Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 29

Devanagari script

किं तुष्टेव च कल्याणि तिष्ठसि त्वं सुमध्यमे । वयं च प्रस्थिताः सर्वाः पितुर्यज्ञे सभर्तृकाः

Transliteration

kiṃ tuṣṭeva ca kalyāṇi tiṣṭhasi tvaṃ sumadhyame | vayaṃ ca prasthitāḥ sarvāḥ pituryajñe sabhartṛkāḥ

Translation

హే కల్యాణీ, హే సుమధ్యమే! నీవు తృప్తిగా ఉన్నట్లుగా ఇక్కడ ఎందుకు నిలుచున్నావు? మేమందరం భర్తలతో కలిసి తండ్రి యజ్ఞానికి బయలుదేరుతున్నాం.

Word by Word

• किम्: why/what
• किम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: किम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; प्रश्नार्थक (interrogative)

• तुष्टा: satisfied/pleased
• तुष्टा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: तुष्ट (कृदन्त; √तुष् (धातु) + क्त)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषण (addressed to the woman)

• इव: as if
• इव: Sambandha (linker/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: इव (अव्यय)
• Form: अव्यय; उपमानवाचक (particle of comparison: 'as if/like')

• च: and
• च: Sambandha (linker/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चयबोधक (conjunction)

• कल्याणि: O auspicious one
• कल्याणि: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: कल्याणी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), एकवचन

• तिष्ठसि: you stand/remain
• तिष्ठसि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √स्था (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• त्वम्: you
• त्वम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: त्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

• सुमध्यमे: O slender-waisted one
• सुमध्यमे: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: सुमध्यमा (प्रातिपदिक; सु + मध्यमा)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), एकवचन

• वयम्: we
• वयम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन

• च: and
• च: Sambandha (linker/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चयबोधक (conjunction)

• प्रस्थिताः: departed/set out
• प्रस्थिताः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: प्रस्थित (कृदन्त; प्र-√स्था (धातु) + क्त)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; भूतकृदन्त (having set out)

• सर्वाः: all
• सर्वाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; विशेषण (qualifying वयम्/implicit स्त्रियः)

• पितुः: of (our) father
• पितुः: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: पितृ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन

• यज्ञे: at the sacrifice
• यज्ञे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: यज्ञ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन

• सभर्तृकाः: with (our) husbands
• सभर्तृकाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: स (अव्यय/उपसर्गसदृश) + भर्तृ (प्रातिपदिक) + क (प्रातिपदिक-प्रत्यय)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; 'भर्तृभिः सह' इत्यर्थे (having husbands/with husbands)

Speaker

Satī’s sisters (Dakṣa’s daughters), addressing Satī

Visual Art Cues

Scene: The sisters, adorned and accompanied by their husbands, prepare to depart for Dakṣa’s sacrifice; they turn toward Satī with a mix of surprise and persuasion, questioning her stillness.

Characters & Entities

• Satī
• Dakṣa
• yajña (sacrifice)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Worldly celebrations and rituals can conceal deeper breaches of dharma—true auspiciousness lies in honoring the divine and right relationship.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa-kṣetra is the broader setting of the Prabhāsakṣetramāhātmya, within which this Dakṣa-yajña narrative is framed.

What ritualistic prescription is mentioned?

A yajña (sacrifice) is referenced, but no specific vrata, dāna, or snāna instruction is stated in this verse.