Shloka 113
गुरुमाक्रोशत: क्षुद्र न चाधर्मेण पात्यसे । “यह महान् पाप करके तू समस्त श्रेष्ठ पुरुषोंकी दृष्टिमें निन्दाका पात्र बन गया है। साधु पुरुषोंकी इस सुन्दर सभामें पहुँचकर ऐसी बातें करते हुए तुझे लज्जा कैसे नहीं आती है? तेरी जीभके सैकड़ों टुकड़े क्यों नहीं हो जाते और तेरा मस्तक क्यों नहीं फट जाता? ओ नीच! गुरुकी निन््दा करते हुए तेरा इस पापसे पतन क्यों नहीं हो जाता?
gurum ākrośataḥ kṣudra na cādharmeṇa pātyase |
సంజయుడు అన్నాడు—ఓ క్షుద్రుడా! నీవు నీ గురువును దూషిస్తున్నావు; అయినా ఆ అధర్మంతోనే నీవు వెంటనే ఎందుకు పతనమవడం లేదు? ఇంత మహాపాపం చేసి నీవు సమస్త సజ్జనుల దృష్టిలో నిందనీయుడవయ్యావు. సాధువుల ఈ సుందర సభలోకి వచ్చి ఇలాంటి మాటలు పలుకుతుంటే నీకు లజ్జ ఎందుకు కలగదు? నీ నాలుక వంద ముక్కలుగా ఎందుకు చీలిపోదు, నీ తల ఎందుకు పగలదు? ఓ నీచుడా! గురునింద చేస్తూ ఈ పాపంతో నీవు నశించకపోవడం ఎందుకు?
संजय उवाच
Educational Q&A
Reviling one’s teacher is portrayed as a serious adharma: it violates reverence owed to the source of learning and undermines moral order. The passage stresses accountability for speech and the expectation of shame and restraint in the presence of the virtuous.
Sañjaya reports a harsh moral rebuke directed at a person who has insulted a guru in an assembly. The rebuke frames the act as a grave sin, condemns the shamelessness of such speech before noble people, and invokes the idea that such wrongdoing should bring immediate downfall.