Uttaraloka (Northern Higher World), Dharma–Adharma Viveka, and Adhyatma-Prashna (Prelude)

Verse 1

भरद्वाज उवाच । अस्माल्लोकात्परो लोकः श्रूयते नोपलभ्यते । तमहं ज्ञातुमिच्छामि तद्भवान्वक्तुमर्हति ॥ १ ॥

భరద్వాజుడు అన్నాడు—ఈ లోకానికి అతీతమైన పరలోకం ఉందని వినబడుతుంది, కాని అది ప్రత్యక్షంగా లభించదు. దానిని నేను తెలుసుకోవాలనుకుంటున్నాను; కావున మీరు చెప్పవలసినది.

Verse 2

मृगुरुवाच । उत्तरे हिमवत्पार्श्वे पुण्ये सर्वगुणान्विते । पुण्यः क्षेम्यश्च काम्यश्च स परो लोक उच्यते ॥ २ ॥

మృగువు అన్నాడు—హిమవంతుని ఉత్తర పార్శ్వంలో సర్వగుణసంపన్నమైన పుణ్యప్రదేశం ఉంది. అదే పరలోకమని చెప్పబడుతుంది—పుణ్యకరం, క్షేమకరం, కామ్యఫలప్రదం.

Verse 3

तत्र ह्यपापकर्माणः शुचयोऽत्यंतनिर्मलाः । लोभमोहपरित्यक्ता मानवा निरुपद्रवाः ॥ ३ ॥

అక్కడ నిజంగా పాపరహిత కర్మలు చేసే, శుచులు, అత్యంత నిర్మలులు అయిన మనుష్యులు ఉంటారు. వారు లోభమోహాలను విడిచి, ఉపద్రవరహితంగా, హానిలేకుండా జీవిస్తారు॥

Verse 4

स स्वर्गसदृशो देशः तत्र ह्युक्ताः शुभा गुणाः । काले मृत्युः प्रभवति स्पृशंति व्याधयो न च ॥ ४ ॥

ఆ దేశం స్వర్గసమానమైనది; అక్కడ శుభగుణాలే ప్రబలంగా ఉంటాయని చెప్పబడింది. మరణం తన నియతకాలంలోనే సంభవిస్తుంది; వ్యాధులు అక్కడ తాకవు॥

Verse 5

न लोभः परदारेषु स्वदारनिरतो जनः । नान्यो हि वध्यते तत्र द्रव्येषु च न विस्मयः ॥ ५ ॥

అక్కడ పరస్త్రీలపై లోభం ఉండదు; జనుడు తన స్వస్త్రీయందే నిమగ్నుడై ఉంటాడు. అక్కడ ఎవ్వరూ హింసింపబడరు; ధనసంపదల పట్ల ఆశ్చర్యాసక్తి కూడా ఉండదు॥

Verse 6

परो ह्यधर्मो नैवास्ति संदेहो नापि जायते । कृतस्य तु फलं तत्र प्रत्यक्षमुपलभ्यते ॥ ६ ॥

అక్కడ దీనికన్నా గొప్ప అధర్మం లేదు; దీనిపై సందేహం కూడా పుట్టదు. ఎందుకంటే అక్కడ చేసిన కర్మఫలం ప్రత్యక్షంగా అనుభవంలోకి వస్తుంది॥

Verse 7

यानासनाशनोपेता प्रसादभवनाश्रयाः । सर्वकामैर्वृताः केचिद्धेमाभरणभूषिताः ॥ ७ ॥

కొంతమంది వాహనాలు, ఆసనాలు, సమృద్ధమైన ఆహారంతో యుక్తులై, ప్రసాదసమానమైన భవనాలలో నివసించేవారు. వారు సమస్త కావ్యభోగాలతో చుట్టుముట్టబడి, స్వర్ణాభరణాలతో అలంకరింపబడ్డారు॥

Verse 8

प्राणधारणमात्रं तु केषांचिदुपपद्यते । श्रमेण महता केचित्कुर्वंति प्राणधारणम् ॥ ८ ॥

కొంతమందికి స్వభావతః కేవలం ప్రాణధారణ (శ్వాసనిరోధం) సులభంగా సిద్ధిస్తుంది; మరికొందరు మహా శ్రమతో, క్లేశంతోనే ప్రాణధారణ చేస్తారు.

