Rig Veda 8.66.12: Mandala 8, Sukta 66, Mantra 12

Sukta 8.66

Devata: Indra

Samhita Patha (Devanagari)

पूर्वीश्चिद्धि त्वे तुविकूर्मिन्नाशसो हवन्त इन्द्रोतयः । तिरश्चिदर्यः सवना वसो गहि शविष्ठ श्रुधि मे हवम् ॥

Transliteration

pūrvī́ś cid dhí tvé tuvikūrminnāśáso hávanta indrotáyaḥ | tiráś cid aryáḥ savánā vaso gahi śáviṣṭha śrudhí me hávam ||

Translation

హే తువికూర్మిన్ (విస్తృతగామి) ఇంద్రా! నీ ఇంద్ర-ఓతి (సహాయం) కోసం పిలిచే ప్రాచీన ఆశలు అనేకం. దూరం నుంచీ ఆర్యుడు (శ్రేష్ఠ సాధకుడు) సవనాలను (సోమ పీడనాలను) కోరుతాడు. హే వసో, హే శవిష్ఠ! రా; నా హవాన్ని విను; యజ్ఞంలో ప్రవేశించు.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• पू॒र्वीः: many former/earlier (ones)
• पू॒र्वीः: कर्तृ (हवन्ते इत्यस्य कर्तृ) / विशेषणम्
• Type: Adjective
• Root: पूर्व (प्रातिपदिक)

• चित्: even, indeed
• चित्: सम्बन्ध/निपात (emphatic)
• Type: Indeclinable
• Root: चित् (अव्यय) / चिद्

• हि: for, indeed
• हि: हेतु/निपात
• Type: Indeclinable
• Root: हि (अव्यय)

• त्वे: in you
• त्वे: अधिकरण (आश्रयः: ‘त्वे’ = in you) / सम्बन्ध
• Type: Pronoun
• Root: त्वम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• तु॒वि॒कू॒र्मि॒न्: O much-surging/strongly-impelling one
• तु॒वि॒कू॒र्मि॒न्: सम्बोधन
• Type: Adjective (epithet)
• Root: तुविकूर्मिन् (प्रातिपदिक; तुवि- ‘much’ + कूर्मि ‘wave/impulse’)

• आशसः: worshippers/suppliants
• आशसः: कर्तृ (हवन्ते इत्यस्य कर्तृ)
• Type: Noun
• Root: आशस् (प्रातिपदिक)

• हवन्ते: they call/invoke
• हवन्ते: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √ह्वा (ह्वयति)

• इन्द्र: O Indra
• इन्द्र: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• ऊतयः: helpers/aids (protections)
• ऊतयः: कर्तृ (हवन्ते इत्यस्य कर्तृ) / अथवा ‘आशसः’ इत्यस्य विशेष्य-सम्बन्धः
• Type: Noun
• Root: ऊति (प्रातिपदिक)

• तिरः: across, beyond
• तिरः: क्रियाविशेषण (adverbial) / निपात
• Type: Indeclinable
• Root: तिरस् (अव्यय/उपसर्गार्थ)

• चित्: even
• चित्: निपात (emphatic)
• Type: Indeclinable
• Root: चित् (अव्यय)

• अर्यः: the noble (patron/host)
• अर्यः: कर्तृ (गहि इत्यस्य कर्तृ: ‘अर्यः’ = the noble patron)
• Type: Noun
• Root: अर्य (प्रातिपदिक)

• सवनानि: the Soma-pressings/offerings
• सवनानि: कर्म (गहि इत्यस्य)
• Type: Noun
• Root: सवन (प्रातिपदिक)

• वसो: O good one/wealth-giver
• वसो: सम्बोधन
• Type: Noun (epithet)
• Root: वसु (प्रातिपदिक)

• गहि: come!
• गहि: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √गम् (गच्छति)

• शविष्ठ: O most mighty
• शविष्ठ: सम्बोधन
• Type: Adjective (epithet)
• Root: शविष्ठ (प्रातिपदिक; superlative of शवीयस्/शवस् ‘strength’)

• श्रुधि: hear!
• श्रुधि: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √श्रु (शृणोति)

• मे: my
• मे: सम्बन्ध (genitive)
• Type: Pronoun
• Root: अहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• हवम्: call/invocation
• हवम्: कर्म (श्रुधि इत्यस्य)
• Type: Noun
• Root: हव (प्रातिपदिक; from √ह्वा ‘call’)