Previous Verse
Next Verse

Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 6

The Exposition of the Table of Contents (Anukramaṇī) of the Agni Purāṇa

शालग्रामादिपूजा च मूर्तिलक्ष्म पृथक्पृथक् । न्यासादीनां विधानं च प्रतिष्ठापूर्तकं ततः ॥ ६ ॥

śālagrāmādipūjā ca mūrtilakṣma pṛthakpṛthak | nyāsādīnāṃ vidhānaṃ ca pratiṣṭhāpūrtakaṃ tataḥ || 6 ||

ఇందులో శాలగ్రామాది పవిత్ర రూపాల పూజావిధి చెప్పబడింది; మూర్తుల లక్షణాలు విడివిడిగా వివరించబడినవి. అనంతరం న్యాసాది కర్మల నియమాలు, అలాగే ప్రతిష్ఠా మరియు దేవాలయ నిర్మాణ/స్థాపన విధానాలు నిర్దేశించబడినవి।

śālagrāma-ādi-pūjāworship of Śālagrāma and others
śālagrāma-ādi-pūjā:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootśālagrāma (प्रातिपदिक) + ādi (प्रातिपदिक) + pūjā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन (Singular); समासः—षष्ठी-तत्पुरुषः (genitive determinative): ‘शालग्रामादीनां पूजा’
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
mūrti-lakṣmathe characteristics of images (icons)
mūrti-lakṣma:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootmūrti (प्रातिपदिक) + lakṣma (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन (Singular); समासः—तत्पुरुषः (determinative): ‘मूर्तेः लक्षणम्/लक्ष्म’
pṛthakseparately
pṛthak:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण/Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootpṛthak (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण-अव्यय (adverb)
pṛthakeach separately
pṛthak:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण/Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootpṛthak (अव्यय)
Formपुनरुक्ति (reduplication) द्वारा विशेष-बल (emphasis); क्रियाविशेषण-अव्यय
nyāsa-ādīnāmof nyāsa and related rites
nyāsa-ādīnām:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootnyāsa (प्रातिपदिक) + ādi (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), षष्ठी (Genitive/6th), बहुवचन (Plural); समासः—तत्पुरुषः: ‘न्यासादयः’
vidhānamthe procedure; prescription
vidhānam:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootvidhāna (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), प्रथमा/द्वितीया (Nominative/Accusative 1st/2nd), एकवचन (Singular)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
pratiṣṭhā-pūrtakamcompleting (by) consecration
pratiṣṭhā-pūrtakam:
Viśeṣaṇa (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootpratiṣṭhā (प्रातिपदिक) + pūrtaka (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), प्रथमा/द्वितीया (Nom./Acc. 1st/2nd), एकवचन (Singular); समासः—तत्पुरुषः: ‘प्रतिष्ठया पूर्तकम्’ (that which completes/fulfills by consecration)
tataḥthereafter; then
tataḥ:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण/Adverbial)
TypeIndeclinable
Roottataḥ (अव्यय)
Formअव्यय (indeclinable), काल/क्रमवाचक (temporal/sequential adverb)

Suta (summarizing the Narada Purana’s contents in an anukramaṇikā-style chapter)

Vrata: none

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: bhakti

V
Vishnu
Ś
Śālagrāma

FAQs

This verse highlights that devotion is supported by correct sacred form—worship of Śālagrāma, proper icon characteristics, and sanctified installation—so that the deity is approached with scriptural order and reverence.

It frames Bhakti as practiced through concrete ritual disciplines: worship (pūjā), bodily and mantra sanctification (nyāsa), and establishing a stable seat for worship (pratiṣṭhā), all directed toward Viṣṇu-centered devotion.

Primarily ritual procedure and mantra-application (nyāsa), along with technical iconographic and consecration know-how—practical śāstra used to perform worship correctly rather than abstract doctrine.