Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 53
ऋतामृताभ्यां जीवेत मृतेन प्रमृतेन वा । सत्यानृताभ्यां जीवेत न श्ववृत्त्या कथंचन
ṛtāmṛtābhyāṃ jīveta mṛtena pramṛtena vā | satyānṛtābhyāṃ jīveta na śvavṛttyā kathaṃcana
మనిషి ఋతం, అమృతం ద్వారా లేదా మృతం, ప్రమృతం ద్వారా జీవించాలి; సత్యానృత (మిశ్రమ) మార్గంతోనూ జీవించవచ్చు, కానీ ఎట్టి పరిస్థితుల్లోనూ శ్వవృత్తి—కుక్కలాంటీ పరాధీన సేవ—ద్వారా కాదు.
Sūta (Lomaharṣaṇa) to the sages (deduced)
Tirtha: Prabhāsa-kṣetra
Type: kshetra
Scene: A teacher enumerates four graded livelihoods on a palm-leaf diagram; a figure refuses a dog-like servile posture, standing upright with staff and water pot, symbolizing dignified self-reliance.
FAQs
Dharma regulates livelihood: better to adopt lesser options in hardship than to lose dignity and purity through servile dependence.
Prabhāsa-kṣetra is the narrative setting; the teaching frames how residents/pilgrims should live dharmically in this sacred region.
Not a ritual act but a dharmic rule: prefer permitted means of sustenance and avoid śvavṛtti.