Adhyaya 33
పులస్త్యుడు పార్థేశ్వర తీర్థయాత్రను వర్ణిస్తాడు—ఇది పాపనాశక స్థలం; దీని దర్శనమాత్రంతోనే అనేక దోషాల నుండి విముక్తి కలుగుతుందని చెప్పబడింది (శ్లో. 1). అక్కడ దేవలునికి ప్రియమైన పతివ్రత పార్థా అనే స్త్రీ పరిచయం అవుతుంది; ఆమె ఆ స్థలంలో తపస్సు చేస్తుంది (శ్లో. 2). పూర్వజన్మలో ఆమె సంతానలేని ఋషి భార్యగా ఉండి, గాఢ వైరాగ్యం పొందిన తరువాత అర్బుద పర్వతానికి వెళ్లి దీర్ఘకాలం వాయుభక్షణం, ఉపవాసం, మనస్సు సమత్వంతో ఘోర తపస్సు చేసింది (శ్లో. 3–4). వెయ్యేళ్లు పూర్తయ్యాక భూమి చీలి అకస్మాత్తుగా శివలింగం ప్రదర్శితమైంది; ఆకాశవాణి—నీ భక్తివల్లే ఈ పరమ పవిత్ర లింగం వెలిసింది, దీనిని పూజించు అని ఆజ్ఞాపించింది (శ్లో. 5–6). నిర్దిష్ట సంకల్పంతో చేసిన పూజ కోరిన ఫలాన్ని ఇస్తుందని, ఈ లింగం ‘పార్థేశ్వర’ అనే పేరుతో ప్రసిద్ధి చెందుతుందని వాణి ప్రకటిస్తుంది (శ్లో. 7–8). పార్థా ఆశ్చర్యంతో పూజించి వంశధారులైన వంద మంది కుమారులను పొందిన కథనం వస్తుంది; తీర్థ మహిమ వ్యాపిస్తుంది, శుద్ధ గుహాజలస్రోతస్సు కూడా పేర్కొనబడుతుంది (శ్లో. 9–10). అక్కడ స్నానం చేసి భక్తితో లింగదర్శనం చేస్తే సంతానసంబంధమైన లోకదుఃఖం తొలగుతుందని; శుక్లపక్ష చతుర్దశినాడు ఉపవాసంతో దేవుని ముందు జాగరణ చేస్తే కుమారప్రాప్తి కలుగుతుందని చెప్పబడింది (శ్లో. 11–12). అలాగే అక్కడ చేసిన పిండనిర్వాపణ పితృదేవతలకు అనుగ్రహంగా కుమారత్వసదృశ ప్రయోజనాన్ని అందిస్తుందని పేర్కొంటుంది (శ్లో. 13).
Shlokas
Verse 1
पुलस्त्य उवाच । ततः पार्थेश्वरं गच्छेदेवं पातकनाशनम् । यं दृष्ट्वा मानवः सम्यङ्मुच्यते सर्वपातकैः
పులస్త్యుడు పలికెను—తదనంతరం పాపనాశకుడైన పార్థేశ్వరుని దర్శనార్థం వెళ్లవలెను; ఆయనను సమ్యక్గా దర్శించినవాడు సర్వ పాపముల నుండి విముక్తుడగును।
Verse 2
पार्थानाम्न्यभवत्साध्वी देवलस्य प्रिया सती । तया पूर्वं तपस्तप्तं तत्र स्थाने महीपते
దేవలుని ప్రియమైన పతివ్రత సాధ్వి ‘పార్థా’ అను నామముగలది; ఓ మహీపతే, ఆ స్థలమందే ఆమె పూర్వం తపస్సు చేసింది।
Verse 3
सा पूर्वमभवद्वंध्या ऋषिपत्नी यशस्विनी । वैराग्यं परमं गत्वा ततश्चैवार्बुदं गता
ఆ యశస్వినీ ఋషిపత్ని పూర్వం వంధ్యగా ఉండెను; పరమ వైరాగ్యమును పొందిన తరువాత ఆమె అర్బుదమునకు వెళ్లెను।
Verse 4
वायुभक्षा निराहारा समचित्ताऽसने स्थिता । ततो वर्षसहस्रांते भक्त्या तस्या महीपते
వాయువే ఆహారముగా చేసుకొని, నిరాహారిణిగా, సమచిత్తముతో ఆసనమందు స్థిరంగా ఉండి—ఓ మహీపతే, ఆమె భక్తిచేత సహస్ర సంవత్సరాంతమున (ఫలము కలిగెను)।
Verse 5
उद्भिद्य धरणीपृष्ठं सहसा लिंगमुत्थितम् । एतस्मिन्नेव काले तु वागुवाचाशरीरिणी
భూమి పৃষ্ঠమును చీల్చుకొని సహసా ఒక లింగము ఉద్భవించెను; అదే క్షణమున అశరీరి వాణి పలికెను।
Verse 6
पूजयैतन्महाभागे शिवलिंगं सुपावनम् । त्वद्भक्त्या धरणीपृष्ठान्निःसृतं कामदं महत्
ఓ మహాభాగ్యవతీ! ఈ అత్యంత పవిత్రమైన శివలింగాన్ని పూజించు. నీ భక్తివల్ల ఇది భూమి ఉపరితలంనుండి ప్రదర్శితమైంది—మహత్తరమైనది, కోరికలను నెరవేర్చేది.
