Shloka 14

Śalya’s Consecration as Senāpati and Kṛṣṇa’s Counsel to Yudhiṣṭhira (शल्यस्य सेनापत्यभिषेकः)

Devanagari script

दशाड़ूं यश्चतुष्पादमिष्वस्त्रं वेद तत्त्वतः | साज़ांस्तु चतुरो वेदान्‌ सम्यगाख्यानपञठ्चमान्‌

Transliteration

daśāḍūṁ yaś catuṣpādam iṣv-astraṁ veda tattvataḥ | sāzāṁs tu caturo vedān samyag ākhyāna-pañcamān |

Translation

సంజయుడు పలికెను—ధనుర్విద్యలోని ‘దశవిధ’ మరియు ‘చతుష్పాద’ తత్త్వాన్ని యథార్థంగా తెలిసినవాడు, నాలుగు వేదాలను మరియు ఐదవదిగా ఇతిహాస–ఆఖ్యాన పరంపరను కూడా సమ్యకంగా ఆర్జించినవాడే. యుద్ధధర్మపు ఒత్తిడిలో యోధుని శిక్షణ, వివేకాల లోతును కొలవటానికి ఇక్కడ ఈ సంపూర్ణ జ్ఞానాన్ని సూచించారు.

Word by Word

दशten

आढ्युम्wealthy, rich

यःwho

चतुष्पादम्a quadruped (four-footed animal)

इष्वस्त्रम्missile-weapon; archery/weaponry

वेदknows

तत्त्वतःin truth; correctly; as it really is

सhe

अजानातिdoes not know

तुbut; however

चतुरःfour

वेदान्Vedas

सम्यक्properly; correctly

आख्यानnarration; account

पञ्चमान्the fifth (ones)

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

Sañjaya

the four Vedas

iṣv-astra (archery/missile-weapon science)

ākhyāna/itihāsa (narrative tradition as ‘fifth’)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes