Shloka 25
Adhyāya 57: Tapas–Dāna Phala
On the Fruits of Austerity and Giving
Devanagari script
विस्मयं परम॑ प्राप्तस्तद् दृष्टया महदद्भुतम् । ततः प्रोवाच कुशिको भार्या हर्षसमन्वित:,वहाँ पहलेके ही समान कुश और बाँबीकी अधिकता हो गयी। तत्पश्चात् पत्नीसहित राजा कुशिक ऋषिका वह महान् अद्भुत प्रभाव देखकर उनके उस कार्यसे बड़े विस्मयको प्राप्त हुए। इसके बाद हर्षमग्न हुए कुशिकने अपनी पत्नीसे कहा--
Transliteration
vismayaṁ paramaṁ prāptas tad dṛṣṭvā mahad adbhutam | tataḥ provāca kuśiko bhāryāṁ harṣa-samanvitaḥ ||
Translation
ఆ మహత్తర అద్భుతాన్ని చూచి కుశికుడు పరమ విస్మయమునకు చేరెను. తదుపరి హర్షసమన్వితుడై రాజు కుశికుడు తన భార్యతో పలికెను.
Word by Word
विस्मयम्astonishment
विस्मयम्:
Karma
TypeNoun
Rootविस्मय
FormMasculine, Accusative, Singular
परम्great, extreme
परम्:
Karma
TypeAdjective
Rootपर
FormMasculine, Accusative, Singular
प्राप्तःhaving attained / reached
प्राप्तः:
Karta
TypeVerb
Rootप्राप्
Formक्त (past passive participle, used actively), Masculine, Nominative, Singular
तत्that
तत्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter, Accusative, Singular
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Karana
TypeVerb
Rootदृश्
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada sense
महत्great
महत्:
Karma
TypeAdjective
Rootमहत्
FormNeuter, Accusative, Singular
अद्भुतम्marvellous, wondrous
अद्भुतम्:
Karma
TypeAdjective
Rootअद्भुत
FormNeuter, Accusative, Singular
ततःthen, thereafter
ततः:
TypeIndeclinable
Rootततः
प्रोवाचsaid, spoke
प्रोवाच:
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect (लिट्), 3rd, Singular, Parasmaipada
कुशिकःKushika (proper name)
कुशिकः:
Karta
TypeNoun
Rootकुशिक
FormMasculine, Nominative, Singular
भार्याम्to (his) wife
भार्याम्:
Karma
TypeNoun
Rootभार्या
FormFeminine, Accusative, Singular
हर्ष-समन्वितःendowed with joy; delighted
हर्ष-समन्वितः:
Karta
TypeAdjective
Rootहर्षसमन्वित
FormMasculine, Nominative, Singular, क्त (सम्+अन्वि → समन्वित)
Speaker
भीष्म उवाच
Characters & Entities
B
BhishmaK
KushikaK
Kushika's wifeVerse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes