Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 18

दीर्घतपा उवाच । याहि याहि महापाप मा मुखं दर्शयस्व मे । किं त्वया घातितो विप्रो ह्यकामाच्च सुतो मम

dīrghatapā uvāca | yāhi yāhi mahāpāpa mā mukhaṃ darśayasva me | kiṃ tvayā ghātito vipro hyakāmācca suto mama

దీర్ఘతపా అన్నాడు—“వెళ్లి పో, వెళ్లి పో, మహాపాపీ! నా ఎదుట ముఖం చూపకు. నీతో వైరం లేని నా బ్రాహ్మణ కుమారుణ్ని ఎందుకు చంపావు?”

दीर्घतपाःDīrghatapā (one of long austerity)
दीर्घतपाः:
Karta (Speaker/subject)
TypeNoun
Rootदीर्घ (प्रातिपदिक) + तपस् (प्रातिपदिक)
Formदीर्घं तपः यस्य सः इति बहुव्रीहिः; पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriyā (Speech act)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), परस्मैपद; प्रथमपुरुष, एकवचन
याहिgo
याहि:
Kriyā (Command)
TypeVerb
Rootया (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), परस्मैपद; मध्यमपुरुष, एकवचन
याहिgo, go
याहि:
Kriyā (Command)
TypeVerb
Rootया (धातु)
Formलोट्-लकार, परस्मैपद; मध्यमपुरुष, एकवचन (पुनरुक्तिः—emphasis)
महापापO great sinner
महापाप:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootमहा (प्रातिपदिक) + पाप (प्रातिपदिक)
Formमहच्च तत् पापम् इति कर्मधारय; नपुंसकलिङ्ग, संबोधन (Vocative/8th), एकवचन
माdo not
मा:
Pratiṣedha (Prohibition marker)
TypeIndeclinable
Rootमा (अव्यय)
Formअव्यय; निषेधार्थक निपात (prohibitive particle)
मुखम्face
मुखम्:
Karman (Object)
TypeNoun
Rootमुख (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
दर्शयस्वshow
दर्शयस्व:
Kriyā (Command)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), आत्मनेपद; मध्यमपुरुष, एकवचन; णिच् (causative) प्रयोगः—दर्शय (cause to see/show)
मेto me
मे:
Sampradāna (Recipient)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th) / चतुर्थी (4th) एकवचन रूपम्; अत्र चतुर्थी (to me)
किम्what? / why?
किम्:
Karman (Interrogative object)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; प्रश्नार्थक सर्वनाम
त्वयाby you
त्वया:
Kartr̥ (Agent in passive)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया (3rd), एकवचन
घातितःkilled
घातितः:
Kriyāviśeṣaṇa/Predicate adjective
TypeAdjective
Rootघातय् (धातु, णिच् of हन्/घात्)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त; पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मणि प्रयोगे (passive sense)
विप्रःa brāhmaṇa
विप्रः:
Karman (Patient in passive; grammatical subject)
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
हिindeed
हि:
Sambandha (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण/हेतुवाचक निपात (emphatic particle: indeed)
अकामात्unwillingly, without intent
अकामात्:
Hetu/Kāraṇa (Cause/circumstance)
TypeNoun
Rootअकाम (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, पञ्चमी (5th), एकवचन; हेत्वर्थे (from/without desire; unwillingly)
and
:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक
सुतःson
सुतः:
Karta (Subject in ellipsis: “(was killed) my son”)
TypeNoun
Rootसुत (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
ममmy
मम:
Ṣaṣṭhī-sambandha (Possessor)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th), एकवचन

Dīrghatapā

Tirtha: Revā (Narmadā) context

Type: river

Scene: The sage Dīrghatapā, eyes blazing, raises a hand in dismissal and condemnation toward the king; the king recoils, attendants frozen; the fallen wife remains in the background as a silent witness.

D
Dīrghatapā
C
Citrasena (implied addressee)
V
Vipra/Brāhmaṇa (the son)

FAQs

The text underscores the grave moral weight of harming the innocent—especially a brāhmaṇa—while also showing how grief can drive harsh speech.

No specific tīrtha is praised in this verse; it is part of the Revā Khaṇḍa narrative set in the sacred Narmadā region.

None stated here; the verse is accusation and condemnation, not a rite.