Shloka 131
समेधयति यत्नित्यं सर्वार्थान् सर्वकर्मसु । शिवमिच्छन् मनुष्याणां तस्मादेष शिव: स्मृत:,ये मनुष्योंका कल्याण चाहते हुए उनके समस्त कर्माँमें सम्पूर्ण अभिलषित पदार्थोंकी समृद्धि (सिद्धि) करते हैं, इसलिये “शिव” कहे गये हैं
samedhayati yatnityaṁ sarvārthān sarvakarmasu | śivam icchan manuṣyāṇāṁ tasmād eṣa śivaḥ smṛtaḥ ||
వ్యాసుడు పలికెను—మనుష్యుల క్షేమాన్ని కోరుతూ వారి ప్రతి కార్యంలో అన్ని అభీష్టాల నిత్యసిద్ధిని కలిగించువాడు; అందుకే ఆయన ‘శివుడు’ అని స్మరించబడతాడు।
व्यास उवाच
Educational Q&A
The verse defines ‘Śiva’ ethically: the truly auspicious one is recognized by actively promoting the welfare of people and enabling success in their rightful endeavors. Auspiciousness is framed as beneficent action, not merely a title.
In Vyāsa’s speech, a name of the deity—‘Śiva’—is explained through its function: he is called Śiva because he continually brings prosperity and fulfillment to human aims across their actions, intending their good.