Adhyaya 149

Verse 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । तस्यैवानन्तरं तीर्थं लिङ्गेश्वरमिति श्रुतम् । दर्शनाद्देवदेवस्य यत्र पापं प्रणश्यति

శ్రీ మార్కండేయుడు పలికెను—దాని తరువాత ‘లింగేశ్వర’మని ప్రసిద్ధమైన తీర్థం ఉంది; అక్కడ దేవదేవుని దర్శనమాత్రంతోనే పాపం నశిస్తుంది.

Verse 2

कृत्वा तु कदनं घोरं दानवानां युधिष्ठिर । वाराहं रूपमास्थाय नर्मदायां व्यवस्थितः

ఓ యుధిష్ఠిరా! దానవులను ఘోరంగా సంహరించిన తరువాత ఆయన వరాహరూపాన్ని ధరించి నర్మదానదిలో స్థితిచెందెను.

Verse 3

तत्र तीर्थे तु यः स्नानं कृत्वा देवं नमस्यति । स मुच्यते नृपश्रेष्ठ महापापैः पुराकृतैः

ఆ తీర్థంలో ఎవడు స్నానం చేసి దేవునికి నమస్కరిస్తాడో, ఓ రాజశ్రేష్ఠా, అతడు పూర్వకృత మహాపాపాల నుండి విముక్తుడగును।

Verse 4

द्वादश्यां कृष्णपक्षस्य शुक्ले च समुपोषितः । गन्धमाल्यैर्जगन्नाथं पूजयेत्पाण्डुनन्दन

ఓ పాండునందనా, కృష్ణపక్షములోను శుక్లపక్షములోను ద్వాదశి తిథిన ఉపవాసముండి, గంధమాల్యములతో జగన్నాథుని పూజించవలెను।

Verse 5

ब्राह्मणांश्च महाभाग दानसंमानभोजनैः । पूजयेत्परया भक्त्या तस्य पुण्यफलं शृणु

ఓ మహాభాగా, దానము, సత్కారము, భోజనములతో బ్రాహ్మణులను పరమభక్తితో పూజించి గౌరవించవలెను; దాని పుణ్యఫలమును వినుము।

Verse 6

सत्रयाजिफलं जन्तुर्लभते द्वादशाब्दकैः । ब्राह्मणान्भोजयंस्तत्र तदेव लभते फलम्

సత్రయాగ ఫలము జీవునికి పన్నెండు సంవత్సరముల తరువాత లభించును; కాని అక్కడ బ్రాహ్మణులకు భోజనము పెట్టినచో అదే ఫలము పొందును।

Verse 7

तर्पयित्वा पितॄन् देवान् स्नात्वा तद्गतमानसः । जपेद्द्वादशनामानि देवस्य पुरतः स्थितः

పితృదేవతలకు, దేవతలకు తర్పణము చేసి, స్నానం చేసి, మనసును ఆ భక్తిలో లీనముచేసి, దేవుని సమక్షమున నిలిచి ద్వాదశ నామములను జపించవలెను।

Verse 8

मासि मासि निराहारो द्वादश्यां कुरुनन्दन । केशवं पूजयेन्नित्यं मासि मार्गशिरे बुधः

హే కురునందన! నెలనెలా ద్వాదశీనాడు నిరాహారంగా ఉండి, మార్గశీర్ష మాసంలో జ్ఞాని నిత్యం కేశవుని పూజించాలి।

Verse 9

पौषे नारायणं देवं माघमासे तु माधवम् । गोविन्दं फाल्गुने मासि विष्णुं चैत्रे समर्चयेत्

పౌష మాసంలో నారాయణ దేవుని, మాఘ మాసంలో మాధవుని, ఫాల్గుణంలో గోవిందుని, చైత్రంలో విష్ణువును యథావిధిగా సమర్చించాలి।

Verse 10

वैशाखे मधुहन्तारं ज्येष्ठे देवं त्रिविक्रमम् । वामनं तु तथाषाढे श्रावणे श्रीधरं स्मरेत्

వైశాఖంలో మధుహంతృను, జ్యేష్ఠంలో త్రివిక్రమ ప్రభువును, ఆషాఢంలో వామనుని, శ్రావణంలో శ్రీధరుని స్మరించాలి।

Verse 11

हृषीकेशं भाद्रपदे पद्मनाभं तथाश्विने । दामोदरं कार्त्तिके तु कीर्तयन्नावसीदति

భాద్రపదంలో హృషీకేశుని, ఆశ్వినంలో పద్మనాభుని, కార్తీకంలో దామోదరుని కీర్తించువాడు దుఃఖంలో పడడు।

Verse 12

वाचिकं मानसं पापं कर्मजं यत्पुरा कृतम् । तन्नश्यति न सन्देहो मासनामानुकीर्तनात्

వాక్కుతో, మనసుతో, కర్మతో పూర్వం చేసిన పాపమంతా—మాసనామాలతో (ప్రభునామాలతో) అనుకీర్తన చేయుటవలన—నిస్సందేహంగా నశిస్తుంది।

Verse 13

स्वयं विनुद्धः सततमुन्मिषन्निमिषंस्तथा । शीघ्रं प्रपश्य भुञ्जानो मन्त्रहीनं समुद्गिरेत्

