Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 13
Devanagari script
केन ते सहितास्तात भूमिभागाननेकशः । चेरुः कथय तत्सर्वं सर्वज्ञोऽसि मतो मम
Transliteration
kena te sahitāstāta bhūmibhāgānanekaśaḥ | ceruḥ kathaya tatsarvaṃ sarvajño'si mato mama
Translation
హే తాతా! వారు ఎవరి సహితంగా అనేక భూభాగాలను దాటి సంచరించారు? ఆ సమస్తాన్ని చెప్పండి; నా దృష్టిలో మీరు సర్వజ్ఞులు.
Word by Word
केनby whom? with whom?
केन:
Karana (Instrument/Means/करण)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, तृतीया (Instrumental/3rd) एकवचन (पुं/नपुं)
तेthey
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, प्रथमा बहुवचन (Masculine)
सहिताःaccompanied; together
सहिताः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसह (अव्यय/उपसर्गभाव) + इ (धातु) + त (क्त, कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त, पुंलिङ्ग, प्रथमा बहुवचन; ‘सहिता’ = ‘समेताः/युक्ताः’
तातO dear one / O father
तात:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootतात (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन एकवचन
भूमिभागान्regions/parts of the land
भूमिभागान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootभूमि (प्रातिपदिक) + भाग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः ‘भूमेः भागान्’
अनेकशःin many ways; repeatedly
अनेकशः:
Kriya-vishesana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootअनेक (प्रातिपदिक) + शस् (शस्, अव्यय)
Formशस्-प्रत्ययान्त अव्यय; प्रकारवाचक (distributive/adverb)
चेरुःthey wandered; they roamed
चेरुः:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootचर् (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन
कथयtell; narrate
कथय:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootकथ् (धातु)
Formलोट् (Imperative), परस्मैपदम्, मध्यमपुरुष, एकवचन
तत्that
तत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया एकवचन
सर्वम्all; entire
सर्वम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया एकवचन; विशेषणम् ‘तत्’ इत्यस्य
सर्वज्ञःomniscient
सर्वज्ञः:
Karta (Subject complement/कर्ता-विशेषण)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + ज्ञ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; उपपद-तत्पुरुषः ‘सर्वं जानाति’
असिyou are
असि:
Kriya (Copula/अस्ति-क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपदम्, मध्यमपुरुष, एकवचन
मतःconsidered; regarded
मतः:
Karta (Predicate adjective/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootमन् (धातु) + त (क्त, कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त, पुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; ‘considered/held as’
ममby me / of me
मम:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, षष्ठी एकवचन
Speaker
Janamejaya
Visual Art Cues
Scene: A respectful petitioner asks the sage to name the companions and recount everything; the sage is portrayed as omniscient in sacred history.
Characters & Entities
J
JanamejayaV
Vaiśaṃpāyana (implied addressee)FAQs
Seeking dharmic clarity involves precise inquiry—asking about companions, routes, and conduct in sacred travel.
None in this verse; it requests comprehensive details that will frame later tīrtha descriptions.
No direct rite is prescribed; the emphasis is on faithful narration of pilgrimage particulars.