Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 40

Devanagari script

ययातिरुवाच । स किंप्रभावो राजा स तथा पापसमन्वितः । स्वदेहेन गतः स्वर्गमेतन्मे कौतुकं महत्

Transliteration

yayātiruvāca | sa kiṃprabhāvo rājā sa tathā pāpasamanvitaḥ | svadehena gataḥ svargametanme kautukaṃ mahat

Translation

యయాతి పలికెను—ఆ రాజునకు ఏ మహత్తర ప్రభావము ఉండెను, పాపసమన్వితుడైయుండి కూడా స్వదేహంతోనే స్వర్గానికి వెళ్లెను? ఇది నాకు గొప్ప ఆశ్చర్యము।

Word by Word

• ययातिः: Yayāti
• ययातिः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ययाति (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st case/Nominative), एकवचन

• उवाच: said
• उवाच: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम

• किंप्रभावः: of what power/effulgence
• किंप्रभावः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: किम् + प्रभाव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; प्रश्नवाचक-समास (कस्य प्रभावः इति)

• राजा: king
• राजा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: राजन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम

• तथा: thus/so
• तथा: Sambandha/Modifier (सम्बन्ध/विशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)

• पापसमन्वितः: endowed with sin
• पापसमन्वितः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पाप (प्रातिपदिक) + समन्वित (कृदन्त; सम्+अन्वि/अन्वि)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; भूतकृदन्त (past participle) ‘समन्वित’ = युक्त/युक्तः

• स्वदेहेन: with his own body
• स्वदेहेन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: स्व (प्रातिपदिक) + देह (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd case/Instrumental), एकवचन; ‘स्वः देहः’ इति कर्मधारय

• गतः: gone
• गतः: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु)
• Form: भूतकृदन्त (क्त; past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; क्रियाविशेषणवत्/विधेय

• स्वर्गम्: to heaven
• स्वर्गम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: स्वर्ग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd case/Accusative), एकवचन

• एतत्: this
• एतत्: Karma/Pratipādya (Object/प्रत्यय)
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम

• मे: my
• मे: Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-विभक्ति (6th case/Genitive), एकवचन; सर्वनाम

• कौतुकम्: wonder/curiosity
• कौतुकम्: Karta/Pradhāna (Subject complement/विधेय)
• Type: Noun
• Root: कौतुक (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• महत्: great
• महत्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: महत् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण

Speaker

Yayāti

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kulasaṃtāraṇa

Type: ghat

Skanda Dialogue

Listener: Pulastya

Visual Art Cues

Scene: Yayāti, astonished, questions Pulastya: how could a sin-laden king ascend bodily to heaven? The king’s face shows wonder; the sage remains composed.

Characters & Entities

• Yayāti
• rājā (the king)
• Svarga

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

It highlights the Purāṇic theme that sacred merit and divine grace can surpass prior sin, producing astonishing spiritual outcomes.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The question arises within the Kulasaṃtāraṇa-tīrtha narrative context of Arbuda Khaṇḍa.

What ritualistic prescription is mentioned?

No ritual is stated; the verse raises a doctrinal question about the mechanism of purification and reward.