ఎవరైనా స్వయంగా అడ్డంకులతో కలతచెంది, కళ్లను పదేపదే మిటమిటలాడిస్తూ ఇటూ అటూ చూస్తూ భోజనం చేస్తున్నా, అతడు త్వరగా—మంత్రవిధానం లేకపోయినా—భగవన్నామాన్ని ఉచ్చరించాలి।

Verse 14

परमापद्गतस्यापि जन्तोरेषा प्रतिक्रिया । यन्मासाधिपतेर्विष्णोर्मासनामानुकीर्तनम्

అత్యంత విపత్తులో పడిన జీవునికైనా ఇదే పరిహారం—మాసాధిపతి విష్ణువின் మాసనామాలను పదేపదే కీర్తించడం।

Verse 15

ता निशास्ते च दिवसास्ते मासास्ते च वत्सराः । नराणां सफला येषु चिन्तितो भगवान्हरिः

మనుష్యులకు ఆ రాత్రులూ ఆ దినాలూ, ఆ నెలలూ ఆ సంవత్సరాలూ మాత్రమే ఫలప్రదం—వాటిలో భగవాన్ హరిని స్మరించి ధ్యానించినప్పుడు।

Verse 16

परमापद्गतस्यापि यस्य देवो जनार्दनः । नावसर्पति हृत्पद्मात्स योगी नात्र संशयः

ఎవడు పరమ విపత్తులోనూ హృదయపద్మం నుండి దేవుడు జనార్దనుడు జారిపోనీయడు, వాడే నిజమైన యోగి—ఇందులో సందేహం లేదు।

Verse 17

ते भाग्यहीना मनुजाः सुशोच्यास्ते भूमिभाराय कृतावताराः । अचेतनास्ते पशुभिः समाना ये भक्तिहीना भगवत्यनन्ते

ఆ మనుష్యులు భాగ్యహీనులు, అత్యంత శోచనీయులు—వారు భూమికి భారమయ్యేలా మాత్రమే జన్మిస్తారు। అనంత భగవానునిపై భక్తిలేనివారు జ్ఞానశూన్యులు, పశువుల సమానులు।

Verse 18

ते पूर्णकार्याः पुरुषाः पृथिव्यां ते स्वाङ्गपाताद्भुवनं पुनन्ति । विचक्षणा विश्वविभूषणास्ते ये भक्तियुक्ता भगवत्यनन्ते

భూమిపై వారే కృతార్థులు; తమ దేహపాతమాత్రంతోనే లోకాన్ని పవిత్రం చేస్తారు. వారు వివేకులు, విశ్వభూషణులు—భగవాన్ అనంతునందు భక్తియుక్తులైన వారు.

Verse 19

स एव सुकृती तेन लब्धं जन्मतरोः फलम् । चित्ते वचसि काये च यस्य देवो जनार्दनः

అతడే నిజమైన సుకృతుడు; అతడే మానవజన్మవృక్షఫలాన్ని పొందినవాడు—య whose మనస్సు, వాక్కు, కాయము అన్నింటిలో దేవుడు జనార్దనుడే నివసిస్తాడు.

Verse 20

एतत्तीर्थवरं पुण्यं लिङ्गो यत्र जनार्दनः । वञ्चयित्वा रिपून्संख्ये क्रोधो भूत्वा सनातनः

ఇది పరమశ్రేష్ఠమైన పుణ్యతీర్థం; ఇక్కడ జనార్దనుడు లింగరూపంగా సన్నిధానమై ఉన్నాడు. యుద్ధంలో శత్రువులను మోసగించి (పరాజయపరచి) సనాతనుడు క్రోధస్వరూపంగా అవతరించాడు.

Verse 21

उपप्लवे चन्द्रमसो रवेश्च यो ह्यष्टकानामयनद्वये च । पानीयमप्यत्र तिलैर्विमिश्रं दद्यात्पितृभ्यः प्रयतो मनुष्यः

చంద్రగ్రహణం, సూర్యగ్రహణం సమయాల్లో, అష్టకా దినాల్లో మరియు రెండు అయనాల (ఉత్తరాయణ-దక్షిణాయణ) సంధికాలంలో, నియమశీలుడు ఇక్కడ నువ్వులతో కలిపిన నీటినైనా పితృదేవతలకు అర్పించాలి.

Verse 22

घोणोन्मीलितमेरुरन्ध्रनिवहो दुःखाब्धिमज्जत्प्लवः प्रादुर्भूतरसातलोदरबृहत्पङ्कार्धमग्नक्षुरः । फूत्कारोत्करनुन्नवातविदलद्दिग्दन्तिनादश्रुतिन्यस्तस्तब्धवपुः श्रुतिर्भवतु वः क्रोडो हरिः शान्तये

తన ఘోణంతో మేరువు చీలికలను విప్పినవాడు, దుఃఖసముద్రంలో మునిగే జీవులకు తేలియాడే పడవవాడు; ప్రాదుర్భవించినప్పుడు రసాతలపు విస్తారమైన పంకంలో తన దంతం అర్ధం మునిగినవాడు; తన మహా ఫూత్కారంతో లేచిన గాలులు, దిక్కుల ఏనుగుల గర్జనల మధ్యనూ శ్రుతిలో స్థిరంగా కీర్తింపబడిన స్థబ్ధదేహుడు—ఆ వరాహరూప హరి మీకు శాంతిని ప్రసాదించుగాక.

Verse 149

अध्याय

అధ్యాయము—ఇది గ్రంథ విభాగాన్ని సూచించే గుర్తు.