Adhyaya 18

Verse 1

सूत उवाच । इति प्रोक्ता तदा देवी शंकरेण यशस्विनी । पुनः पप्रच्छ विप्रेंद्राः क्षेत्रमाहात्म्यविस्तरम्

సూతుడు పలికెను—శంకరుడు ఇలా చెప్పిన తరువాత, ఓ విప్రేంద్రులారా, యశస్వినీ దేవి మళ్లీ క్షేత్ర మహాత్మ్య విస్తారాన్ని అడిగింది।

Verse 2

देव्युवाच । अद्य मे सफलं जन्म सफलं च तपः प्रभो । देवत्वमद्य मे जातं त्वत्प्रसादेन शंकर

దేవి పలికింది—ప్రభో, నేడు నా జన్మ సఫలమైంది; నా తపస్సు కూడా ఫలించింది. శంకరా, నేడు నీ ప్రసాదంతో నాకు దేవత్వసిద్ధి కలిగింది।

Verse 3

अद्याहं कृतकल्याणी ज्ञानदृष्टिः कृतात्वया । अद्य मे भूषितौ कर्णौ क्षेत्र माहात्म्यभूषणौ

నేడు నేను కృతకల్యాణిని అయ్యాను; నీవు నా దృష్టిని జ్ఞానదృష్టిగా చేసావు. నేడు క్షేత్ర మహాత్మ్యమనే ఆభరణాన్ని విని నా చెవులు అలంకృతమయ్యాయి।

Verse 4

अद्य मे तेजसः पिंडो जातो ज्ञानं हृदि स्थितम् । अद्य मे कुलशीलं च अद्य मे रूपलक्षणम्

నేడు నాలో తేజస్సు ఘనరూపంగా ఉద్భవించింది; హృదయంలో జ్ఞానం స్థిరంగా నిలిచింది. నేడు నా కులమర్యాదా-శీలములు పరిపూర్ణమయ్యాయి; నేడు నా రూపమూ శుభలక్షణములూ సిద్ధించాయి.

Verse 5

अद्य मे भ्रांतिरुच्छिन्ना तीर्थभ्रमणसंभवा । प्रभासे निश्चलं जातं मनो मे मानिनां वर

తీర్థస్థలాల మధ్య తిరుగుటవలన పుట్టిన నా భ్రాంతి నేడు తొలగిపోయింది. హే గౌరవనీయులలో శ్రేష్ఠా, ప్రభాసంలో నా మనస్సు నిశ్చలమైంది.

Verse 6

आराधितो मया पूर्वं तुष्टो मेऽद्य सुरेश्वरः । वह्निना वेष्टिता साहमेकपादेन संस्थिता

పూర్వం నేను భక్తితో ఆరాధించాను; నేడు దేవాధిదేవుడు నాపై ప్రసన్నుడయ్యాడు. అగ్నిచే చుట్టబడి నేను ఒక పాదంపై స్థిరంగా నిలిచితిని (తపస్సులో).

Verse 7

तत्तपः सफलं त्वद्य जातं मे भक्तवत्सल । प्रभासक्षेत्रमाहात्म्यमद्य मे प्रकटीकृतम्

హే భక్తవత్సలా, నేడు నా ఆ తపస్సు ఫలప్రదమైంది. నేడు ప్రభాసక్షేత్ర మహాత్మ్యం నాకు ప్రకాశించింది.

Verse 8

पुनः पृच्छामि देवेश याथातथ्यं वद प्रभो

హే దేవేశా, నేను మళ్లీ అడుగుతున్నాను—హే ప్రభూ, యథాతథ్యంగా సత్యాన్ని చెప్పండి.