Verse 7
यो यं काममभिध्यायन्पूजयिष्यति मानवः । अन्योपि तदभिप्रेतं प्राप्स्यते नात्र संशयः
ఏ మనిషి ఏ కోరికను మనసులో ధ్యానించి దీనిని పూజిస్తాడో, అతడు ఆ అభీష్ట ఫలాన్ని తప్పక పొందుతాడు—ఇందులో సందేహం లేదు.
Verse 8
पार्थेश्वराख्यमेतद्धि लोके ख्यातिं गमिष्यति । एवमुक्त्वा ततो वाणी विरराम महीपते
ఇది ‘పార్థేశ్వర’ అనే నామంతో లోకంలో ఖ్యాతి పొందుతుంది. ఇలా చెప్పి, ఓ రాజా, ఆ దివ్య వాణి మౌనమైంది.
Verse 9
ततः सा विस्मयाविष्टा पूजयामास तत्तदा । ततः पुत्रशतं प्राप्तं दिव्यं वंशधरं तथा
అప్పుడు ఆమె ఆశ్చర్యంతో నిండిపోయి అదే సమయంలో దానిని పూజించింది. అనంతరం ఆమెకు వంశధారులైన దివ్యమైన వంద మంది కుమారులు లభించారు.
Verse 10
ततः प्रभृति तल्लिंगं विख्यातं धरणीतले । तत्रास्ति निर्मलं तोयं गिरिगह्वरनिःसृतम्
అప్పటినుంచి ఆ లింగం భూమిమీద ప్రసిద్ధమైంది. అక్కడ పర్వత గుహ నుండి వెలువడే నిర్మల జలమూ ఉంది.
Verse 11
तत्र स्नात्वा नरः सम्यग्यस्तं पश्यति भावतः । न स पश्यति संसारे दुःखं संतानसंभवम्
అక్కడ శాస్త్రోక్తంగా స్నానం చేసి భక్తిభావంతో ఆయనను దర్శించువాడు, లోకజీవితంలో సంతానాభావమునుండి కలిగే దుఃఖాన్ని అనుభవించడు।
Verse 12
शुक्लपक्षे चतुर्द्दश्यां जागरं तस्य चाग्रतः । यः करोति निराहारः स पुत्रं लभते धुवम्
శుక్లపక్ష చతుర్దశినాడు ఆయన సన్నిధిలో నిరాహారంగా జాగరణం చేయువాడు నిశ్చయంగా పుత్రుని పొందును।
Verse 13
पिंडनिर्वापणं तत्र यः करोति समाहितः । तस्य पुत्रत्वमायाति पितरस्तत्प्रसादतः
అక్కడ ఏకాగ్రచిత్తంతో పిండనిర్వాపణం (పితృతర్పణం) చేయువానికి, పితృదేవతల ప్రసాదముచే పుత్రత్వం—సంతానలాభం—కలుగును।
Verse 33
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे तृतीयेऽर्बुदखंडे पार्थेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम त्रयस्त्रिंशोऽध्यायः
ఇట్లు శ్రీ స్కందమహాపురాణము, ఏకాశీతిసాహస్రీ సంహిత, ఏడవ ప్రభాసఖండము, మూడవ అర్బుదఖండములో ‘పార్థేశ్వరమాహాత్మ్యవర్ణనం’ అను ముప్పైమూడవ అధ్యాయము సమాప్తమైంది।