Adhyaya 40

Mantra 1

ई॒शा वा॒स्य॒मि॒दᳪ सर्वं॒ यत्किं च॒ जग॑त्यां॒ जग॑त् । तेन॑ त्य॒क्तेन॑ भुञ्जीथा॒ मा गृ॑ध॒ः कस्य॑ स्वि॒द्धन॑म्

ఈ జగత్తులో, భూమిపై కదిలే కదలని సమస్తమూ ఈశ్వరాధీనంగా (ఆవరణంలో) ఉంది. ఆ త్యాగంతోనే భోగించు; ఎవరి ధనాన్నీ ఆశించకు.

Mantra 2

कु॒र्वन्ने॒वेह कर्मा॑णि जिजीवि॒षेच्छ॒तᳪ समा॑: । ए॒वं त्वयि॒ नान्यथे॒तो॒ऽस्ति॒ न कर्म॑ लिप्यते॒ नरे॑

ఇక్కడే కర్మలను చేస్తూనే మనిషి వంద సంవత్సరాలు జీవించాలని కోరుకోవాలి. నీలో ఇదే విధంగా (విధానం) ఉంది—ఇదికాక మరొక మార్గం లేదు; కర్మ నరునికి అంటదు.

Mantra 3

अ॒सु॒र्या नाम॑ ते लो॒का अ॒न्धेन॒ तम॒सावृ॑ताः । ताँस्ते प्रेत्यापि॑ गच्छन्ति॒ ये के चा॑त्म॒हनो॒ जना॑:

నీ ఆ లోకాలు అసూర్య—సూర్యరహితమైనవి; అంధ తమస్సుతో ఆవరించబడినవి. ఎవరు ఎవరు ఆత్మహన్—ఆత్మను హతమార్చువారు—అటువంటి జనులు మరణానంతరం ఆ లోకాలకే వెళ్తారు.

Mantra 4

अने॑ज॒देकं॒ मन॑सो॒ जवी॑यो नैन॑द्दे॒वा आ॑प्नुव॒न् पूर्व॒मर्श॑त् । तद्धाव॑तो॒ऽन्यानत्ये॑ति॒ तिष्ठ॒त्तस्मि॑न्न॒पो मा॑त॒रिश्वा॑ दधाति

అది ఒకటే; అనేజత్—అచలమైనది; మనసుకన్నా వేగవంతమైనది. దేవులు దానిని అందుకోలేకపోయారు, ఎందుకంటే అది ముందే ముందుకు సాగింది. నిలిచియుండి కూడా పరుగెత్తువారిని మించిపోతుంది; అందులోనే మాతరిశ్వన్ (వాయువు) జలాలను స్థాపిస్తాడు.

Mantra 5

तदे॑जति॒ तन्नैज॑ति॒ तद्दू॒रे तद्व॑न्ति॒के । तद॒न्तर॑स्य॒ सर्व॑स्य॒ तदु॒ सर्व॑स्यास्य बाह्य॒तः

అది కదులుతుంది; కదలదు కూడా. అది దూరం; అలాగే సమీపం. అది ఈ సమస్తం లోపల ఉంది; ఈ సమస్తం వెలుపల కూడా ఉంది.

Mantra 6

यस्तु सर्वा॑णि भू॒तान्या॒त्मन्ने॒वानु॒पश्य॑ति । स॒र्व॒भू॒तेषु॑ चा॒त्मानं॒ ततो॒ न वि चि॑कित्सति

ఎవడు సమస్త భూతాలను కేవలం ఆత్మలోనే దర్శించునో, మరియు సమస్త భూతాలలో ఆత్మను దర్శించునో—ఆ తరువాత అతడు సందేహించడు.

Mantra 7

यस्मि॒न्त्सर्वा॑णि भू॒तान्यात्मै॒वाभू॑द्विजान॒तः । तत्र॒ को मोह॒: कः शोक॑ एक॒त्वम॑नु॒पश्य॑तः

ఎందులో, తెలిసినవానికి సమస్త భూతములూ ఆత్మయే అయిపోతాయో—ఆ ఏకత్వాన్ని దర్శించువానికి మోహం ఏమిటి? శోకం ఏమిటి?

Mantra 8

स पर्य॑गाच्छु॒क्रम॑का॒यम॑व्र॒णम॑स्नावि॒रᳪ शु॒द्धमपा॑पविद्धम् । क॒विर्म॑नी॒षी प॑रि॒भूः स्व॑य॒म्भूर्या॑थातथ्य॒तोऽर्था॒न् व्य॒दधाच्छाश्व॒तीभ्य॒: समा॑भ्यः

ఆయన సమస్తమును పరివ్యాప్తుడై ఉన్నాడు—ప్రకాశమయుడు, దేహరహితుడు, వ్రణరహితుడు, స్నాయురహితుడు, శుద్ధుడు, పాపముచే అవిద్ధుడు; కవి, మనీషీ, పరిభూ, స్వయంభూ—యథార్థత ప్రకారం శాశ్వత సంవత్సరములకొరకు విషయములను విధివిధానంగా ఏర్పాటు చేశాడు।

Mantra 9

अ॒न्धं तम॒: प्रवि॑शन्ति॒ येऽसं॑भूतिमु॒पास॑ते । ततो॒ भूय॑ इव॒ ते तमो॒ य उ॒ सम्भू॑त्याᳪ र॒ताः

