Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 11
Devanagari script
लक्षद्वादशभिः प्रोक्तं युगं त्रेताभिसंज्ञितम् । षण्णवत्यधिकैश्चैव सहस्रैः परिमाणितम्
Transliteration
lakṣadvādaśabhiḥ proktaṃ yugaṃ tretābhisaṃjñitam | ṣaṇṇavatyadhikaiścaiva sahasraiḥ parimāṇitam
Translation
త్రేతా యుగమని పిలువబడేది పన్నెండు లక్షలని ప్రకటించబడింది; దానికి మరల తొంభై ఆరు వేల సంవత్సరాలు అదనంగా కొలతగా చెప్పబడింది।
Word by Word
लक्ष-द्वादशभिःby twelve lakhs
लक्ष-द्वादशभिः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootलक्ष (प्रातिपदिक) + द्वादश (संख्यापद/प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (लक्ष-शब्द), तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), बहुवचन (Plural)
प्रोक्तम्is said/declared
प्रोक्तम्:
Kriya (Predicative/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + वच् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (Past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
युगम्the yuga
युगम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nom./Acc.), एकवचन (Singular)
त्रेता-अभिसंज्ञितम्named 'Tretā'
त्रेता-अभिसंज्ञितम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootत्रेता (प्रातिपदिक) + अभिसंज्ञित (प्र + सम् + ज्ञा धातु, क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (PPP) used adjectivally
षण्णवति-अधिकैःwith an additional ninety-six
षण्णवति-अधिकैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootषण्णवति (संख्यापद/प्रातिपदिक) + अधिक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), बहुवचन (Plural)
चand
च:
Samuccaya (Coordination/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (Conjunction)
एवindeed
एव:
Nipata (Emphasis/निपात)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय (Particle/निपात; emphasis)
सहस्रैःby thousands
सहस्रैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootसहस्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), बहुवचन (Plural)
परिमाणितम्measured, quantified
परिमाणितम्:
Kriya (Predicative/क्रिया)
TypeVerb
Rootपरि + मा (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (Past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
Speaker
Brahmā
Visual Art Cues
Scene: A sage or divine narrator enumerates the length of Tretā-yuga, with a cosmic backdrop of revolving kalacakra (wheel of time) and subtle numerals/lotus-diagrams indicating measures.
Characters & Entities
B
BrahmāT
Tretā-yugaFAQs
Purāṇic dharma is transmitted with precise cosmological structure, linking ethical eras to measurable time.
No specific tīrtha is mentioned; the focus is yuga measurement.
None; it is a numerical description of Tretā-yuga.