Rig Veda 6.24.8: Mandala 6, Sukta 24, Mantra 8

Sukta 6.24

Rishi: Bharadvāja Bārhaspatya (traditional attribution for Mandala 6)

Devata: Indra

Chandas: Triṣṭubh (11-syllable pādas; typical for Indra hymns in this section)

Samhita Patha (Devanagari)

न वीळवे नमते न स्थिराय न शर्धते दस्युजूताय स्तवान् । अज्रा इन्द्रस्य गिरयश्चिदृष्वा गम्भीरे चिद्भवति गाधमस्मै ॥

Transliteration

ná vīḷáve námate ná sthirā́ya ná śárdhate dasyú-jūtāya stavā́n | ájrā́ índrasya gírayas cid ṛṣvā́ gambhīré cid bhávati gā́dham asmai ||

Translation

ఈ స్తవనం బలహీనునికి నమలదు; కేవలం స్థిరమైనదానికి కూడా కాదు; దస్యు-శక్తిచే నడిపింపబడే ఒత్తిడికి లొంగదు. ఇంద్రుని అచలమైన, ఎత్తైన పర్వతములే అతనికి ‘గాధం’—దాటే చోటుగా—మారుతాయి; లోతైనదైనా అతనికి దాటదగినదవుతుంది.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• न: not
• न: —
• Type: Indeclinable
• Root: न

• वीळवे: to the ‘Vīḷava’ (name/epithet)
• वीळवे: Sampradāna
• Type: Noun (proper/epithet)
• Root: वीळव (प्रातिपदिक; ‘वीळु/वीळ’ + -व)

• नमते: bows / submits
• नमते: —
• Type: Verb
• Root: √नम्

• न: not
• न: —
• Type: Indeclinable
• Root: न

• स्थिराय: to the firm/steadfast one
• स्थिराय: Sampradāna
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: स्थिर (प्रातिपदिक)

• न: not
• न: —
• Type: Indeclinable
• Root: न

• शर्धते: rages / is violent / attacks
• शर्धते: —
• Type: Verb
• Root: √शर्ध्

• दस्युजूताय: to one urged on by Dasyus
• दस्युजूताय: Sampradāna
• Type: Adjective (tatpuruṣa) used substantively
• Root: दस्युजूत (प्रातिपदिक; दस्यु + जूत ‘impelled/urged’)

• स्तवान्: praising (one)
• स्तवान्: Kartā
• Type: Participle/Adjective
• Root: √स्तु (स्तवन्- कृदन्त-प्रातिपदिक)

• अज्राः: unbroken / unfailing
• अज्राः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: अज्र (प्रातिपदिक)

• इन्द्रस्य: of Indra
• इन्द्रस्य: —
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• गिरयः: mountains
• गिरयः: Kartā
• Type: Noun
• Root: गिरि (प्रातिपदिक)

• चित्: even
• चित्: —
• Type: Indeclinable
• Root: चित्

• ऋष्वाः: lofty / high
• ऋष्वाः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: ऋष्व (प्रातिपदिक)

• गम्भीरे: in the deep (place)
• गम्भीरे: Adhikaraṇa
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: गम्भीर (प्रातिपदिक)

• चित्: even
• चित्: —
• Type: Indeclinable
• Root: चित्

• भवति: becomes / is
• भवति: —
• Type: Verb
• Root: √भू

• गाधम्: a ford / firm footing / shallow passage
• गाधम्: Karma (as resultant state/predicate)
• Type: Noun
• Root: गाध (प्रातिपदिक)

• अस्मै: for him (i.e., Indra)
• अस्मै: Sampradāna
• Type: Pronoun
• Root: अयम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)