Shloka 5
धृतराष्ट्र-संजय-संवादः — सैन्यप्रशंसा, भेदनवृत्तान्त-प्रश्नः
Dhṛtarāṣṭra–Sañjaya Dialogue: Praise of the Host and Inquiry after the Breach
चरन्तस्त्वसिमार्गाश्व धरनुर्मार्गाश्न॒ शिक्षया । संग्राममनस: शूरा दृश्यन्ते सम सहस्रश:,मनमें संग्रामके लिये पूर्ण उत्साह रखनेवाले सहस्रों शूरवीर अपनी शिक्षाके अनुसार खड्गयुद्ध और धरनुर्युद्धके मार्गों (पैतरों)-का प्रदर्शन करते दिखायी देते थे
carantastv asimārgāśva dhanuḥmārgāṁś ca śikṣayā | saṅgrāmamanasaḥ śūrā dṛśyante sama-sahasraśaḥ ||
సంజయుడు అన్నాడు—తమ తమ శిక్షణ ప్రకారం ఖడ్గయుద్ధం, ధనుర్విద్యల పద్ధతులు (పాదచలనాలు) ప్రదర్శిస్తూ, యుద్ధమనస్సుతో ఉన్న వేలాది వీరులు కనిపించారు।
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights disciplined training and collective martial zeal, while implicitly raising a dharmic caution: technical excellence and enthusiasm are morally neutral and become righteous or ruinous depending on the cause and restraint guiding them.
Sañjaya describes the battlefield atmosphere: innumerable warriors are actively demonstrating practiced techniques—maneuvers of sword-combat and archery—showing readiness and eagerness for the coming clash.