Shloka 653

अजिशीर्षे प्रातःसंध्यायां संग्रामवर्णनम् / Dawn-Transition Battle at Ajiśīrṣa

Chapter 161

Devanagari script

जीवितार्थमभिप्रेप्सु: कृपस्य रथमारुहत्‌ । अर्जुनके बाणसमूहोंसे पीड़ित और व्याप्त होकर वह काँटोंसे भरे हुए साहीके समान जान पड़ता था। अपने प्राण बचानेके लिये कर्ण कृपाचार्यके रथपर जा बैठा था

Transliteration

sañjaya uvāca | jīvitārtham abhiprepsuḥ kṛpasya ratham āruhat |

Translation

సంజయుడు పలికెను—జీవితం నిలుపుకోవాలనే ఒక్క ఆశతో కర్ణుడు కృపుని రథాన్ని ఎక్కాడు. అర్జునుని ఘనమైన బాణవర్షంతో గాయపడి, అంతటా బాణాలతో కప్పబడి, ముళ్లతో నిండిన సాహిలా కనిపించాడు. ప్రాణరక్షణార్థమే కర్ణుడు కృపాచార్యుని రథంలో ఆశ్రయం పొందాడు.

Word by Word

• जीवितार्थम्: for (the sake of) life; to save life
• जीवितार्थम्: Karma
• Type: Noun
• Root: जीवित (कृदन्त/भाववाचक) + अर्थ
• Form: Neuter, Accusative, Singular

• अभिप्रेप्सुः: desiring; wishing to obtain
• अभिप्रेप्सुः: Karta
• Type: Adjective
• Root: प्र-आप् (धातु) → प्रेप्सु (इच्छार्थक कृदन्त) + अभि-
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• कृपस्य: of Kripa
• कृपस्य: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: कृप (प्रातिपदिक)
• Form: Masculine, Genitive, Singular

• रथम्: chariot
• रथम्: Karma
• Type: Noun
• Root: रथ (प्रातिपदिक)
• Form: Masculine, Accusative, Singular

• आरुहत्: mounted; ascended
• आरुहत्: Karta
• Type: Verb
• Root: आ-रुह् (धातु)
• Form: Imperfect (लङ्), Third, Singular

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

• Sañjaya
• Karṇa
• Kṛpa (Kṛpācārya)
• Arjuna
• chariot
• arrows