Shloka 43
युधिष्ठिरस्य अर्जुनप्रेषण-युक्तिवर्णनम् | Yudhiṣṭhira’s Rationale for Sending Arjuna and Request to Dhaumya
Devanagari script
ब्रह्मावर्त ततो गच्छेद् ब्रह्म॒चारी समाहित: । अश्वमेधमवाप्रोति सोमलोकं च गच्छति,तदनन्तर ब्रह्मचर्यपालनपूर्वक चित्तको एकाग्र करके ब्रह्मावर्ततीर्थमें जाय। इससे वह अश्वमेधयज्ञका फल पाता और सोमलोकको जाता है
Transliteration
Brahmāvarta tato gacched brahmacārī samāhitaḥ | Aśvamedham avāpnoti somalokaṃ ca gacchati ||
Translation
ఆపై బ్రహ్మచర్యాన్ని పాటించే, సమాహితచిత్తుడైన బ్రహ్మచారి బ్రహ్మావర్తానికి వెళ్లాలి. అలా చేయడం వల్ల అతడు అశ్వమేధయజ్ఞఫలాన్ని పొందుతాడు; సోమలోకానికీ చేరుతాడు.
Word by Word
ब्रह्मावर्तम्to Brahmāvarta (region)
ब्रह्मावर्तम्:
Karma
TypeNoun
Rootब्रह्मावर्त
FormMasculine, Accusative, Singular
ततःthen/from there
ततः:
TypeIndeclinable
Rootततः
गच्छेत्should go
गच्छेत्:
TypeVerb
Rootगम्
FormOptative (Vidhi-lin), Third, Singular, Parasmaipada
ब्रह्मचारीa celibate student (brahmacārin)
ब्रह्मचारी:
Karta
TypeNoun
Rootब्रह्मचारिन्
FormMasculine, Nominative, Singular
समाहितःcollected, composed (in mind)
समाहितः:
Karta
TypeAdjective
Rootसमाहित
FormMasculine, Nominative, Singular
अश्वमेधम्the Aśvamedha (horse-sacrifice)
अश्वमेधम्:
Karma
TypeNoun
Rootअश्वमेध
FormMasculine, Accusative, Singular
अवाप्नोतिattains/obtains
अवाप्नोति:
TypeVerb
Rootअव + आप्
FormPresent (Lat), Third, Singular, Parasmaipada
सोमलोकम्to the world of Soma
सोमलोकम्:
Karma
TypeNoun
Rootसोमलोक
FormMasculine, Accusative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
गच्छतिgoes
गच्छति:
TypeVerb
Rootगम्
FormPresent (Lat), Third, Singular, Parasmaipada
Speaker
घुलस्त्य उवाच
Characters & Entities
B
BrahmāvartaB
brahmacārīA
AśvamedhaS
SomalokaS
SomaVerse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes