Rig Veda 7.76.7: Mandala 7, Sukta 76, Mantra 7

Sukta 7.76

Rishi: Vasiṣṭha

Devata: Uṣas (with attendant protective powers implied by yūyam)

Chandas: Triṣṭubh (probable; needs verification)

Samhita Patha (Devanagari)

एषा नेत्री राधसः सूनृतानामुषा उच्छन्ती रिभ्यते वसिष्ठैः । दीर्घश्रुतं रयिमस्मे दधाना यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥

Transliteration

eṣā́ netrī́ rā́dhasaḥ sūnṛ́tānām uṣā́ ucchántī ribhyate vásiṣṭhaiḥ | dīrghá-śrútaṃ rayím asmè dádhānā yūyáṃ pāta svastíbhíḥ sádā naḥ ||

Translation

ఈ ఉషా—ధనముల నేత్రి, ప్రకాశమయ సత్యవాక్యముల (సూనృతా) అగ్రగామిని—ఉదయించి వసిష్ఠులచే స్తుతింపబడుతుంది. దూరదాకా వ్యాపించే కీర్తితో కూడిన ధనాన్ని మాకు దరిచేర్చి—మీరు ఎల్లప్పుడూ స్వస్తి-క్షేమములతో మమ్మల్ని రక్షించండి.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• एषा: this (she)
• एषा: कर्तृ (वाक्य-विषयः) / विशेष्यः (उषाः)
• Type: Pronoun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → एषा

• नेत्री: leader, guide
• नेत्री: कर्तृ (उषसः विशेषणम्—‘leader/guide’)
• Type: Noun
• Root: नी (धातु) → नेत्री (कृदन्त-प्रातिपदिक, ‘नेतृ’ स्त्री)

• राधसः: of bounty, of generosity
• राधसः: सम्बन्ध (नेत्री—‘of bounty’)
• Type: Noun
• Root: राधस् (प्रातिपदिक)

• सूनृतानाम्: of true/pleasant utterances
• सूनृतानाम्: सम्बन्ध (राधसः—‘of true/pleasant words’)
• Type: Noun
• Root: सूनृता (प्रातिपदिक)

• उषाः: Dawn (Uṣas)
• उषाः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: उषस् (प्रातिपदिक)

• उच्छन्ती: rising, shining forth
• उच्छन्ती: कर्तृ-विशेषणम् (उषाः—‘rising/brightening’)
• Type: Participle (Verbal adjective)
• Root: वस्/उष्? (वैदिक) + उद्-√छद्/√छि? → उच्छन्ती (वर्तमान-कृदन्त, स्त्री)

• रिभ्यते: bestirs herself, is active
• रिभ्यते: क्रिया (उषाः)
• Type: Verb
• Root: रभ्/रिभ् (वैदिक धातु; ‘to strive/press on, be active’) → रिभ्यते

• वसिष्ठैः: by/with the Vasiṣṭhas
• वसिष्ठैः: करण (स्तुत्या/सह—‘by/with the Vasiṣṭhas’)
• Type: Noun (Proper) / Adjective used as noun
• Root: वसिष्ठ (प्रातिपदिक; ऋषिनाम)

• दीर्घश्रुतम्: far-famed, long-renowned
• दीर्घश्रुतम्: कर्म-विशेषणम्
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: दीर्घ-श्रुत (समास-प्रातिपदिक; दीर्घ + श्रुत < √श्रु)

• रयिम्: wealth, treasure
• रयिम्: कर्म (दधाना)
• Type: Noun
• Root: रयि (प्रातिपदिक)

• अस्मे: to us, for us
• अस्मे: सम्प्रदान
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• दधाना: bestowing, placing
• दधाना: कर्तृ-विशेषणम् (उषाः—‘placing/bestowing’)
• Type: Participle (Verbal adjective)
• Root: √धा (धातु) → दधाना (वर्तमान-कृदन्त, स्त्री)

• यूयम्: you (all)
• यूयम्: कर्तृ (आज्ञार्थे)
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• पात: protect!
• पात: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √पा (धातु ‘to protect’) → पात

• स्वस्तिभिः: with well-being, with blessings
• स्वस्तिभिः: करण (येन प्रकारेण—‘with blessings/welfare’)
• Type: Noun
• Root: स्वस्ति (प्रातिपदिक)

• सदा: always
• सदा: क्रियाविशेषण
• Type: Indeclinable
• Root: सदा (अव्यय)

• नः: us
• नः: कर्म (पात)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)