Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 16

Devanagari script

लिंगस्य दक्षिणे ब्रह्मा स्वयमेव व्यवस्थितः । वामे च भगवान्विष्णुर्मध्येहं वै प्रतिष्ठितः

Transliteration

liṃgasya dakṣiṇe brahmā svayameva vyavasthitaḥ | vāme ca bhagavānviṣṇurmadhyehaṃ vai pratiṣṭhitaḥ

Translation

లింగానికి దక్షిణభాగంలో స్వయంగా బ్రహ్మ స్థితుడై ఉన్నాడు; వామభాగంలో భగవాన్ విష్ణువు; మధ్యలో నేను స్వయంగా ప్రతిష్ఠితుడనై ఉన్నాను।

Word by Word

• लिङ्गस्य: of the liṅga
• लिङ्गस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), एकवचन

• दक्षिणे: on the right (side)
• दक्षिणे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: दक्षिण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन

• ब्रह्मा: Brahmā
• ब्रह्मा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन्/ब्रह्मा (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन

• स्वयम्: himself
• स्वयम्: Visheshana (Adverbial qualifier/विशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: स्वयम् (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात/क्रियाविशेषण (oneself, personally)

• एव: indeed
• एव: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अव्यय; अवधारण-निपात (emphatic particle: indeed/only)

• व्यवस्थितः: is stationed
• व्यवस्थितः: Karta (Predicate adjective/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: वि + अव + स्था (धातु)
• Form: कृदन्त; क्त-प्रत्यय (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; विधेय-विशेषण (standing/placed)

• वामे: on the left (side)
• वामे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: वाम (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चय (conjunction)

• भगवान्: the Blessed Lord
• भगवान्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: भगवत् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन

• विष्णुः: Viṣṇu
• विष्णुः: Karta (Apposition/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: विष्णु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन

• मध्ये: in the middle
• मध्ये: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: मध्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन

• अहम्: I
• अहम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; सर्वनाम

• वै: indeed
• वै: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: वै (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात (indeed, surely)

• प्रतिष्ठितः: am established
• प्रतिष्ठितः: Karta (Predicate adjective/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: प्र + स्था (धातु)
• Form: कृदन्त; क्त-प्रत्यय (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; विधेय-विशेषण (established)

Speaker

Śiva (Bhagavān)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Somnātha-liṅga (Prabhāsa)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Dvija/ṛṣi audience

Visual Art Cues

Scene: A liṅga at center with subtle iconographic placement: Brahmā to the right, Viṣṇu to the left, Skanda (or the speaker-deity) established in the middle—suggesting a triadic mandala around the liṅga.

Characters & Entities

• Śiva
• Brahmā
• Viṣṇu
• Liṅga

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Worship of the Liṅga is presented as embracing the divine presence of the Trimūrti.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsakṣetra, where the Liṅga is praised as a supreme focus of worship.

What ritualistic prescription is mentioned?

Implicitly, liṅga-pūjā is recommended as it honors Śiva along with Brahmā and Viṣṇu.