Adhyaya 51

Verse 1

इति श्रीकूर्मपुराणे षट्साहस्त्र्यां संहितायां पूर्वविभागे पञ्चाशो ऽध्यायः सूत उवाच वेदव्यासावताराणि द्वापरे कथितानि तु / महादेवावताराणि कलौ शृणुत सुव्रताः

ఇట్లు శ్రీకూర్మపురాణము, షట్సాహస్త్రీ సంహిత, పూర్వవిభాగములో పంచాశత్తమ అధ్యాయము సమాప్తమైంది. సూతుడు పలికెను—ద్వాపరయుగములో వేదవ్యాసావతారములు చెప్పబడినవి; ఇప్పుడు, ఓ సువ్రతులారా, కలియుగములో మహాదేవావతారములను వినుడి।

Verse 2

आद्ये कलियुगे श्वेतो देवदेवो महाद्युतिः / नाम्ना हिताय विप्राणामभूद् वैवस्वते ऽन्तरे

కలియుగ ఆరంభమున దేవదేవుడు, మహాతేజస్సుగల ప్రభువు ‘శ్వేత’ అనే నామముతో వైవస్వత మన్వంతరములో బ్రాహ్మణుల హితార్థమై ప్రాదుర్భవించెను।

Verse 3

हिमवच्छिखरे रम्ये छगले पर्वतोत्तमे / तस्य शिष्याः शिखायुक्ता वभूवुरमितप्रभाः

హిమవంతుని రమ్య శిఖరమున—ఛగల అనే ఉత్తమ పర్వతమున—ఆయన శిష్యులు శిఖాధారులై అపార తేజస్సుతో ప్రకాశించిరి।

Verse 4

श्वेतः श्वेतशिखश्चैव श्वेतास्यः श्वेतलोहितः / चत्वारस्ते महात्मानो ब्राह्मणा वेदपारगाः

శ్వేతుడు, శ్వేతశిఖుడు, శ్వేతాస్యుడు, శ్వేతలోహితుడు—ఈ నలుగురు మహాత్మ బ్రాహ్మణులు వేదపారంగతులు।

Verse 5

सुभानो दमनश्चाथ सुहोत्रः कङ्कणस्तथा / लोकाक्षिरथ योगीन्द्रो जैगीषव्यस्तु सप्तमे

ఏడవ క్రమంలో సుభాన, దమన, సుహోత్ర, కంకణ; లోకాక్షిరథ, యోగీంద్రుడు, మరియు జైగీషవ్యుడు—ఇవే లెక్కించబడతాయి.

Verse 6

अष्टमे दधिवाहः स्यान्नवमे वृषभः प्रभुः / भृगुस्तु दशमे प्रोक्तस्तस्मादुग्रः परः स्मृतः

ఎనిమిదవలో దధివాహుడు ఉంటాడు, తొమ్మిదవలో ప్రభువు వృషభుడు. పదవలో భృగువు చెప్పబడెను; అందుచేత ఆ చక్రంలో ఉగ్రుడు పరముడిగా స్మరించబడును.

Verse 7

द्वादशे ऽत्रिः समाख्यातो बली चाथ त्रयोदशे / चतुर्दशे गौतमस्तु वेदशीर्षा ततः परम्

పన్నెండవలో అత్రి ప్రకటించబడెను, పదమూడవలో బలి. పద్నాలుగవలో గౌతముడు చెప్పబడెను; ఆ తరువాత వేదశీర్షుడు వస్తాడు.

Verse 8

गोकर्णश्चाभवत् तस्माद् गुहावासः शिखण्ड्यथ / जटामाल्यट्टहासश्च दारुको लाङ्गली क्रमात्

ఆ కారణంగా ఆ స్థలం ‘గోకర్ణ’ అని ప్రసిద్ధి చెందెను; తరువాత ‘గుహావాస’ మరియు ‘శిఖండీ’ అనే నామాలు కలిగెను. క్రమంగా ‘జటామాల్య’, ‘అట్టహాస’, ‘దారుక’, ‘లాంగలీ’ అని కూడా పిలువబడెను.