Verse 9

इह धर्मपराः केचित्केचिन्नैष्कृतिका नराः । सुखिता दुःखिताः केचिन्निर्धना धनिनो परे ॥ ९ ॥

ఈ లోకంలో కొందరు ధర్మపరులు, మరికొందరు నైష్కృతికులు (నైతిక నియమరహితులు); కొందరు సుఖులు, కొందరు దుఃఖులు; కొందరు నిర్ధనులు, మరికొందరు ధనవంతులు.

Verse 10

इह श्रमो भयं मोहः क्षुधा तीव्रा च जायते । लोभश्चार्थकृतो तॄणां येन मुह्यंत्यपंडिताः ॥ १० ॥

ఈ సంసారంలో శ్రమ, భయం, మోహం, తీవ్రమైన ఆకలి పుడతాయి; అలాగే ధనార్జనాపేక్ష నుంచి పుట్టిన లోభం కూడా ఉంటుంది—దానివల్ల అజ్ఞులు మోహితులవుతారు.

Verse 11

यस्तद्वेदो भयं प्राज्ञः पाप्मना न स लिप्यते । सोपधे निकृतिः स्तेयं परिवादोऽभ्यसूयता ॥ ११ ॥

ఆ తత్త్వాన్ని నిజంగా తెలిసిన ప్రజ్ఞావంతుడు భయరహితుడవుతాడు; పాపంతో లిప్తుడుకాడు. ముసుగులో చేసే మోసం, కపటం, దొంగతనం, అపవాదు, అసూయ—ఇవి అతనిని అంటవు.

Verse 12

परोपघातो हिंसा च पैशुन्यनृतं तथा । एतान्संसेवते यस्तु तपस्तस्य प्रहीयते ॥ १२ ॥

పరులకు హాని చేయడం, హింస, పైశున్యం (దుష్ట చాడీ), అలాగే అసత్యం—ఇవాటిని సేవించే వాని తపస్సు క్షీణిస్తుంది.

Verse 13

यस्त्वेतानाचरेद्विद्वान्न तपस्तस्य वर्द्धते । इह चिंता बहुविधा धर्माधर्मस्य कर्मणः ॥ १३ ॥

ఈ నియమాచారాలను జ్ఞాని ఆచరించకపోతే అతని తపస్సు వృద్ధి చెందదు. ఈ లోకంలోనే ధర్మాధర్మమిశ్ర కర్మల వల్ల అనేక విధాల చింతలు కలుగుతాయి.

Verse 14

कर्मभूमिरियं लोके इह कृत्वा शुभाशुभम् । शुभैः शुभमवाप्नोति तथाशुभमथान्यथा ॥ १४ ॥

ఈ లోకం కర్మభూమి. ఇక్కడ శుభమో అశుభమో చేసిన కర్మ ప్రకారం, శుభకర్మలతో శుభఫలం, అశుభకర్మలతో అశుభఫలం పొందుతాడు.

Verse 15

इह प्रजापतिः पूर्वं देवाः सर्षिगणास्तथा । इष्टेष्टतपसः पूता ब्रह्मलोकमुपाश्रिताः ॥ १५ ॥

పూర్వకాలంలో ఇక్కడ ప్రజాపతి మరియు దేవతలు ఋషిగణాలతో కలిసి, తమకు ఇష్టమైన సమ్యక్ తపస్సుతో పవిత్రులై బ్రహ్మలోకాన్ని ఆశ్రయించారు (ప్రాప్తి పొందారు).

