Adhyaya 148

Verse 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततो गच्छेन्महीपाल तीर्थमङ्गारकं शिवम् । उत्तरे नर्मदाकूले सर्वपापक्षयंकरम्

శ్రీ మార్కండేయుడు పలికెను—ఓ మహీపాలా! తదుపరి నర్మదా ఉత్తర తీరమున ఉన్న ‘అంగారక’ శివతీర్థమునకు వెళ్లవలెను; అది సమస్త పాపక్షయకరం.

Verse 2

चतुर्थ्यङ्गारकदिने संकल्प्य कृतनिश्चयः । स्नायादस्तं गते सूर्ये सन्ध्योपासनतत्परः

చతుర్థీ తిథి అంగారకవారము (మంగళవారం)తో కలిసినప్పుడు దృఢనిశ్చయంతో సంకల్పము చేయాలి; సూర్యాస్తమయానంతరం స్నానము చేసి సంధ్యోపాసనలో నిమగ్నుడై ఉండాలి.

Verse 3

पूजयेल्लोहितं भक्त्या गन्धमाल्यविभूषणैः । संस्थाप्यस्थण्डिले देवं रक्तचन्दनचर्चितम्

భక్తితో గంధములు, మాలలు, ఆభరణములతో లోహితుడు (కుజ/అంగారక)ను పూజించాలి; శుద్ధ స్థండిలముపై దేవుని స్థాపించి ఎర్రచందనంతో అర్చించాలి.

Verse 4

अङ्गारकायेति नमः कर्णिकायां प्रपूजयेत् । कुजाय भूमिपुत्राय रक्ताङ्गाय सुवाससे

కర్ణికాయందు ‘అంగారకాయ నమః’ అనే మంత్రంతో విశేష పూజ చేయాలి; కుజుడు, భూమిపుత్రుడు, రక్తాంగుడు, సువాసుడు (శుభ్రవస్త్రధారి)కి నమస్కారం.

Verse 5

हरकोपोद्भवायेति स्वेदजायातिबाहवे । सर्वकामप्रदायेति पूर्वादिषु दलेषु च

పూర్వదిక్కు మొదలుకొని ఇతర దళాలపై క్రమంగా ‘హరకోపోద్భవ’, ‘స్వేదజ’, ‘అతిబాహు’, ‘సర్వకామప్రద’ అనే నామాలతో పూజించాలి।

Verse 6

एवं सम्पूज्य विधिवद्दद्यादर्घ्यं विधानतः । भूमिपुत्र महावीर्य स्वेदोद्भव पिनाकिनः

ఇలా విధివిధానంగా సంపూజించి, తరువాత నియమానుసారం అర్ఘ్యాన్ని సమర్పించాలి—‘భూమిపుత్రా! మహావీర్యా! పినాకి (శివ) యొక్క స్వేదోద్భవా!’ అని।

Verse 7

अङ्गारक महातेजा लोहिताङ्ग नमोऽस्तु ते । करकं वारिसंयुक्तं शालितंदुलपूरितम्

హే మహాతేజస్సు గల అంగారకా! హే లోహితాంగ! నీకు నమస్కారం. నీటితో నిండిన కరక పాత్రను శాలి బియ్యపు గింజలతో నింపి సమర్పించాలి।

Verse 8

सहिरण्यं सवस्त्रं च मोदकोपरि संस्थितम् । ब्राह्मणाय निवेद्यं तत्कुजो मे प्रीयतामिति

బంగారం, వస్త్రంతో కూడి, మోదకాలపై ఉంచి బ్రాహ్మణునికి నివేదించి—‘కుజుడు నాపై ప్రసన్నుడగుగాక’ అని ప్రార్థించాలి।

Verse 9

अर्घं दत्त्वा विधानेन रक्तचन्दनवारिणा । रक्तपुष्पसमाकीर्णं तिलतंदुलमिश्रितम्

నియమానుసారం ఎర్రచందన సువాసన కలిగిన నీటితో అర్ఘ్యాన్ని సమర్పించి, ఎర్ర పుష్పాలతో అలంకరించి, నువ్వులు మరియు బియ్యపు గింజలు కలిపి అర్పించాలి।