Verse 9

श्वेतस्तथा परः शूली डिण्डी मुण्डी च वै क्रमात् / सहिष्णुः सोमशर्मा च नकुलीशो ऽन्तिमे प्रभुः

తదుపరి క్రమంగా శ్వేత, పర, శూలీ, డిండీ, ముండీ; అలాగే సహిష్ణు, సోమశర్మ; చివరగా ప్రభువు నకులీశుడు అని చెప్పబడెను.

Verse 10

वैवस्वते ऽन्तरे शंभोरवतारास्त्रिशूलिनः / अष्टाविंशतिराख्याता ह्यन्ते कलियुगे प्रभोः / तीर्थे कायावतारे स्याद् देवेशो नकुलीश्वरः

వైవస్వత మన్వంతరంలో త్రిశూలధారి శంభు ప్రభువు అవతారాలు ఇరవై ఎనిమిది అని ప్రకటించబడ్డాయి. కలియుగాంతంలో ఒక పుణ్యతీర్థంలో దేవేశ్వరుడు దేహావతారంగా నకులీశ్వర రూపంలో ప్రత్యక్షమవుతాడు.

Verse 11

तत्र देवादिदेवस्य चत्वारः सुतपोधनाः / शिष्या बभूवुश्चान्येषां प्रत्येकं मुनिपुङ्गवाः

అక్కడ దేవాదిదేవునికి తపస్సులో ధన్యులైన నలుగురు శిష్యులు అయ్యారు. అలాగే ఇతర ప్రతి ఒక్కరికీ విడివిడిగా దర్శనశ్రేష్ఠ మునిపుంగవులు శిష్యులుగా ఉన్నారు.

Verse 12

प्रसन्नमनसो दान्ता ऐश्वरीं भक्तिमाश्रिताः / क्रमेण तान् प्रवक्ष्यामि योगिनो योगवित्तमान्

మనస్సు ప్రసన్నంగా, ఇంద్రియాలు నియమితంగా ఉండి, ఈశ్వరభక్తిని ఆశ్రయించిన యోగవిద్యలో ఉత్తమ జ్ఞానులైన ఆ యోగులను నేను ఇప్పుడు క్రమంగా వివరిస్తాను.

Verse 13

श्वेतः श्वेतशिखश्चैव श्वेतास्यः श्वेतलोहितः / दुन्दुभिः शतरूपश्च ऋचीकः केतुमांस्तथा / विकेशश्च विशोकश्च विशापश्शापनाशनः

‘శ్వేతుడు, శ్వేతశిఖుడు, శ్వేతాస్యుడు, శ్వేతలోహితుడు, దుందుభి, శతరూపుడు, ఋచీకుడు, కేతుమాన్, వికేశుడు, విశోకుడు, విశాపుడు, శాపనాశనుడు’—ఇవి ఆయన నామాలు.

Verse 14

सुमुखो दुर्मुखश्चैव दुर्दमो दुरतिक्रमः / सनः सनातनश्चैव मुकारश्च सनन्दनः

ఆయన సుముఖుడూ, అలాగే దుర్ముఖుడూ; దుర్దముడూ, దురతిక్రముడూ. ఆయన సనుడూ, సనాతనుడూ; పవిత్ర ‘ము’ అక్షరమూ, సనందనుడూ.

Verse 15

दालभ्यश्च महायोगी धर्मात्मनो महौजसः / सुधामा विरजाश्चैव शङ्खपात्रज एव च

దాలభ్యుడు మహాయోగి, ధర్మాత్ముడు, మహాతేజస్సుతో కూడినవాడు; అలాగే సుధామా, విరజ, శంఖపాత్రజుడూ (అక్కడ ఉన్నారు)।

Verse 16

सारस्वतस्तथा मेघो घनवाहः सुवाहनः / कपिलश्चासुरिश्चैव वोढुः पञ्चशिखो मुनिः

అలాగే సారస్వతుడు, మేఘుడు, ఘనవాహుడు, సువాహనుడు; ఇంకా కపిలుడు, ఆసురి; అలాగే వోఢు మరియు ముని పంచశిఖుడు (ఉన్నారు)।

Verse 17

पराशरश्च गर्गश्च भार्गवश्चाङ्गिरास्तथा / बलबन्धुर्निरामित्रः केतुशृङ्गस्तपोधनः

పరాశరుడు, గర్గుడు, భార్గవుడు, ఆంగిరసుడూ; అలాగే బలబంధు, నిరామిత్ర, కేతుశృంగ—ఇవారు తపోధన మునులు (అని చెప్పబడారు)।