Verse 16

उत्तरः पृथिवीभागः सर्वपुण्यतमः शुभः । इहस्थास्तत्र जायंते ये वै पुण्यकृतो जनाः ॥ १६ ॥

పృథివి యొక్క ఉత్తర భాగం అత్యంత పుణ్యమయమైనది, శుభమైనది. ఇక్కడ పుణ్యకర్మలు చేసే జనులు నిజంగా అక్కడ (ఆ ఉత్తర పుణ్యప్రదేశంలో) జన్మిస్తారు.

Verse 17

यदि सत्कारमिच्छंति तिर्यग्योनिषु चापरे । क्षीणायुषस्तथा चान्ये नश्यन्ति पृथिवीतले ॥ १७ ॥

కొంతమంది సత్కారాన్ని కోరుతూ తిర్యగ్ యోనుల్లో పడిపోతారు; మరికొందరు ఆయుష్షు క్షీణించి భూమి మీదనే నశిస్తారు.

Verse 18

अन्योन्यभक्षणासक्ता लोभमोहसमन्विताः । इहैव परिवर्त्तन्ते न च यान्त्युत्तरां दिशम् ॥ १८ ॥

పరస్పరం భక్షించుటలో ఆసక్తులై, లోభ‑మోహాలతో కూడినవారు ఈ సంసారచక్రంలోనే తిరుగుతారు; వారు ఉత్తమమైన ఊర్ధ్వమార్గాన్ని పొందరు।

Verse 19

गुरूनुपासते ये तु नियता ब्रह्मचारिणः । पंथानं सर्वालोकानां विजानंति मनीषिणः ॥ १९ ॥

కానీ నియమబద్ధ బ్రహ్మచారులు భక్తితో గురువులను సేవించువారు—ఆ మునీశ్వరులు సమస్త లోకాలను దాటించే మార్గాన్ని యథార్థంగా తెలుసుకొనుదురు।

Verse 20

इत्युक्तोऽयं मया धर्मः संक्षिप्तो ब्रह्मनिर्मितः । धर्माधर्मौ हि लोकस्य यो वै वेत्ति स बुद्धिमान् ॥ २० ॥

ఇట్లు బ్రహ్మవిహితమైన ధర్మాన్ని నేను సంక్షేపంగా చెప్పితిని. లోకంలో ధర్మమూ అధర్మమూ యథార్థంగా తెలిసినవాడే బుద్ధిమంతుడు।

Verse 21

भरद्वाज उवाच । अध्यात्मं नाम यदिदं पुरुषस्येह चिन्त्यते । यदध्यात्मं यथा चैतत्तन्मे ब्रूहि तपोधन ॥ २१ ॥

భరద్వాజుడు పలికెను—హే తపోధన! పురుషుని విషయమై ఇక్కడ ‘అధ్యాత్మ’ అని చింతించబడేది ఏమిటి? అది ఏ విధంగా గ్రహించవలెనో నాకు చెప్పుము।

Verse 22

भृगुरुवाच । अध्यात्ममिति विप्रर्षे यदेतदनुपृच्छसि । तद्व्याख्यांस्यामि ते तात श्रेयस्करतमं सुखम् ॥ २२ ॥

భృగువు పలికెను—హే విప్రశ్రేష్ఠ! నీవు ‘అధ్యాత్మ’ గురించి అడిగినదానిని, హే తాత, నేను వివరిస్తాను; అది పరమ శ్రేయస్సును, నిజమైన సుఖాన్ని ప్రసాదించును।

Verse 23

सृष्टिप्रलयसंयुक्तमाचार्यैः परिदर्शितम् । यज्ज्ञात्वा पुरुषो लोके प्रीतिं सौख्यं च विंदति ॥ २३ ॥

సృష్టి-ప్రళయాలతో అనుసంధానమైన ఈ ఉపదేశాన్ని ఆచార్యులు స్పష్టంగా వివరించారు; దీనిని తెలిసినవాడు ఈ లోకంలో ప్రీతి మరియు సుఖాన్ని పొందుతాడు।