Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 45

Devanagari script

मया कांतेन रक्तेन कामदेन सदैव तु । तस्मादागच्छ गच्छाव स्वमेव भवनं शुभे

Transliteration

mayā kāṃtena raktena kāmadena sadaiva tu | tasmādāgaccha gacchāva svameva bhavanaṃ śubhe

Translation

“నేను—నీ కాంతుడు—ఎల్లప్పుడూ నీపై అనురక్తుడను, నీ కోరికలను నెరవేర్చువాడను. కాబట్టి రా; ఓ శుభే, మన స్వగృహానికి వెళ్లుదాం।”

Word by Word

• मया: by me
• मया: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: एकवचन, तृतीया (3rd); करण/सहकार (by me)

• कान्तेन: by (your) beloved
• कान्तेन: Karana (करण)
• Type: Adjective
• Root: कान्त (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; 'मया' इत्यस्य विशेषणम्

• रक्तेन: by one who is devoted/attached
• रक्तेन: Karana (करण)
• Type: Adjective
• Root: रक्त (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; 'मया' इत्यस्य विशेषणम् (attached/affectionate)

• कामदेन: by the wish-granting (one)
• कामदेन: Karana (करण)
• Type: Adjective
• Root: कामद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; 'मया' इत्यस्य विशेषणम् (wish-granting)

• सदा: always
• सदा: Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: सदा (अव्यय)
• Form: अव्यय; कालवाचक क्रियाविशेषण (always)

• एव: indeed
• एव: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अव्यय; अवधारण (emphasis: indeed/only)

• तु: but/indeed
• तु: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; अवधान/विरोधसूचक

• तस्मात्: therefore
• तस्मात्: Hetu (हेतु)
• Type: Indeclinable
• Root: तस्मात् (तद्-प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययप्राय (ablatival adverb); हेत्वर्थ/अनन्तरार्थ (therefore/from that reason)

• आगच्छ: come
• आगच्छ: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: आ-गम् (धातु)
• Form: लोट् (Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्

• गच्छाव: let us two go
• गच्छाव: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु)
• Form: लोट् (Imperative), उत्तमपुरुष (1st), द्विवचन; परस्मैपदम् (let us two go)

• स्वम्: one's own
• स्वम्: Karma (कर्म)
• Type: Adjective
• Root: स्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; 'भवनम्' इत्यस्य विशेषणम्

• एव: indeed
• एव: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अव्यय; अवधारण

• भवनम्: home/house
• भवनम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: भवन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; गत्यर्थकक्रियायाः कर्म/देश

• शुभे: O auspicious one
• शुभे: Sambodhana (सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: शुभ (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन; सम्बोधनपदम्

Speaker

Yājñavalkya (addressing Kātyāyanī)

Tirtha Mahatmya

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A beloved figure speaks reassuringly to the auspicious woman, inviting her to return home; intimate dialogue with a devotional undertone, suggesting vow’s successful completion.

Characters & Entities

• Yājñavalkya
• Kātyāyanī

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Devotional observance culminates in restored harmony and affectionate stability within household dharma.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No specific site is mentioned; the verse emphasizes the personal fruit (phala) of the vrata.

What ritualistic prescription is mentioned?

No new ritual is prescribed; it narrates the relational blessing and return home after the vow.