Verse 18

लम्बोदरश्च लम्बश्च लाम्बाक्षो लम्बकेशकः / सर्वज्ञः समबुद्धिश्च साध्यः सत्यस्तथैव च

ఆయన లంబోదరుడు, లంబుడు, లాంబాక్షుడు, లంబకేశుడు; ఆయన సర్వజ్ఞుడు, సమబుద్ధి, సాధ్యుడు (ప్రాప్య లక్ష్యం), అలాగే సత్యస్వరూపుడు।

Verse 19

शुधामा काश्यपश्चैव वसिष्ठो विरजास्तथा / अत्रिरुग्रस्तथा चैव श्रवणो ऽथ श्रविष्ठकः

శుధామా, కాశ్యపుడు, వసిష్ఠుడు, విరజా; అలాగే అత్రి, ఉగ్ర; ఇంకా శ్రవణుడు మరియు శ్రవిష్ఠకుడు—ఇవే ఇక్కడ పేర్కొన్న మునులు।

Verse 20

कुणिश्च कुणिबाहुश्च कुशरीरः कुनेत्रकः / कश्यपोह्युशना चैव च्यवनो ऽथ बृहस्पतिः

అలాగే కుణి, కుణిబాహు, కుశరీర, కునేత్రక; అలాగే కశ్యప, ఉశనా (శుక్ర), చ్యవనుడు, తదుపరి బృహస్పతి—ఇవీ (ఋషులు)గా చెప్పబడినారు.

Verse 21

उतथ्यो वामदेवश्च महाकायो महानिलः / वाचश्रवाः सुपीकश्च श्यावाश्वः सपथीश्वरः

ఉతథ్యుడు, వామదేవుడు; మహాకాయుడు, మహానిలుడు; వాచశ్రవా, సుపీకుడు; శ్యావాశ్వుడు, సపథీశ్వరుడు—ఈ పూజ్య మహర్షులూ లెక్కించబడతారు.

Verse 22

हरिण्यनाभः कौशल्यो लोकाक्षिः कुथुमिस्तथा / सुमन्तुर्वर्चरी विद्वान् कबन्धः कुशिकन्धरः

హరిణ్యనాభుడు, కౌశల్యుడు, లోకాక్షి, అలాగే కుథుమి; సుమంతుడు, విద్యావంతుడైన వర్చరీ, కబంధుడు, కుశికంధరుడు—ఇవే ఇక్కడ లెక్కించబడిన ఋషులు.

Verse 23

प्लक्षो दार्भायणिश्चैव केतुमान् गौतमस्तथा / भल्लापी मधुपिङ्गश्च श्वेतकेतुस्तपोनिधिः

ప్లక్షుడు, దార్భాయణి; కేతుమాన్, గౌతముడు; భల్లాపీ, మధుపింగుడు, అలాగే శ్వేతకేతువు—తపోనిధిగా ప్రసిద్ధుడు.

Verse 24

उशिजो बृहदुक्थश्च देवलः कपिरेव च / शालिहोत्रो ऽग्निवेश्यश्च युवनाश्वः शरद्वसुः

ఉశిజుడు, బృహదుక్థుడు, దేవలుడు, కపి; అలాగే శాలిహోత్రుడు, అగ్నివేశ్యుడు; ఇంకా యువనాశ్వుడు, శరద్వసువు—ఇవీ ఈ వంశావళి లెక్కలో పేర్కొనబడ్డాయి.

Verse 25

छगलः कुण्डकर्णश्च कुम्भश्चैव प्रवाहकः / उलूको विद्युतश्चैव शाद्वलो ह्याश्वलायनः

ఛగల, కుండకర్ణ, కుంభ, ప్రవాహక; అలాగే ఉలూక, విద్యుత్; ఇంకా శాద్వల, ఆశ్వలాయన—ఇవి ఇక్కడ పేర్కొన్న నామాలు.

Verse 26

अक्षपादः कुमारश्च उलूको वत्स एव च / कुशिकश्चैव गर्गश्च मित्रको ऋष्य एव च

అక్షపాద, కుమార, ఉలూక, వత్స; అలాగే కుశిక, గర్గ; ఇంకా మిత్రక, ఋష్య—ఈ ఋషులు కూడా పేర్కొనబడ్డారు.

