Shloka 22
Ādi Parva, Adhyāya 115 — Mādri’s request; invocation of the Aśvins; birth and naming of the Pāṇḍavas
Devanagari script
ततस्तांस्तेषु कुण्डेषु गर्भानवदधे तदा । स्वनुगुप्तेषु देशेषु रक्षां वै व्यद्धात् ततः,तत्पश्चात् गान्धारीने उन सभी गर्भोको उन पूर्वोक्त कुण्डोंमें रखा। वे सभी कुण्ड अत्यन्त गुप्त स्थानोंमें रखे हुए थे। उनकी रक्षाकी ठीक-ठीक व्यवस्था कर दी गयी
Translation
ఆపై గాంధారీ ఆ గర్భములన్నిటిని ఆ కుండలలో ఉంచెను. ఆ కుండలు అత్యంత గోప్యస్థలములలో నిల్వచేయబడి, తదనంతరం వాటి రక్షణకు సమ్యక ఏర్పాట్లు చేయబడెను।
Word by Word
ततःthen, thereafter
ततः:
TypeIndeclinable
Rootततः (तद्-प्रातिपदिकात् अव्यय)
तान्those (them)
तान्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Accusative, Plural
तेषुin those
तेषु:
Adhikarana
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine/Neuter, Locative, Plural
कुण्डेषुin the pits/vats
कुण्डेषु:
Adhikarana
TypeNoun
Rootकुण्ड
FormNeuter, Locative, Plural
गर्भान्embryos/foetuses
गर्भान्:
Karma
TypeNoun
Rootगर्भ
FormMasculine, Accusative, Plural
अवदधेplaced, put down
अवदधे:
TypeVerb
Rootधा (धातु)
FormPerfect (Liṭ), 3rd, Singular, Parasmaipada
तदाat that time
तदा:
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
स्वनुगुप्तेषुin well-guarded/closely-protected (places)
स्वनुगुप्तेषु:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootस्व-अनुगुप्त (अनुगुप्त-प्रातिपदिक; कृदन्त-विशेषण)
FormMasculine/Neuter, Locative, Plural
देशेषुin places/regions
देशेषु:
Adhikarana
TypeNoun
Rootदेश
FormMasculine, Locative, Plural
रक्षाम्protection, guarding
रक्षाम्:
Karma
TypeNoun
Rootरक्षा
FormFeminine, Accusative, Singular
वैindeed, surely
वै:
TypeIndeclinable
Rootवै (निपात/अव्यय)
व्यद्धात्arranged, set up (made provision)
व्यद्धात्:
TypeVerb
Rootधा (धातु) + वि (उपसर्ग)
FormImperfect (Laṅ), 3rd, Singular, Parasmaipada
ततःthen, thereafter
ततः:
TypeIndeclinable
Rootततः (तद्-प्रातिपदिकात् अव्यय)
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes