Previous Verse
Next Verse

Shloka 13

Śalya’s Consecration as Senāpati and Kṛṣṇa’s Counsel to Yudhiṣṭhira (शल्यस्य सेनापत्यभिषेकः)

सर्वलक्षणसम्पन्नं निपुणं श्रुतिसागरम्‌ जेतारं तरसारीणामजेयमरिभिबंलात्‌

sarvalakṣaṇasampannaṃ nipuṇaṃ śrutisāgaram | jetāraṃ tarasārīṇām ajeyam aribhir balāt ||

సంజయుడు పలికెను—అతడు సమస్త శుభలక్షణాలతో సంపన్నుడు, నిపుణుడు, శ్రుతివిద్యాసముద్రుడు. వేగవంతులైన భయంకర ప్రత్యర్థులను జయించినవాడు; శత్రువులు కేవలం బలంతో అతనిని జయించలేరు.

सर्वलक्षणसम्पन्नम्endowed with all marks (of excellence)
सर्वलक्षणसम्पन्नम्:
Karma
TypeAdjective
Rootसर्व-लक्षण-सम्पन्न
FormMasculine, Accusative, Singular
निपुणम्skilled, expert
निपुणम्:
Karma
TypeAdjective
Rootनिपुण
FormMasculine, Accusative, Singular
श्रुतिसागरम्an ocean of learning (scriptural knowledge)
श्रुतिसागरम्:
Karma
TypeNoun
Rootश्रुति-सागर
FormMasculine, Accusative, Singular
जेतारम्conqueror
जेतारम्:
Karma
TypeNoun
Rootजेतृ
FormMasculine, Accusative, Singular
तरसारीणाम्of the impetuous foes
तरसारीणाम्:
Karma
TypeNoun
Rootतरसा-रि
FormMasculine, Genitive, Plural
अजेयम्unconquerable
अजेयम्:
Karma
TypeAdjective
Rootअ-जेय
FormMasculine, Accusative, Singular
अरिभिःby enemies
अरिभिः:
Karana
TypeNoun
Rootअरी
FormMasculine, Instrumental, Plural
बलात्by force; forcibly
बलात्:
Apadana
TypeNoun
Rootबल
FormNeuter, Ablative, Singular

संजय उवाच

S
Sañjaya

Educational Q&A

The verse upholds an ideal of leadership where martial excellence is joined with śruti-based learning and refined skill. It implies that true strength is not merely physical power but a composite of character, training, and wisdom—qualities that make one ‘unconquerable’ in a deeper sense.

Sañjaya is describing a warrior-hero in elevated terms, emphasizing auspicious qualities, mastery, and learning, and portraying him as a formidable figure in the war—one whom enemies cannot defeat by brute force alone.