Rig Veda 5.83.1 — Mandala 5, Sukta 83, Mantra 1
Sukta 5.83
Devata: Parjanya
Samhita Patha (Devanagari)
अच्छा वद तवसं गीर्भिराभिः स्तुहि पर्जन्यं नमसा विवास । कनिक्रदद्वृषभो जीरदानू रेतो दधात्योषधीषु गर्भम् ॥
Transliteration
áchā vada tavásaṃ gī́rbhir ābhíḥ stuhí parjányam namasā́ vivāsa | kánikradad vṛṣabhó jī́radānū réto dadhāty óṣadhīṣu gárbham ||
Translation
ఈ ప్రేరిత గీర్భులతో ఆ మహాబలవంతునితో పలుకు; నమస్కారంతో పర్జన్యుని స్తుతించి అతనిని సమీపానికి ఆహ్వానించు. గర్జించుచు, శీఘ్రదానశక్తిగల వృషభుడై, అతడు ఓషధుల్లో రేతస్—జీవబీజం—నిలుపుతాడు; భూమి-ప్రకృతిలో వృద్ధి యొక్క గుప్త గర్భాన్ని ఉంచుతాడు.
Word by Word
अच्छाhither, towards (him)
अच्छा:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootअञ्च् (गत्यर्थ) / अव्ययीभूत-प्रयोग
वदspeak
वद:
Kriyā
TypeVerb
Rootवद्
तवसम्the mighty one
तवसम्:
Karma
TypeAdjective
Rootतवस् (प्रातिपदिक)
गीर्भिःwith hymns/words
गीर्भिः:
Karaṇa
TypeNoun
Rootगिर् (प्रातिपदिक)
आभिःwith these
आभिः:
Karaṇa
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
स्तुहिpraise
स्तुहि:
Kriyā
TypeVerb
Rootस्तु
पर्जन्यम्Parjanya (rain-god)
पर्जन्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootपर्जन्य (प्रातिपदिक)
नमसाwith reverence, by homage
नमसा:
Karaṇa
TypeNoun
Rootनमस् (प्रातिपदिक)
विवासdo reverence, worship
विवास:
Kriyā
TypeVerb
Rootवि + वस् (सेवन/उपासना/पूजा)
कनिक्रदत्keeps roaring, roars repeatedly
कनिक्रदत्:
Kriyā
TypeVerb
Rootकनि + क्रद् (ध्वन्यर्थ)
वृषभःthe bull (i.e., Parjanya)
वृषभः:
Kartā
TypeNoun
Rootवृषभ (प्रातिपदिक)
जीरदानूःhaving swift-flowing waters / swift-giving (of streams)
जीरदानूः:
Kartā
TypeAdjective
Rootजीरदानु (प्रातिपदिक; जीर + दानु)
रेतःseed, semen (rain as generative seed)
रेतः:
Karma
TypeNoun
Rootरेतस् (प्रातिपदिक)
दधातिplaces, puts
दधाति:
Kriyā
TypeVerb
Rootधा
ओषधीषुin the plants/herbs
ओषधीषु:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootओषधी (प्रातिपदिक)
गर्भम्embryo, germ (sprout/offspring)
गर्भम्:
Karma
TypeNoun
Rootगर्भ (प्रातिपदिक)
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.