Previous Verse
Next Verse

Shloka 28

ययाति-देवयानी-शर्मिष्ठा विवादः — Śukra’s Curse and the Disclosure of Lineage

शर्मिष्ठया महाभाग दुद्ित्रा वृषपर्वण: । श्र॒त्वा दुहितरं काव्यस्तत्र शर्मिछ्ठया हताम्‌

śarmiṣṭhayā mahābhāga duhitā vṛṣaparvaṇaḥ | śrutvā duhitaram kāvyas tatra śarmiṣṭhayā hatām ||

వైశంపాయనుడు పలికెను— మహాభాగ! అక్కడ శర్మిష్ఠ వృషపర్వుని కుమార్తెను కొట్టివేసిందని కావ్యుడు (శుక్రాచార్యుడు) విని అత్యంతంగా వ్యథితుడై, ఆ అన్యాయాన్ని మనసులో నిలిపుకున్నాడు।

शर्मिष्ठयाby Śarmiṣṭhā
शर्मिष्ठया:
Karana
TypeNoun
Rootशर्मिष्ठा
FormFeminine, Instrumental, Singular
महाभागO fortunate one
महाभाग:
TypeNoun
Rootमहाभाग
FormMasculine, Vocative, Singular
दुहित्राby (his) daughter
दुहित्रा:
Karana
TypeNoun
Rootदुहितृ
FormFeminine, Instrumental, Singular
वृषपर्वणःof Vṛṣaparvan
वृषपर्वणः:
Sambandha
TypeNoun
Rootवृषपर्वन्
FormMasculine, Genitive, Singular
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
TypeVerb
Rootश्रु
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage-neutral for ktvā)
दुहितरम्(his) daughter
दुहितरम्:
Karma
TypeNoun
Rootदुहितृ
FormFeminine, Accusative, Singular
काव्यःKāvya (Śukra)
काव्यः:
Karta
TypeNoun
Rootकाव्य
FormMasculine, Nominative, Singular
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
शर्मिष्ठयाby Śarmiṣṭhā
शर्मिष्ठया:
Karana
TypeNoun
Rootशर्मिष्ठा
FormFeminine, Instrumental, Singular
हताम्killed/slain
हताम्:
TypeVerb
Rootहन्
Formक्त (past passive participle), Feminine, Accusative, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
Ś
Śarmiṣṭhā
V
Vṛṣaparvan
K
Kāvya (Śukrācārya)
V
Vṛṣaparvan’s daughter (Devayānī, implied)

Educational Q&A

The verse highlights that acts driven by pride and anger—especially against those under protection (a friend, a companion, or a dependent)—do not remain private; they draw the attention of moral authorities (elders/teachers) and can trigger far-reaching consequences. Restraint and accountability are implied ethical imperatives.

Vaiśampāyana narrates that Kāvya (Śukrācārya), upon hearing that Vṛṣaparvan’s daughter (Devayānī) had been grievously harmed by Śarmiṣṭhā, becomes aware of the incident—setting up the ensuing response and repercussions in the Devayānī–Śarmiṣṭhā episode.