Previous Verse
Next Verse

Shloka 12

अयोध्याकाण्डे पञ्चसप्ततितमः सर्गः

Sarga 75: Bharata and Kausalya—Reproach, Oaths, and Reconciliation

प्रस्थाप्य चीरवसनं पुत्रं मे वनवासिनम्।कैकेयी कं गुणं तत्र पश्यति क्रूरदर्शिनी।।।।

prasthāpya cīravasanaṃ putraṃ me vanavāsinam |

kaikeyī kaṃ guṇaṃ tatra paśyati krūradarśinī ||

నా కుమారుని చీర-వల్కల వస్త్రధారిగా చేసి వనవాసానికి పంపి, క్రూరదృష్టి కల కైకేయి అక్కడ ఏ గుణమో లాభమో ఏమి చూస్తుంది?

prasthāpyahaving sent away
prasthāpya:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootpra-√sthā (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive), अव्यय; ‘having sent forth/dispatched’
cīra-vasanamclad in bark garments
cīra-vasanam:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootcīra-vasana (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण
putramson
putram:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootputra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
memy
me:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (Genitive), एकवचन; सर्वनाम
vana-vāsinamdwelling in the forest
vana-vāsinam:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootvana+vāsin (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण
kaikeyīKaikeyi
kaikeyī:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootkaikeyī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
kamwhat
kam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootkim (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; प्रश्नवाचक सर्वनाम
guṇamadvantage/merit
guṇam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootguṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
tatrathere
tatra:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottatra (अव्यय)
Formदेशवाचक अव्यय (locative adverb)
paśyatisees
paśyati:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√paś (धातु)
Formलट् (Present), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
krūra-darśinīcruel-minded (woman)
krūra-darśinī:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootkrūra+darśinī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (cruel-minded/seeing cruelly)

What advantage did cruel Kaikeyi visualize in sending away my son to dwell in the forest wearing robes of bark?

K
Kauśalyā
K
Kaikeyī
R
Rāma (implied as ‘my son’)
V
Vana (forest)
C
Cīra (bark garments)

FAQs

Dharma rejects cruelty disguised as policy: causing suffering to the righteous for political gain is shown as irrational and morally empty.

Kauśalyā questions the motive and ‘profit’ behind Kaikeyī’s decision to send Rāma into forest life.

Kauśalyā’s protective maternal dharma and her insistence that righteous persons should not be harmed for ambition.