Home›Skanda Purana›Prabhasa Khanda›Arbudha Khanda›Adhyaya 10›Shloka 48
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 48

Devanagari script

मंकण उवाच । किं न पश्यसि हे ब्रह्मन्रक्तं पित्तं च मे स्थितम् । संजातं सिद्धिमापन्नो रक्तं पित्तं यतो मम

Transliteration

maṃkaṇa uvāca | kiṃ na paśyasi he brahmanraktaṃ pittaṃ ca me sthitam | saṃjātaṃ siddhimāpanno raktaṃ pittaṃ yato mama

Translation

మంకణుడు పలికెను— “హే బ్రాహ్మణా, నీవు చూడుటలేదా? నాలో రక్తమును పిత్తమును ఉన్నవి. ఇవి ఉద్భవించినందున నేను సిద్ధిని పొందితిని; అందుకే నేను నర్తించుచున్నాను।”

Word by Word
मंकणःMaṃkaṇa
मंकणः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमंकण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन — Masculine, Nominative, Singular
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√वच् (धातु)
Formलिट् (परोक्षभूत/परफेक्ट), प्रथमपुरुष, एकवचन — Perfect, 3rd person, Singular
किम्what?
किम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन — Neuter, Accusative, Singular; प्रश्नार्थक
नnot
न:
Pratishedha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय (निषेध) — negation particle
पश्यसिdo you see
पश्यसि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√पश् (धातु)
Formलट् (वर्तमान), मध्यमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद — Present, 2nd person, Singular
हेO
हे:
Sambodhana (Address-marker/सम्बोधन)
TypeIndeclinable
Rootहे (अव्यय)
Formअव्यय (सम्बोधन-सूचक) — vocative particle
ब्रह्मन्O Brahmin
ब्रह्मन्:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन — Vocative, Singular
रक्तम्blood
रक्तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootरक्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन — Neuter, Nom./Acc., Singular
पित्तम्bile
पित्तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपित्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन — Neuter, Nom./Acc., Singular
चand
च:
Samuccaya (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चय) — conjunction ‘and’
मेmy
मे:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, षष्ठी (सम्बन्ध), एकवचन — Genitive, Singular
स्थितम्present, situated
स्थितम्:
Kriya (State/क्रिया)
TypeAdjective
Root√स्था (धातु) → स्थित (कृदन्त, क्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त, नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन — past participle; Neuter, Nom./Acc., Singular; विशेषणम् (रक्तम् पित्तम्)
संजातम्arisen, produced
संजातम्:
Kriya (State/क्रिया)
TypeAdjective
Rootसम् + √जन् (धातु) → संजात (कृदन्त, क्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त, नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन — past participle; Neuter, Nom./Acc., Singular
सिद्धिम्success, attainment
सिद्धिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसिद्धि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन — Feminine, Accusative, Singular
आपन्नःhaving attained, having reached
आपन्नः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootआ√पद् (धातु) → आपन्न (कृदन्त, क्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त, पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन — past participle; Masculine, Nominative, Singular; (कर्ता-विशेषणम्, मंकणः)
रक्तम्blood
रक्तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootरक्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन — Neuter, Nom./Acc., Singular
पित्तम्bile
पित्तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपित्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन — Neuter, Nom./Acc., Singular
यतःbecause
यतः:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeIndeclinable
Rootयतः (अव्यय)
Formअव्यय (हेतुवाचक/यत्-तत् सम्बन्ध) — indeclinable ‘because/from which cause’
ममof me, my
मम:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, षष्ठी, एकवचन — Genitive, Singular
Speaker

Maṃkaṇa

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Arbuda-kṣetra (contextual)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: nṛpasattama (king)

Visual Art Cues

Scene: The ascetic Maṃkaṇa, flushed and intense, points to his own body as ‘proof’—blood and bile—claiming siddhi; the brāhmaṇa-Śiva watches with compassionate, discerning gaze.

Characters & Entities
M
Maṃkaṇa
B
Brahmin (Śiva in disguise)
S
Siddhi

FAQs

Mistaking bodily signs or minor attainments for true liberation can lead to pride; Purāṇic narratives often correct such misunderstandings.

The broader Arbuda sacred landscape is in view; this verse is part of the Arbuda Khaṇḍa’s sanctifying narrative cycle.

No direct ritual action is prescribed; the verse discusses perceived siddhi as a result of tapas.

←Previous Verse
Next Verse→