Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 39

ते गच्छन्ति परं लोकं यत्र देवो महेश्वरः । केदारे च यथा पीतं रुद्रकुण्डे तथैव च

te gacchanti paraṃ lokaṃ yatra devo maheśvaraḥ | kedāre ca yathā pītaṃ rudrakuṇḍe tathaiva ca

వారు పరమ లోకానికి చేరుతారు, అక్కడ దేవ మహేశ్వరుడు నివసిస్తాడు; కేదారంలో జలం పానము చేసిన ఫలమెలాగో, రుద్రకుండంలో కూడా అలాగే।

तेthey
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्
गच्छन्तिgo
गच्छन्ति:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुषः, बहुवचनम्; परस्मैपदम्
परम्supreme
परम्:
Karma (Object qualifier)
TypeAdjective
Rootपर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम्—लोकम्
लोकम्world/realm
लोकम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे द्वितीया-विभक्तिः (कर्म), एकवचनम्
यत्रwhere
यत्र:
Adverbial (Avyaya)
TypeIndeclinable
Rootयत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्ययम् (relative adverb: where)
देवःthe god
देवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
महेश्वरःMaheshvara (the Great Lord)
महेश्वरः:
Karta (Apposition)
TypeNoun
Rootमहेश्वर (प्रातिपदिक) < महा + ईश्वर
Formपुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; देवस्य विशेषण/अप्पोजिशन
केदारेat Kedara
केदारे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootकेदार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे सप्तमी-विभक्तिः (अधिकरण), एकवचनम्
and
:
Connector (Avyaya)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्ययम् (conjunction)
यथाas
यथा:
Adverbial (Avyaya)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्ययम् (as)
पीतम्(is) drunk
पीतम्:
Karma (Implied object/state)
TypeVerb
Rootपा (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्तं भूतकर्मणि कृदन्तम् (past passive participle); नपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया, एकवचनम्; ‘drunk’
रुद्रकुण्डेin Rudra-kunda
रुद्रकुण्डे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootरुद्रकुण्ड (प्रातिपदिक) < रुद्र + कुण्ड
Formनपुंसकलिङ्गे सप्तमी-विभक्तिः (अधिकरण), एकवचनम्
तथाso
तथा:
Adverbial (Avyaya)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्ययम् (so/in the same way)
एवindeed
एव:
Emphasis particle (Avyaya)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक-अव्ययम् (indeed/just)
and
:
Connector (Avyaya)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्ययम् (conjunction)

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced from Āvantya Khaṇḍa narrative style)

Tirtha: Rudrakuṇḍa

Type: kund

Listener: narādhipa (king)

Scene: A visionary tableau: pilgrims drink from a kuṇḍa; above, a radiant Śiva-loka opens—Maheśvara seated in serene majesty—while a subtle inset shows Kedāra’s snowy shrine to indicate equivalence.

M
Maheśvara
K
Kedāra
R
Rudrakuṇḍa

FAQs

Association with Śiva’s tīrthas—especially through reverent use of their waters—leads toward the highest spiritual goal and Śiva’s realm.

Rudrakuṇḍa is praised, with its merit compared to the famed Kedāra.

Reverently drinking the tīrtha-water (pāna) is indicated as a meritorious act.