Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 26

Devanagari script

कृत्वा ताम्रमयं पात्रं कलशोपरिविन्यसेत् । सौवर्णीं प्रतिमां तत्र भवान्याः प्रतिपूजयेत् ॥ २६ ॥

Transliteration

kṛtvā tāmramayaṃ pātraṃ kalaśoparivinyaset | sauvarṇīṃ pratimāṃ tatra bhavānyāḥ pratipūjayet || 26 ||

Translation

తామ్రపాత్రాన్ని సిద్ధం చేసి దాని మీద కలశాన్ని స్థాపించాలి. అక్కడ భవానీదేవి స్వర్ణప్రతిమను విధివిధానంగా పూజించాలి.

Word by Word

• कृत्वा: having made
• कृत्वा: Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: क्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव; पूर्वकालिक-क्रिया

• ताम्र-मयम्: made of copper
• ताम्र-मयम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: ताम्र (प्रातिपदिक) + मय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; विशेषण—‘पात्रम्’ इत्यस्य; समासः—ताम्रस्य मयम् (षष्ठी-तत्पुरुष)

• पात्रम्: a vessel
• पात्रम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: पात्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; कर्मपदम्

• कलश-उपरि: on the pot (above the water-pot)
• कलश-उपरि: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: कलश (प्रातिपदिक) + उपरि (अव्यय)
• Form: अव्ययीभाव-समास; अव्ययवत् प्रयोगः; स्थानवाचक (locative sense: ‘on top of the pot’)

• विन्यसेत्: should place/arrange
• विन्यसेत्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: नि-√अस्/न्यस् (धातु) [विन्यस्]
• Form: विधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; उपसर्गः वि-नि-

• सौवर्णीम्: golden
• सौवर्णीम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सौवर्णी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; विशेषण—‘प्रतिमाम्’ इत्यस्य

• प्रतिमाम्: an image/idol
• प्रतिमाम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: प्रतिमा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; कर्मपदम्

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय; देशवाचक क्रियाविशेषण (adverb of place)

• भवान्याः: of Bhavānī (Pārvatī)
• भवान्याः: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: भवानी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; सम्बन्ध (genitive)

• प्रतिपूजयेत्: should duly worship
• प्रतिपूजयेत्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्रति-√पूज् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; उपसर्गः प्रति-

Speaker

Narada (in instruction mode, within a ritual-description passage)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: adbhuta

Characters & Entities

• Bhavānī

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It emphasizes śuddhi and proper upacāra (ritual correctness): arranging a copper vessel and kalaśa as the sacred base, then worshipping Bhavānī through a consecrated icon, aligning external order with inner reverence.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Bhakti is expressed here as disciplined service (sevā) through careful preparation—placing the kalaśa and honoring Bhavānī’s pratimā with due worship—showing devotion through attentive ritual action.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

Kalpa (ritual procedure) is highlighted: selection of materials (copper vessel), placement (vinyāsa) of the kalaśa, and the prescribed mode of worship (pratipūjā) for the deity’s image.