Previous Verse
Next Verse

Shloka 44

अमावसुवंशानुकीर्तनम् (Amāvasu-vaṃśānukīrtanam) — Recitation of the Amāvasu Lineage; Dhanvantari’s Origin

नगरीद्वार्यनुज्ञाप्य राजानं तु यथाविधि / पूजा तुमहती चैव नित्यमेव प्रयुज्यते

nagarīdvāryanujñāpya rājānaṃ tu yathāvidhi / pūjā tumahatī caiva nityameva prayujyate

నగర ద్వారపాలుని అనుమతి తీసుకొని, విధివిధానముగా రాజుని కూడా అనుజ్ఞ పొందాడు. అక్కడ నిత్యము మహత్తరమైన పూజ జరుగుతుంది.

नगरी-द्वारिat the city gate
नगरी-द्वारि:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootनगरी (प्रातिपदिक) + द्वार (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग ‘द्वार’ (here loc. sg. द्वारि), सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (नगरी-द्वारि = at the city-gate)
अनुज्ञाप्यhaving obtained permission / having requested leave
अनुज्ञाप्य:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootअनु-ज्ञा (धातु)
Formल्यप्-प्रत्ययान्त (gerund), पूर्वकालिक क्रिया; धातु: ज्ञा (उपसर्ग: अनु)
राजानम्the king
राजानम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
तुindeed, but
तु:
Sambandha/Avyaya (सम्बन्ध/अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अवधान/विरोधार्थक (particle: but/indeed)
यथा-विधिaccording to rule
यथा-विधि:
Sambandha/Avyaya (सम्बन्ध/अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय) + विधि (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव-समास; अव्ययवत् प्रयोग (adverbial)
पूजाworship
पूजा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपूजा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
तुindeed
तु:
Sambandha/Avyaya (सम्बन्ध/अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अवधानार्थक (particle)
महतīgreat
महतī:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifying ‘पूजा’)
and
:
Sambandha/Avyaya (सम्बन्ध/अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
एवindeed, just
एव:
Sambandha/Avyaya (सम्बन्ध/अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (emphatic particle)
नित्यम्always
नित्यम्:
Sambandha/Avyaya (सम्बन्ध/अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootनित्य (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभूत-नपुंसक एकवचन; क्रियाविशेषण (adverb: always)
एवindeed
एव:
Sambandha/Avyaya (सम्बन्ध/अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण
प्रयुज्यतेis performed / is employed
प्रयुज्यते:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-युज् (धातु)
Formलट्-लकार (present), प्रथम-पुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि-प्रयोग (passive)