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsakṣetra, focusing on the sacred precinct around Śaṅkara’s temple.

What ritualistic prescription is mentioned?

Anointing with fragrant substances and adorning with ornaments—standard elements of pūjā and divine honour (upacāra).