Shloka 4
तद् भीमवेगं रुधिरौघवाहि खड्गाकुल क्षत्रियजीवघाति । अनार्तवं क्रूरमनिष्टवर्ष बभूव तत् संहरणं प्रजानाम्
sañjaya uvāca |
tad bhīmavegaṁ rudhiraughavāhi khaḍgākula kṣatriyajīvaghāti |
anārtavaṁ krūram aniṣṭavarṣaṁ babhūva tat saṁharaṇaṁ prajānām ||
సంజయుడు అన్నాడు— ఆ యుద్ధం భయంకర వేగాన్ని సంతరించుకుంది; రక్తప్రవాహాలు పారాయి. ఖడ్గాలతో రణభూమి నిండిపోయి క్షత్రియుల ప్రాణాలు నశించసాగాయి. అది ఋతువులేని క్రూరమైన, అపశకునకర వర్షంలా ప్రజల వినాశనంగా మారింది।
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse ethically reframes battlefield ‘heroism’ as a disordering calamity: war becomes an untimely, inauspicious rain that destroys the people. It highlights the moral cost of kṣatriya conflict—life is swept away like a flood—inviting reflection on dharma versus destructive rage.
Sañjaya reports to Dhṛtarāṣṭra that the fighting has intensified into a terrifying surge: sword-filled combat produces a flood of blood and widespread death among warriors, portrayed through the vivid metaphor of a cruel, seasonless storm that devastates the populace.