Verse 27

शिष्या एते महात्मानः सर्वोवर्तेषु योगिनाम् / विमला ब्रह्मभूयिष्ठा ज्ञानयोगपरायणाः

ఈ మహాత్మ శిష్యులు యోగుల సమస్త ఆచారాలలో శ్రేష్ఠులు—ఆచరణలో నిర్మలులు, బ్రహ్మస్థితిలో దృఢులు, జ్ఞానయోగానికి సంపూర్ణంగా పరాయణులు.

Verse 28

कुर्वन्ति चावताराणि ब्राह्मणानां हिताय हि / योगेश्वराणामादेशाद् वेदसंस्थापनाय वै

వారు బ్రాహ్మణుల హితార్థం అవతారాలు ధరిస్తారు; మరియు యోగేశ్వరుల ఆజ్ఞచే వేదాల పునఃస్థాపన కోసం అవతరిస్తారు.

Verse 29

ये ब्राह्मणाः संस्मरन्ति नमस्यन्ति च सर्वदा / तर्पयन्त्यर्चयन्त्येतान् ब्रह्मविद्यामवाप्नुयुः

ఎవరు బ్రాహ్మణులు నిత్యం వారిని స్మరిస్తూ నమస్కరిస్తారు, తర్పణం చేసి అర్చనతో పూజిస్తారు—వారు బ్రహ్మవిద్యను పొందుతారు.

Verse 30

इदं वैवस्वतं प्रोक्तमन्तरं विस्तरेण तु / भविष्यति च सावर्णो दक्षसावर्ण एव च

ఈ వైవస్వత మన్వంతరం విస్తారంగా చెప్పబడింది. భవిష్యత్తులో సావర్ణ మనువు, అలాగే దక్ష-సావర్ణుడును ఉద్భవిస్తారు.

Verse 31

दशमो ब्रह्मसावर्णो धर्मसावर्ण एव च / द्वादशो रुद्रसावर्णो रोचमानस्त्रयोदशः / भौत्यश्चतुर्दशः प्रोक्तो भविष्या मनवः क्रमात्

పదవ మనువు బ్రహ్మ-సావర్ణుడు, పదకొండవడు ధర్మ-సావర్ణుడు. పన్నెండవడు రుద్ర-సావర్ణుడు, పదమూడవడు రోచమానుడు; పద్నాలుగవడు భౌత్యుడు—ఇలా క్రమంగా భవిష్య మనువులు చెప్పబడ్డారు.

Verse 32

अयं वः कथितो ह्यंशः पूर्वो नारायणेरितः / भूतभव्यैर्वर्तमानैराख्यानैरुपबृंहितः

ఈ భాగం మీకు చెప్పబడింది—పూర్వకాలంలో నారాయణుడు ప్రకటించిన ఉపదేశం; భూత, భవిష్య, వర్తమాన కథనాలతో సమృద్ధిగా ఉంది.

Verse 33

यः पठेच्छृणुयाद् वापि श्रावयेद् वा द्विजोत्तमान् / स सर्वपापनिर्मुक्तो ब्रह्मणा सह मोदते

ఇదిని చదివినవాడు, లేదా విన్నవాడు, లేదా ఉత్తమ ద్విజులకు వినిపించినవాడు—అతడు సమస్త పాపాల నుండి విముక్తుడై బ్రహ్మతో కలిసి ఆనందిస్తాడు.

Verse 34

पठेद् देवालये स्नात्वा नदीतीरेषु चैव हि / नारायणं नमस्कृत्य भावेन पुरुषोत्तमम्

స్నానం చేసి దేవాలయంలోను, అలాగే నదీ తీరాల్లోను, దీనిని పఠించాలి; భక్తిభావంతో నారాయణుడు—పురుషోత్తముడు—కు నమస్కరించాలి.

Verse 35

नमो देवादिदेवाय देवानां परमात्मने / पुरुषाय पुराणाय विष्णवे कूर्मरूपिणे

దేవాదిదేవుడైన, దేవతల పరమాత్మ అయిన ఆదిపురుషుడు, పురాతనుడు—కూర్మరూపం ధరించిన విష్ణువుకు నమస్కారం।