Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 76

Śrāddha-prayoga: Niyama, Brāhmaṇa-parīkṣā, Kutapa-kāla, Tithi-nyāya, and Vaiṣṇava-phala

Devanagari script

भोक्ता च श्राद्धकृत्तस्यां रजन्यां मैथुनं त्यजेत् । तथा स्वाध्यायमध्वानं प्रयत्नेन परित्यजेत् ॥ ७६ ॥

Transliteration

bhoktā ca śrāddhakṛttasyāṃ rajanyāṃ maithunaṃ tyajet | tathā svādhyāyamadhvānaṃ prayatnena parityajet || 76 ||

Translation

ఆ రాత్రి శ్రాద్ధభోజనం చేసినవాడు మరియు శ్రాద్ధకర్త—ఇద్దరూ మైథునాన్ని వదలాలి. అలాగే స్వాధ్యాయం మరియు ప్రయాణాన్ని కూడా జాగ్రత్తగా పరిత్యజించాలి.

Word by Word

• भोक्ता: the eater (participant)
• भोक्ता: कर्ता (Karta/Subject)
• Type: Noun
• Root: भुज् (धातु) → भोक्तृ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; कर्तृवाचक (agent noun)

• च: and
• च: समुच्चय (Connector)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चय (conjunction)

• श्राद्ध-कृत्: the performer of the śrāddha
• श्राद्ध-कृत्: कर्ता (Karta/Subject)
• Type: Noun
• Root: श्राद्ध (प्रातिपदिक) + कृत् (कृदन्त/प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; उपपद-तत्पुरुषः (श्राद्धं करोति इति)

• तस्याम्: on that (night)
• तस्याम्: अधिकरण (Adhikaraṇa/Location-Time)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; अधिकरण (locative)

• रजन्याम्: at night
• रजन्याम्: अधिकरण (Adhikaraṇa/Time)
• Type: Noun
• Root: रजनी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; कालाधिकरण (time-locative)

• मैथुनम्: sexual intercourse
• मैथुनम्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: मैथुन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन

• त्यजेत्: should avoid/abandon
• त्यजेत्: क्रिया (Kriyā/Predicate)
• Type: Verb
• Root: त्यज् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद

• तथा: likewise
• तथा: क्रियाविशेषण (Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चय/तुल्यक्रिया-सूचक (likewise)

• स्वाध्यायम्: Vedic study/recitation
• स्वाध्यायम्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: स्वाध्याय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन

• अध्वानम्: travel/journey
• अध्वानम्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: अध्वन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन

• प्रयत्नेन: with effort, carefully
• प्रयत्नेन: करण (Karaṇa/Instrument)
• Type: Noun
• Root: प्रयत्न (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; manner/instrument

• परित्यजेत्: should completely give up
• परित्यजेत्: क्रिया (Kriyā/Predicate)
• Type: Verb
• Root: परि-त्यज् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद

Speaker

Sanatkumara (in instruction to Narada)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: bhayanaka

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It frames śrāddha as a disciplined rite requiring restraint and ritual focus; abstaining from sensuality, travel, and even svādhyāya that night preserves śauca (purity) and steadiness of mind for honoring the ancestors.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

By prescribing self-control and reverence during śrāddha, it supports bhakti as disciplined service—placing sacred duty above personal pleasure—thereby aligning conduct with dharmic devotion.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

It highlights ritual discipline (kalpa/ācāra) in practice: timing-based restrictions and behavioral niyamas for śrāddha, emphasizing procedural correctness and purity rules central to Vedic rites.