Previous Verse
Next Verse

Shloka 5

लक्ष्मणगुणवर्णनम्

Lakshmana’s Vigil and Guha’s Testimony

नहि रामात्प्रियतरो ममास्ति भुवि कश्चन।मोत्सुकोऽभूर्ब्रवीम्येतदप्यसत्यं तवाग्रतः।।।।

nahi rāmāt priyataro mamāsti bhuvi kaścana | mā utsuko 'bhūr bravīmy etad api satyaṃ tavāgrataḥ ||

నాకు ఈ భూమిపై రామునికంటే ప్రియుడు మరెవ్వరూ లేరు. నీవు ఆందోళన చెందకు; నీ సమక్షంలో నేను అసత్యం పలకను—ఇదే సత్యం.

not
:
निपात (Particle)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-निपात
हिindeed
हि:
निपात (Particle)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (emphasis/causal)
रामात्than Rama
रामात्:
अपादान (Standard in comparison/अपादान)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (अपादान/Ablative), एकवचन; तुलना-प्रयोगे ‘than Rama’
प्रियतरःdearer
प्रियतरः:
विधेय-विशेषण (Predicate adjective)
TypeAdjective
Rootप्रिय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तरप्-प्रत्यय (comparative)
ममfor me / of me
मम:
सम्बन्ध (Genitive/षष्ठी)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (Genitive), एकवचन
अस्तिexists
अस्ति:
क्रिया (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट् (वर्तमान/Present), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
भुविon earth
भुवि:
अधिकरण (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootभू (प्रातिपदिक; भुव्/भूमि)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण/Locative), एकवचन
कश्चनanyone
कश्चन:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootक (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + चन (निपात)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; अनिश्चित-सर्वनाम ‘anyone’
माdo not
मा:
निपात (Prohibitive)
TypeIndeclinable
Rootमा (अव्यय)
Formनिषेधार्थक निपात (prohibitive)
उत्सुकःanxious
उत्सुकः:
विधेय-विशेषण (Predicate adjective)
TypeAdjective
Rootउत्सुक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विधेय-विशेषण
अभूःbecome (you were)
अभूः:
क्रिया (Prohibitive predicate)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलुङ् (अद्यतनभूत/Aorist), मध्यमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद; निषेध ‘मा’ सह—‘do not become’
ब्रवीमिI say
ब्रवीमि:
क्रिया (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formलट् (वर्तमान/Present), उत्तमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
एतत्this
एतत्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन
अपिeven
अपि:
निपात (Particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय (particle) ‘also/even’
असत्यम्untruth
असत्यम्:
कर्म (Object complement)
TypeNoun
Rootअसत्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन; विधेय/उपपद—‘untrue’
तवyour
तव:
सम्बन्ध (Genitive/षष्ठी)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (Genitive), एकवचन
अग्रतःin your presence
अग्रतः:
अधिकरण (Locative sense/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअग्रतः (अव्यय/निपात)
Formअव्यय (adverb/postposition) ‘in front of/in presence of’

To me, there is none on earth dearer than Rama. Do not have any anxiety. I am telling you the truth.

R
Rāma
B
Bharata
G
Guha

FAQs

Truthfulness (satya) joined with compassionate reassurance—Guha pledges sincerity and calms Bharata’s fear without deception.

Bharata is anxious about Rāma’s safety; Guha responds by affirming his affection for Rāma and speaking truthfully to reassure him.

Guha’s loyalty and integrity: steadfast friendship toward Rāma and commitment to speak the truth openly.