Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 52

Devanagari script

देवोऽपि नारदं दृष्ट्वा परं हर्षमुपागतः । स्वागतं तु मुनिश्रेष्ठ सुप्रभाताद्य शर्वरी

Transliteration

devo'pi nāradaṃ dṛṣṭvā paraṃ harṣamupāgataḥ | svāgataṃ tu muniśreṣṭha suprabhātādya śarvarī

Translation

ప్రభువు కూడా నారదుని చూచి పరమ హర్షమొందెను. ‘స్వాగతం మునిశ్రేష్ఠా! ఈ రోజు రాత్రి శుభప్రభాతమై మారింది’ అని పలికెను।

Word by Word

• देवः: the god (Viṣṇu)
• देवः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन

• अपि: also
• अपि: Sambandha (Particle)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: अव्यय (समुच्चय/अपेक्षाबोधक-निपात)

• नारदम्: Nārada
• नारदम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: नारद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन

• दृष्ट्वा: having seen
• दृष्ट्वा: Purvakala (Prior action)
• Type: Indeclinable
• Root: दृश् (धातु)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय, 'having seen'

• परम्: great, supreme
• परम्: Karma (Object-qualifier)
• Type: Adjective
• Root: पर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; 'हर्षम्' इति विशेषणम्

• हर्षम्: joy
• हर्षम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: हर्ष (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन

• उपागतः: attained, came to (was filled with)
• उपागतः: Kriya (State/क्रिया-भाव)
• Type: Verb
• Root: उप + गम् (धातु) + क्त
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (भूतकाले), पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; 'देवः' इति कर्तृविशेषणवत् (predicate participle)

• स्वागतम्: welcome
• स्वागतम्: Kriya (Utterance/वाक्यकर्म)
• Type: Noun
• Root: सु + आगत (√गम् + क्त)
• Form: कर्मधारय-समास (सु-आगतं = शोभनम् आगतम्), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन; अभिवादनरूपेण प्रयोगः

• तु: indeed
• तु: Sambandha (Particle)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय (निपात)

• मुनिश्रेष्ठ: O best of sages
• मुनिश्रेष्ठ: Sambodhana (Address)
• Type: Noun
• Root: मुनि + श्रेष्ठ (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (मुनीनां श्रेष्ठः), पुंलिङ्ग, सम्बोधन (vocative) एकवचन

• सुप्रभात: good morning
• सुप्रभात: Kriya (Utterance/वाक्यकर्म)
• Type: Noun
• Root: सु + प्रभात (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय-समास (सु-प्रभातम् = शोभनं प्रभातम्), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन; अभिवादनरूपेण

• अद्य: today/now
• अद्य: Adhikarana (Time/काल)
• Type: Indeclinable
• Root: अद्य (अव्यय)
• Form: अव्यय (कालवाचक)

• शर्वरी: night
• शर्वरी: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: शर्वरी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन

Speaker

Viṣṇu/Keśava (the Lord, speaking the welcome)

Tirtha Mahatmya

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Keśava rises or turns toward Nārada with a radiant smile; Lakṣmī nearby; the atmosphere shifts like dawn—soft golden light over the milky ocean; attendants pause in reverent stillness.

Characters & Entities

• Viṣṇu (Deva)
• Nārada

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The Lord honors devotees with warmth and joy; divine presence transforms darkness into auspiciousness.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No specific tīrtha is named; the verse is part of the Revā Khaṇḍa narrative set within sacred storytelling.

What ritualistic prescription is mentioned?

None.