అంధకారమైన తమస్సులో ప్రవేశిస్తారు—అసంభూతిని ఉపాసించువారు; మరియు దానికన్నా మరింత తమస్సులోనికి, సంభూతిలో రతులైనవారు అన్నట్లుగా (ప్రవేశిస్తారు)।

Mantra 10

अ॒न्यदे॒वाहुः स॑म्भ॒वाद॒न्यदा॑हु॒रस॑म्भवात् । इति॑ शुश्रुम॒ धीरा॑णां॒ ये न॒स्तद्वि॑चचक्षि॒रे

వారు అంటారు—ఒక ఫలం ‘సంభవ’ (ఉత్పత్తి/భవం) వలన లభిస్తుంది; మరొక ఫలం ‘అసంభవ’ (అభవం) వలన లభిస్తుంది. దీనిని మాకు స్పష్టంగా వివేచించి చూపిన ధీరుల (జ్ఞానుల) నుండి మేము ఇలా విన్నాము.

Mantra 11

सम्भू॑तिं च विना॒शं च॒ यस्तद्वेदो॒भय॑ᳪ स॒ह । वि॒ना॒शेन॑ मृ॒त्युं ती॒र्त्वा सम्भू॑त्या॒मृत॑मश्नुते

‘సంభూతి’ (భవం/ఉత్పత్తి) మరియు ‘వినాశం’—ఈ రెండింటినీ ఏకకాలంలో తెలిసినవాడు, వినాశం ద్వారా మరణాన్ని దాటి, సంభూతి ద్వారా అమృతత్వాన్ని పొందుతాడు.

Mantra 12

अ॒न्धं तम॒ः प्रवि॑शन्ति॒ येऽवि॑द्यामु॒पास॑ते । ततो॒ भूय॑ इव॒ ते तमो॒ य उ॑ वि॒द्याया॑ᳪ र॒ताः ॥

అవిద్యను ఉపాసించువారు అంధకారమైన తమస్సులో ప్రవేశిస్తారు; మరియు కేవలం విద్యలోనే రతులైనవారు, దానికన్నా మరింత ఘోరమైన తమస్సులోనికి పోవటంలా అవుతుంది.

Mantra 13

अ॒न्यदे॒वाहुर्वि॒द्याया॑ अ॒न्यदा॑हु॒रवि॑द्यायाः । इति॑ शुश्रुम॒ धीरा॑णां॒ ये न॒स्तद्वि॑चचक्षि॒रे ॥

వారు అంటారు—విద్య వల్ల ఒక ఫలం లభిస్తుంది; అవిద్య వల్ల మరొక ఫలం లభిస్తుంది. దీనిని మాకు స్పష్టంగా వివరించిన ధీరుల నుండి మేము ఇలా విన్నాము.

Mantra 14

वि॒द्यां चावि॑द्यां च॒ यस्तद्वेदो॒भय॑ᳪ स॒ह । अवि॑द्यया मृ॒त्युं ती॒र्त्वा वि॒द्यया॒ऽमृत॑मश्नुते ॥

విద్యను మరియు అవిద్యను—రెండింటినీ కలిసి తెలిసినవాడు, అవిద్య ద్వారా మరణాన్ని దాటి, విద్య ద్వారా అమృతత్వాన్ని పొందుతాడు.

Mantra 15

वा॒युरनि॑लम॒मृत॒मथे॒दं भस्मा॑न्त॒ᳪ शरी॑रम् । ओ३म् क्रतो॑ स्मर । क्लि॒बे स्म॑र । कृ॒तᳪ स्म॑र ॥

వాయువు అమృతమైన ప్రాణము; ఆపై ఈ శరీరం భస్మమవుతుంది. ఓం! హే క్రతు (సంకల్పం/ఇచ్ఛాశక్తి), స్మరించు. హే క్లిబ (కాతర/దుర్బలహృదయ), స్మరించు. కృతం (చేసిన కర్మ)ను స్మరించు.

Mantra 16

अग्ने॒ नय॑ सु॒पथा॑ रा॒ये अ॒स्मान्विश्वा॑नि देव व॒युना॑नि वि॒द्वान् । यु॒यो॒ध्यस्मज्जु॑हुरा॒णमेनो॒ भुयि॑ष्ठां ते॒ नम॑ उक्तिं विधेम ॥

హే అగ్నీ, ధన-సంపదకై మమ్మల్ని సుపథమున నడిపించు; హే దేవా, సమస్త విధానములు/ఉపాయములు తెలిసినవాడా. మమ్మల్ని దారి తప్పించే పాపాన్ని మమ్మల్ని విడిచి తొలగించు. నీకు మేము వాక్కుతో అత్యధిక నమస్కారోక్తిని సమర్పిస్తాము.

Mantra 17

हि॒र॒ण्मये॑न॒ पात्रे॑ण स॒त्यस्यापि॑हितं॒ मुख॑म् । यो॒ऽसावा॑दि॒त्ये पुरु॑ष॒: सोऽसाव॒हम् । ओ३म् खं ब्रह्म॑

హిరణ్మయ పాత్రతో సత్యమున ముఖము ఆవృతమై ఉంది. ఆ సూర్యునిలో ఉన్న పురుషుడు—అతడే నేనే. ఓం—ఖం బ్రహ్మ.