Previous Verse
Next Verse

Shloka 4

Śakuntalā-Janma-Nāmakaraṇa (Birth and Naming of Śakuntalā) | शकुन्तला-जन्म-नामकरणम्

मरीचिरड्रिरा अत्रि: पुलस्त्य: पुलहः क्रतुः । षडेते ब्रह्मण: पुत्रा वीर्यवन्तो महर्षय:,मरीचि, अंगिरा, अत्रि, पुलस्त्य, पुलह और क्रतु--ये ब्रह्माजीके छः पुत्र बड़े शक्तिशाली महर्षि हैं

vaiśampāyana uvāca |

marīcir aṅgirā atriḥ pulastyaḥ pulahaḥ kratuḥ |

ṣaḍ ete brahmaṇaḥ putrā vīryavanto maharṣayaḥ ||

వైశంపాయనుడు పలికెను— మరీచి, అంగిరసుడు, అత్రి, పులస్త్యుడు, పులహుడు, క్రతువు— ఈ ఆరుగురు బ్రహ్ముని కుమారులు; తపోబలసంపన్నులైన మహర్షులు.

मरीचिःMarici
मरीचिः:
Karta
TypeNoun
Rootमरीचि
FormMasculine, Nominative, Singular
अङ्गिराःAngiras
अङ्गिराः:
Karta
TypeNoun
Rootअङ्गिरस्
FormMasculine, Nominative, Singular
अत्रिःAtri
अत्रिः:
Karta
TypeNoun
Rootअत्रि
FormMasculine, Nominative, Singular
पुलस्त्यःPulastya
पुलस्त्यः:
Karta
TypeNoun
Rootपुलस्त्य
FormMasculine, Nominative, Singular
पुलहःPulaha
पुलहः:
Karta
TypeNoun
Rootपुलह
FormMasculine, Nominative, Singular
क्रतुःKratu
क्रतुः:
Karta
TypeNoun
Rootक्रतु
FormMasculine, Nominative, Singular
षट्six
षट्:
Karta
TypeAdjective
Rootषट्
FormMasculine, Nominative, Plural
एतेthese
एते:
Karta
TypePronoun
Rootएतद्
FormMasculine, Nominative, Plural
ब्रह्मणःof Brahmā
ब्रह्मणः:
Adhikarana
TypeNoun
Rootब्रह्मन्
FormMasculine, Genitive, Singular
पुत्राःsons
पुत्राः:
Karta
TypeNoun
Rootपुत्र
FormMasculine, Nominative, Plural
वीर्यवन्तःpowerful, possessed of vigor
वीर्यवन्तः:
Karta
TypeAdjective
Rootवीर्यवत्
FormMasculine, Nominative, Plural
महर्षयःgreat sages
महर्षयः:
Karta
TypeNoun
Rootमहर्षि
FormMasculine, Nominative, Plural

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
B
Brahmā
M
Marīci
A
Aṅgiras
A
Atri
P
Pulastya
P
Pulaha
K
Kratu

Educational Q&A

The verse affirms the foundational role of ṛṣis in sustaining dharma: spiritual authority and social memory are anchored in revered lineages descending from Brahmā, whose sons embody tapas (austerity), knowledge, and creative potency.

Vaiśampāyana enumerates six primordial sages as sons of Brahmā, establishing a genealogical and cosmological framework that legitimizes subsequent accounts of dynasties, traditions, and the moral order within the epic.