Shloka 5
Ānṛśaṃsya, Amātya-Guṇa, and Reconciliatory Counsel (आनृशंस्य–अमात्यगुण–संधि-उपदेशः)
Devanagari script
उभयोरेव वामर्थे यतिष्ये तव तस्य च । संश्लेषं वा करिष्यामि शाश्वतं हनपायिनम्
Translation
నీకు మరియు రాజు జనకునికి—ఇద్దరికీ మేలుకోసం నేను ఇప్పుడు స్వయంగా ప్రయత్నిస్తాను; మీ ఇద్దరి మధ్య చెదరని, శాశ్వతమైన సన్నిహిత బంధాన్ని స్థాపిస్తాను.
Word by Word
उभयोःof both
उभयोः:
Adhikarana
TypePronoun/Adjective
Rootउभ
Formcommon, genitive, dual
एवindeed/just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
वाम्you two (both of you)
वाम्:
Karma
TypePronoun
Rootयुष्मद्
Formcommon, accusative, dual
अर्थेfor the benefit/purpose
अर्थे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootअर्थ
Formmasculine, locative, singular
यतिष्येI shall strive/endeavour
यतिष्ये:
Karta
TypeVerb
Rootयत्
Formfuture, 1st, singular, Atmanepada
तवof you/your
तव:
TypePronoun
Rootयुष्मद्
Formcommon, genitive, singular
तस्यof him/that (person)
तस्य:
TypePronoun
Rootतद्
Formmasculine, genitive, singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
संश्लेषम्close union/connection
संश्लेषम्:
Karma
TypeNoun
Rootसंश्लेष
Formmasculine, accusative, singular
वाor
वा:
TypeIndeclinable
Rootवा
करिष्यामिI shall make/do
करिष्यामि:
Karta
TypeVerb
Rootकृ
Formfuture, 1st, singular, Parasmaipada
शाश्वतम्eternal/perpetual
शाश्वतम्:
TypeAdjective
Rootशाश्वत
Formmasculine, accusative, singular
अनपायिनम्not departing/imperishable
अनपायिनम्:
TypeAdjective
Rootअनपायिन्
Formmasculine, accusative, singular
Speaker
भीष्म उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes