Shloka 86
Gāndharva-lakṣaṇa
Traits/Classification of the Gandharvas) and Royal-Genealogical Continuities (Vamśa-prasaṅga
Devanagari script
तस्य पत्नी गले बद्ध्वा मध्यमंपुत्रमौरसम् / शिष्टानां भरणार्थाय व्यक्रीणाद्गोशतेन वै
Transliteration
tasya patnī gale baddhvā madhyamaṃputramaurasam / śiṣṭānāṃ bharaṇārthāya vyakrīṇādgośatena vai
Translation
ఆయన భార్య మధ్యమ ఔరస పుత్రుని మెడకు కట్టి, శిష్టుల పోషణార్థం, వంద గోవులకై అతనిని అమ్మింది.
Word by Word
तस्यof him
तस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन (Singular), पुल्लिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग (Genitive of pronoun)
पत्नीwife
पत्नी:
कर्ता (Karta/कर्ता)
TypeNoun
Rootपत्नी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन (Singular)
गलेon the neck
गले:
अधिकरण (Adhikaraṇa/अधिकरण)
TypeNoun
Rootगल (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग (Masculine), सप्तमी (7th/Locative), एकवचन (Singular)
बद्ध्वाhaving tied
बद्ध्वा:
क्रियाविशेषण (Kriyā-viśeṣaṇa)
TypeVerb
Rootबन्ध् (धातु)
Formक्त्वान्त अव्यय (Gerund/Absolutive), पूर्वक्रिया (having done)
मध्यमम्the middle (one)
मध्यमम्:
कर्म (Karma/कर्म)
TypeAdjective
Rootमध्यम (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग (Masculine), द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन (Singular)
पुत्रम्son
पुत्रम्:
कर्म (Karma/कर्म)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग (Masculine), द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन (Singular)
औरसम्legitimate/own-born
औरसम्:
कर्म (Karma/कर्म)
TypeAdjective
Rootऔरस (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग (Masculine), द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन (Singular); विशेषण (qualifying पुत्रम्)
शिष्टानाम्of the respectable/elders
शिष्टानाम्:
सम्बन्ध (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootशिष्ट (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग (Masculine), षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन (Plural)
भरणार्थायfor the purpose of maintenance
भरणार्थाय:
सम्प्रदान (Sampradāna/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootभरण + अर्थ (प्रातिपदिक)
Formचतुर्थी (4th/Dative), एकवचन (Singular), नपुंसकलिङ्ग (Neuter); षष्ठी-तत्पुरुष (भरणस्य अर्थः)
व्यक्रीणात्sold
व्यक्रीणात्:
क्रिया (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootवि + क्री (धातु)
Formलङ् (Imperfect/Past), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (Singular)
गोशतेनwith a hundred cows (as price)
गोशतेन:
करण (Karaṇa/करण)
TypeNoun
Rootगो + शत (प्रातिपदिक)
Formतृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन (Singular), नपुंसकलिङ्ग (Neuter); द्विगु-समास (शतं गावः)
वैindeed
वै:
सम्बोधन/निपात (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिपात (particle/emphatic)