Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 17

Devanagari script

एतत्पुण्यं पापहरं धन्यं दुःखप्रणाशनम् । कथितं ते महाभाग भूयश्चान्यच्छृणुष्व मे

Transliteration

etatpuṇyaṃ pāpaharaṃ dhanyaṃ duḥkhapraṇāśanam | kathitaṃ te mahābhāga bhūyaścānyacchṛṇuṣva me

Translation

ఈ పుణ్యకథ—పాపహరము, ధన్యము, దుఃఖనాశకము—నీకు చెప్పబడింది, మహాభాగా; ఇక మరిన్ని నా నుండి వినుము।

Word by Word

• एतत्: this
• एतत्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया विभक्ति, एकवचन — Neuter Nom./Acc. singular (demonstrative)

• पुण्यम्: merit; holy act
• पुण्यम्: Karma/Pratipādya (Topic/object/कर्म-प्रतीपाद्य)
• Type: Noun
• Root: पुण्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया विभक्ति, एकवचन — Neuter Nom./Acc. singular

• पापहरम्: sin-removing
• पापहरम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पाप (प्रातिपदिक) + हर (हृ धातु + अच्/ण्वुल्-प्रत्ययार्थक)
• Form: तत्पुरुष-समास (पापं हरति इति); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन — Neuter Nom./Acc. singular (agreeing with ‘पुण्यम्’)

• धन्यम्: blessed; auspicious
• धन्यम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: धन्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन — Neuter Nom./Acc. singular (agreeing with ‘पुण्यम्’)

• दुःखप्रणाशनम्: destroyer of sorrow
• दुःखप्रणाशनम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: दुःख (प्रातिपदिक) + प्रणाशन (प्र + नश् धातु + ल्युट्/अन)
• Form: तत्पुरुष-समास (दुःखस्य प्रणाशनम्); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन — Neuter Nom./Acc. singular (agreeing with ‘पुण्यम्’)

• कथितम्: has been told
• कथितम्: Kriya (Predicative action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कथ् (धातु) + क्त (प्रत्यय)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन — Past passive participle used predicatively: ‘has been told’

• ते: to you
• ते: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी/चतुर्थी विभक्ति, एकवचन — Gen./Dat. singular ‘to you/for you’ (context: dative)

• महाभाग: O greatly fortunate one
• महाभाग: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: महā (प्रातिपदिक) + भाग (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय-समास (महान् भागः यस्य/महाभागः); पुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th/सम्बोधन), एकवचन — Vocative singular

• भूयः: again/further
• भूयः: Kriya-visheshana (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: भूयस् (अव्यय/प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय (पुनरर्थक) — adverb ‘again/further’

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय (समुच्चयार्थ) — conjunction

• अन्यत्: another (thing)
• अन्यत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अन्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन — Neuter, Accusative singular

• शृणुष्व: listen
• शृणुष्व: Kriya (Command/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: श्रु (धातु)
• Form: लोट्-लकार (आज्ञार्थ/Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद — Imperative, 2nd person singular, Ātmanepada

• मे: my/from me
• मे: Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी/चतुर्थी विभक्ति, एकवचन — Gen./Dat. singular ‘of me/to me’ (context: genitive ‘my’)

Speaker

Unspecified in snippet (contextual narrator within Revākhaṇḍa)

Visual Art Cues

Scene: A sage concludes a sacred account, addressing a fortunate listener; the atmosphere is calm, with manuscripts, a small fire-altar, and attentive disciples, signaling transition to a new topic.

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Listening to and transmitting māhātmya is itself a dharmic act believed to purify and relieve suffering.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The preceding māhātmya concerns Cakratīrtha in the Revā Khaṇḍa.

What ritualistic prescription is mentioned?

Śravaṇa (devout listening) to the sacred narrative is implied as a purifying practice.