Verse 9

अद्यापि संशयो नाथ तीर्थमाहात्म्यसंभवः । अन्यत्कौतूहलं देव कथयस्व महेश्वर

హే నాథా, తీర్థమాహాత్మ్యప్రసంగమున జనించిన నా సందేహము ఇంకా తొలగలేదు. మరొక కుతూహలమును కూడా, హే దేవా—దయచేసి చెప్పుము, హే మహేశ్వరా।

Verse 10

अयं यो वर्त्तते देव चंद्रस्ते शिरसि स्थितः । कस्यायं कथमुत्पन्नः कस्मिन्काले वद प्रभो

హే దేవా, నీ శిరస్సుపై విరాజిల్లుచున్న ఈ చంద్రుడు ఎవరిది? ఇది ఎలా ఉద్భవించింది? ఏ కాలమున జన్మించింది? హే ప్రభో, చెప్పుము।

Verse 11

ईश्वर उवाच । अस्मिन्काले महादेवि वाराह इति विश्रुते । परार्द्धे तु द्वितीयेऽस्मिन्वर्तमाने तु वेधसः

ఈశ్వరుడు పలికెను—హే మహాదేవీ, ‘వారాహ’ అని ప్రసిద్ధమైన ఈ కాలమున, స్రష్ట అయిన వేదసుడు (బ్రహ్మ) యొక్క పరార్ధములో రెండవ భాగము ప్రస్తుతం ప్రవహించుచుండగా—

Verse 12

द्वितीयमासस्यादौ तु प्रतिपद्या प्रकीर्तिता । वाराहेणोद्धृता तस्यां तथा चादौ धरा प्रिये । तेन वाराहकल्पेति नाम जातं धरातले

రెండవ మాస ఆరంభమున ‘ప్రతిపద’ ప్రసిద్ధి; ఆ రోజునే, హే ప్రియే, ఆదిలో వారాహుడు భూమిని పైకి ఎత్తి రక్షించాడు. అందువల్ల భూతలమున దానికి ‘వారాహకల్ప’ అనే నామము ఏర్పడింది.

Verse 13

तस्मिन्कल्पे महादेवि गते संध्यांशके प्रिये । प्रथमस्य मनोश्चादौ देवि स्वायंभुवस्य हि

ఆ కల్పమున, హే మహాదేవీ—సంధ్యాంశము గడిచిన తరువాత, హే ప్రియే—దేవీ, స్వాయంభువుడైన మొదటి మనువు ఆరంభమున—

Verse 14

क्षीरोदे मथ्यमाने तु दैवतैर्दानवैरपि । रत्नानि जज्ञिरे तत्र चतुर्द्दशमितानि वै

దేవతలూ దానవులూ కలిసి క్షీరసాగరాన్ని మథించినప్పుడు, అక్కడ నిజంగా పద్నాలుగు దివ్య రత్నాలు జన్మించాయి.

Verse 15

तेषां मध्ये महातेजाश्चंद्रमास्तत्त्वसंभव । सोऽयं मया धृतो देवि अद्यापि शिरसि प्रिये

ఆ రత్నాలలో మహాతేజస్సుగల చంద్రుడు ఉన్నాడు; అతడు ఆ ఆదితత్త్వం నుండి జన్మించాడు. ఓ దేవీ, ఓ ప్రియే, ఆ చంద్రుణ్ణే నేను ఇప్పటికీ శిరస్సుపై ధరించుచున్నాను.

Verse 16

विषे पीते महादेवि प्रभासस्थस्य मे सदा । भूषणं मुक्तये देवैर्मम चंद्रः कृतः पुरा

ఓ మహాదేవీ, విషాన్ని పానంచేసినప్పుడు, ప్రభాసంలో నిత్యం నివసించే నాకోసం దేవతలు పూర్వం చంద్రుణ్ణి నా ఆభరణంగా చేశారు—మోక్షార్థంగా.

Verse 17

शशिनाभूषितो यस्मात्तेनाहं शशिभूषणः । तत्र स्थाने स्थितोऽद्यापि स्वयंभूर्लिंगमूर्त्तिमान्

నేను శశి (చంద్రుడు)తో అలంకరింపబడినవాడనుకాబట్టి ‘శశిభూషణుడు’నని పిలువబడుతున్నాను. ఆ స్థలంలోనే నేను ఇప్పటికీ స్వయంభువుగా లింగమూర్తిగా నిలిచియున్నాను.

Verse 18

सर्वसिद्धिप्रदाता च कल्पस्थायी सदा प्रिये । इत्येतत्कथितं देवि किमन्यत्परिपृच्छसि

ఓ ప్రియే, నేను సమస్త సిద్ధులను ప్రసాదించేవాడను, కల్పములంతా నిత్యం నిలిచివుంటాను. ఓ దేవీ, ఇదంతా చెప్పితిని—ఇంకేమి ప్రశ్నించదలచుకున్నావు?