Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 38

Devanagari script

वासुदेवोऽपि नित्यं तां स्तौति शक्तिं परात्पराम् । अहं यदि चिकित्स्यः स्यां चिकित्स्यः सोऽपि किं भवान्

Transliteration

vāsudevo'pi nityaṃ tāṃ stauti śaktiṃ parātparām | ahaṃ yadi cikitsyaḥ syāṃ cikitsyaḥ so'pi kiṃ bhavān

Translation

వాసుదేవుడు కూడా నిత్యం ఆ పరాత్పర శక్తిని స్తుతిస్తాడు. నేను ‘చికిత్స్యుడు’ అయితే, ఆయన కూడా ‘చికిత్స్యుడు’ అవుతాడు; మరి నీవెట్లా?

Word by Word

• वासुदेवः: Vāsudeva
• वासुदेवः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: वासुदेव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

• अपि: also/even
• अपि: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात (also/even)

• नित्यम्: always
• नित्यम्: Sambandha (Adverb/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: नित्य (प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययवत् प्रयोगः; क्रियाविशेषण (accusative used adverbially)

• ताम्: her
• ताम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन

• स्तौति: praises
• स्तौति: Kriya (Verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: स्तु (धातु)
• Form: लट् (present), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• शक्तिम्: power; Śakti
• शक्तिम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: शक्ति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन

• परात्पराम्: higher than the highest
• परात्पराम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: परात् + परा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; समासः—परात् परा (पञ्चमी-तत्पुरुष)

• अहम्: I
• अहम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: प्रथमा (1st), एकवचन; सर्वनाम

• यदि: if
• यदि: Sambandha (Condition/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: यदि (अव्यय)
• Form: अव्यय; शर्तसूचक

• चिकित्स्यः: a physician
• चिकित्स्यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: चिकित्स्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; ‘चिकित्स्य’ = वैद्य (physician)

• स्याम्: would be
• स्याम्: Kriya (Verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (optative), उत्तमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• चिकित्स्यः: a physician
• चिकित्स्यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: चिकित्स्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

• अपि: also
• अपि: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात (also/even)

• किम्: what
• किम्: Karma (Predicate/कर्म)
• Type: Noun
• Root: किम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; प्रश्नवाचक सर्वनाम

• भवान्: you (sir)
• भवान्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: भवत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; आदरसूचक सर्वनाम

Speaker

Yudhiṣṭhira

Visual Art Cues

Scene: A confident speaker cites Vāsudeva’s constant praise of the supreme Śakti, then turns the argument with a cutting analogy: if I need ‘treatment,’ then so does Vāsudeva—what about you?

Characters & Entities

• Vāsudeva
• Śakti

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Devī-bhakti is validated even by Vāsudeva; disparaging such praise is shown to be misguided.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No tīrtha is referenced; the verse emphasizes pan-Purāṇic devotion to the Supreme Śakti.

What ritualistic prescription is mentioned?

The implied practice is stuti (hymnic praise) of Devī as parātparā Śakti.