Verse 10

कृत्वा ताम्रमये पात्रे मण्डले वर्तुले शुभे । कृत्वा शिरसि तत्पात्रं जानुभ्यां धरणीं गतः

శుభ వృత్తాకార మండలంలో తామ్రపాత్రాన్ని ఏర్పాటు చేసి, ఆ పాత్రను శిరస్సుపై ఉంచుకొని, మోకాళ్లపై వాలి భూమికి నమస్కరించాలి।

Verse 11

मन्त्रपूतं महाभाग दद्यादर्घ्यं विचक्षणः । ततो भुञ्जीत मौनेन क्षारतिलाम्लवर्जितम्

హే మహాభాగ, వివేకి మంత్రపూతమైన అర్ఘ్యాన్ని సమర్పించాలి। అనంతరం క్షారం, నువ్వులు, పులుపు పదార్థాలు వర్జించి మౌనంగా భుజించాలి।

Verse 12

स्निग्धं मृदुसमधुरमात्मनः श्रेय इच्छता । एवं चतुर्थे सम्प्राप्ते चतुर्थ्यङ्गारके नृप

హే రాజా, తన శ్రేయస్సును కోరువాడు స్నిగ్ధమైనది, మృదువైనది, సమమధురమైనదిని సమర్పించాలి। ఇలా చతుర్థి వచ్చినప్పుడు—ప్రత్యేకంగా మంగళవారం (అంగారక) చతుర్థి అయితే—ఇదే విధి।

Verse 13

सौवर्णं कारयेद्देवं यथाशक्ति सुरूपिणम् । स्थापयेत्ताम्रके पात्रे गुडपीठसमन्विते

యథాశక్తి సురూపమైన స్వర్ణదేవమూర్తిని చేయించి, గుడ్డు పీఠంతో కూడిన తామ్రపాత్రంలో దానిని స్థాపించాలి।

Verse 14

गन्धपुष्पादिभिर्देवं पूजयेद्गुडसंस्थितम् । ईशान्यां स्थापयेद्देवं गुडतोयसमन्वितम्

గంధం, పుష్పాలు మొదలైనవాటితో గుడ్డుపై ఆసీనుడైన దేవుని పూజించాలి। తరువాత ఈశాన దిశలో గుడ్డు-జలంతో కూడి దేవుని స్థాపించాలి।

Verse 15

कासारेण तथाग्नेय्यां स्थापयेत्करकं परम् । रक्ततन्दुलसंमिश्रं नैरृत्यां वायुगोचरे

అదేవిధంగా ఆగ్నేయ దిశలో కాసారంతో నింపిన ఉత్తమ కరకం (కలశం) స్థాపించాలి. నైరృత దిశలో, వాయుగోచర ప్రాంతంలో, ఎర్ర తండులములతో మిశ్రమమైన (పాత్రం) ఉంచాలి.

Verse 16

स्थापयेन्मोदकैः सार्धं चतुर्थं करकं बुधः । सूत्रेण वेष्टितग्रीवं गन्धमाल्यैरलंकृतम्

బుద్ధిమంతుడు మోదకములతో కూడిన నాల్గవ కరకం (కలశం) స్థాపించాలి. దాని గ్రీవం (మెడ) సూత్రంతో చుట్టబడి, గంధమాల్యములతో అలంకరింపబడాలి.

Verse 17

शङ्खतूर्यनिनादेन जयशब्दादिमङ्गलैः । रक्ताम्बरधरं विप्रं रक्तमाल्यानुलेपनम्

శంఖతూర్య నినాదంతో, ‘జయ’ మొదలైన మంగళధ్వనులతో, ఎర్ర వస్త్రధారి, ఎర్ర మాల్యాలు మరియు ఎర్ర అనులేపనంతో యుక్తుడైన విప్రుని సత్కరించాలి.

Verse 18

वेदिमध्यगतं वापि महदासनसंस्थितम् । सुरूपं सुभगं शान्तं सर्वभूतहिते रतम्

ఆ విప్రుని వేదిక మధ్యలో గానీ, మహదాసనంపై గానీ ఆసీనునిగా చేయాలి—సురూపుడు, సుభగుడు, శాంతుడు, సర్వభూతహితంలో రతుడైనవాడు.

Verse 19

वेदविद्याव्रतस्नातं सर्वशास्त्रविशारदम् । पूजयित्वा यथान्यायं वाचयेत्पाण्डुनन्दन

హే పాండునందన! వేదవిద్యలో నిష్ణాతుడు, వ్రత-స్నానములతో శుద్ధుడైన, సమస్త శాస్త్రాలలో విశారదుడైనవానిని యథాన్యాయంగా పూజించి, అనంతరం విధిపూర్వకంగా పాఠం చేయించాలి.

Verse 20

रक्तां गां च ततो दद्याद्रक्तेनानडुहा सह । प्रीयतां भूमिजो देवः सर्वदैवतपूजितः

అనంతరం ఎర్రని ఆవును ఎర్రని ఎద్దుతో కూడ దానం చేసి—“సర్వదేవతలచే పూజింపబడే భూమిజ దేవుడు ప్రసన్నుడగుగాక” అని పలుకాలి.

Verse 21

विप्रं प्रदक्षिणीकृत्य पत्नीपुत्रसमन्वितः । पितृमातृसुहृत्सार्द्धं क्षमाप्य च विसर्जयेत्

భార్యా పుత్రులతో కలిసి బ్రాహ్మణుని ప్రదక్షిణ చేసి, తండ్రి తల్లి మిత్రులతో కూడ అతనిని క్షమాపణ కోరుకొని తరువాత గౌరవంగా వీడ్కోలు ఇవ్వాలి.

Verse 22

एवं कृतस्य तस्याथ तस्मिंस्तीर्थे विशेषतः । यत्पुण्यं फलमुद्दिष्टं तत्ते सर्वं वदाम्यहम्

ఇలా చేసిన ఆ కర్మకు—ప్రత్యేకంగా ఆ తీర్థంలో—నిర్దేశించిన పుణ్యఫలమేదో, అది అంతా నేను నీకు వివరంగా చెబుతున్నాను.

Verse 23

सप्त जन्मानि राजेन्द्र सुरूपः सुभगो भवेत् । तीर्थस्यास्य प्रभावेन नात्र कार्या विचारणा

ఓ రాజేంద్రా! ఏడు జన్మల వరకు మనిషి సురూపుడుగా, సుభాగ్యవంతుడుగా ఉంటాడు. ఈ తీర్థ ప్రభావమే ఇది; ఇక్కడ సందేహం అవసరం లేదు.

Verse 24

अकामो वा सकामो वा तत्र तीर्थे मृतो नरः । अङ्गारकपुरं याति देवगन्धर्वपूजितः

నిష్కాముడైనా సకాముడైనా, ఆ తీర్థంలో మరణించిన మనిషి దేవగంధర్వులచే పూజింపబడే అంగారకపురానికి చేరుతాడు.

Verse 25

उपभुज्य यथान्यायं दिव्यान्भोगाननुत्तमान् । इह मानुष्यलोके वै राजा भवति धार्मिकः

విధివిధానంగా అనుత్తమమైన దివ్యభోగాలను అనుభవించిన తరువాత, అతడు ఈ మనుష్యలోకంలో ధర్మపరుడైన రాజుగా జన్మిస్తాడు.

Verse 26

सुरूपः सुभगश्चैव सर्वव्याधिविवर्जितः । जीवेद्वर्षशतं साग्रं सर्वलोकनमस्कृतः

అతడు సురూపుడై, సుభాగ్యుడై, సమస్త వ్యాధుల నుండి విముక్తుడై, నూరేళ్లకు మించి జీవించి, సర్వలోకులచే నమస్కరింపబడతాడు.

Verse 148

। अध्याय

అధ్యాయం సమాప్తం.